Prowadzony w cyklach: 2024/25L, 2025/26L, 2026/27L

Kod ISCED: 0312

Punkty ECTS: 5

Język: polski

Organizowany przez: Wydział Nauk o Polityce i Bezpieczeństwie

Polska polityka zagraniczna 2751-SM-S1-3-PPZ

Wykład:
I blok teoretyczny:
1. Polityka zagraniczna jako kategoria nauki o polityce.
2. Decydowanie w polityce zagranicznej.
3. Sfera świadomościowa polityki zagranicznej.
4. Sfera operacyjna polityki zagranicznej.
5. Wyznaczniki polityki zagranicznej.

II blok historyczny:
6. Polityka zagraniczna II Rzeczpospolitej.
7. Polska polityka zagraniczna w czasie II wojny światowej.
8. Polityka zagraniczna Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej.
9. Polska polityka zagraniczna po 1989 r.
10 Cele, priorytety i współczesne wyzwania polskiej polityki zagranicznej.

III blok komunikacyjny:
11. Dyplomacja publiczna w polskiej polityce zagranicznej.
12. Polska marka narodowa.
13. Kanały komunikacyjne w polskiej polityce zagranicznej.
14. Kultura i dziedzictwo narodowe jako element promocji państwa.

Ćwiczenia:
1. Zajęcia organizacyjne
2. Priorytety polskiej dyplomacji w XX wieku
3. Sylwetki polskich ministrów spraw zagranicznych od 1989 r.
4.-15. Polska polityka zagraniczna wobec wybranych państw i regionów świata (w tym tematy obowiązkowe: stosunki z Niemcami, Rosją, Ukrainą, Białorusią, USA, Litwą/krajami bałtyckimi, pozostałe tematy ustalone ze studentami).

W cyklu 2024/25L:

Polityka zagraniczna II Rzeczypospolitej. Reorientacja polityki zagranicznej powojennej Polski. Udział Polski w regulacji pokojowej w powojennej Europie lat 1945 – 1949. Traktaty sojusznicze i współudział Polski w tworzeniu obozu państw socjalistycznych w latach 1945 – 1955. Aktywizacja polskiej polityki zagranicznej na wszystkich kierunkach geograficznych w latach 1956 – 1970. Działania Polski na rzecz odprężenia międzynarodowego w latach 1970 – 1981. Polityka zagraniczna ekipy stanu wojennego w latach 1981 – 1989.
Polityka zagraniczna Polski w okresie transformacji ustrojowej. Reorientacja polskiej polityki zagranicznej w latach 1989 – 1991. Opcja euroatlantycka – stosunki z NATO (North Atlantic Treaty Organisation), Unią Europejską, Unią Zachodnioeuropejską i Radą Europy. Współpraca regionalna – Grupa Wyszehradzka, Inicjatywa Środkowoeuropejska, współpraca bałtycka, euroregiony. Rola Polski w KBWE/OBWE (Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie / Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie) i Organizacji Narodów Zjednoczonych. Polityka wschodnia.

W cyklu 2025/26L:

Identycznie jak w części A

W cyklu 2026/27L:

Identycznie jak w części A

Całkowity nakład pracy studenta

Za opanowanie efektów uczenia się przypisanych do przedmiotu student uzyskuje 5 punktów ECTS (wykład - 2 pkt, ćwiczenia - 3 pkt), co odpowiada 150h pracy studenta, w tym: Wykład (2 pkt ECTS, 60h): 1. godziny realizowane z bezpośrednim udziałem wykładowcy (1,5 ECTS - 45h): - zajęcia dydaktyczne - godziny kontaktowe przewidziane w planie studiów dla danego przedmiotu (suma godzin wszystkich form zajęć z przedmiotu) - 30h, - godziny bezpośrednich konsultacji indywidualnych studenta z wykładowcą - 10h; - omówienie postępów i ocen - 5 h. 2. czas poświęcony na pracę indywidualną (samodzielną) studenta potrzebny do pomyślnego zaliczenia przedmiotu (0,5 ECTS - 15h): - przygotowanie i uzupełnienie notatek; zebranie i wybór materiałów do zajęć, wymagane powtórzenie materiału, czytanie literatury - 15h; Ćwiczenia (3 pkt ECTS, 90h): 1. godziny realizowane z bezpośrednim udziałem wykładowcy (1,5 ECTS - 45h): - zajęcia dydaktyczne - godziny kontaktowe przewidziane w planie studiów dla danego przedmiotu (suma godzin wszystkich form zajęć z przedmiotu) - 30h, - godziny bezpośrednich konsultacji indywidualnych studenta z wykładowcą - 10h; - omówienie postępów i ocen - 5 h. 2. czas poświęcony na pracę indywidualną (samodzielną) studenta potrzebny do pomyślnego zaliczenia przedmiotu (1,5 ECTS - 45h): - przygotowanie prezentacji na zadany temat - 15h; - realizacja zadań indywidualnych i grupowych, zlecanych przez prowadzącego w toku semestru - 10h; - lektura zadanej literatury przedmiotu - 20h.

Efekty uczenia się - wiedza

W1: Student zna i rozumie uwarunkowania, cele, instrumenty oraz mechanizmy kształtowania i realizacji polskiej polityki zagranicznej, z uwzględnieniem jej wymiaru politycznego, prawnego, ekonomicznego i historycznego – K_W01; W2: Student zna i rozumie najważniejsze wydarzenia i procesy historyczne XX i XXI wieku, które kształtowały cele, kierunki i pozycję międzynarodową Polski oraz wpływały na ewolucję jej polityki zagranicznej – K_W02; W3: Student zna i rozumie główne etapy ewolucji polskiej polityki zagranicznej w XX i XXI wieku oraz zmiany jej priorytetów wynikające z przemian wewnętrznych i międzynarodowych – K_W02, K_W03, K_W05; W4: Student zna główne kierunki polskiej polityki zagranicznej oraz charakter i uwarunkowania relacji Polski z kluczowymi partnerami międzynarodowymi, w szczególności z państwami sąsiednimi – K_W05, K_W06; W5: Student zna podstawy prawne, normy i reguły określające kompetencje organów państwa oraz zasady kształtowania i realizacji polskiej polityki zagranicznej – K_W07.

Efekty uczenia się - umiejętności

U1: Student potrafi wyszukiwać, oceniać i interpretować teksty dotyczące polskiej polityki zagranicznej z perspektywy nauk o polityce i administracji, stosunków międzynarodowych, nauk prawnych, ekonomicznych i historii – K_U01 U2: Student potrafi wyszukiwać, selekcjonować, krytycznie oceniać i wykorzystywać informacje ze źródeł pisanych i elektronicznych dotyczące polskiej polityki zagranicznej – K_U02 U3: Student samodzielnie poszerza wiedzę dotyczącą polskiej polityki zagranicznej, wykorzystując literaturę naukową, dokumenty, materiały źródłowe oraz wiarygodne źródła informacji – K_U05 U4: Student potrafi samodzielnie i zespołowo przygotować analizę wybranego problemu polskiej polityki zagranicznej oraz przedstawić jej wyniki w formie ustnej lub pisemnej – K_U06 U5: Student potrafi identyfikować i analizować związki przyczynowo-skutkowe między uwarunkowaniami, decyzjami i działaniami podejmowanymi w ramach polskiej polityki zagranicznej oraz ich konsekwencjami – K_U07 U6: Student potrafi analizować i interpretować dane statystyczne i wskaźniki dotyczące wybranych uwarunkowań i obszarów polskiej polityki zagranicznej oraz wykorzystywać je do formułowania i uzasadniania wniosków – K_U09

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

K1: Student jest gotów do samodzielnego i krytycznego pozyskiwania oraz weryfikowania wiedzy, informacji i danych niezbędnych do analizy problemów polskiej polityki zagranicznej – K_K01 K2: Student jest gotów do krytycznej oceny posiadanej wiedzy dotyczącej polskiej polityki zagranicznej oraz do jej systematycznego aktualizowania – K_K06

Koordynatorzy przedmiotu

Katarzyna Kącka

Metody dydaktyczne

Wykład: wykład informacyjny, wykład problemowy. Ćwiczenia: opis, pogadanka, wykład konwersatoryjny, pokaz, ćwiczeniowa, warsztatowa.

Metody dydaktyczne eksponujące

- pokaz

Metody dydaktyczne podające

- wykład informacyjny (konwencjonalny)
- wykład problemowy
- pogadanka
- wykład konwersatoryjny
- opis

Metody dydaktyczne poszukujące

- ćwiczeniowa
- obserwacji
- sytuacyjna

Metody dydaktyczne w kształceniu online

- metody ewaluacyjne
- metody rozwijające refleksyjne myślenie
- metody wymiany i dyskusji
- metody służące prezentacji treści
- metody odnoszące się do autentycznych lub fikcyjnych sytuacji

Wymagania wstępne

Student posiada podstawową wiedzę z zakresu stosunków międzynarodowych, historii najnowszej oraz współczesnych procesów politycznych. Zna podstawowe pojęcia dotyczące polityki zagranicznej państwa i potrafi korzystać z podstawowych źródeł informacji o stosunkach międzynarodowych.

Kryteria oceniania

Wykład kończy egzamin pisemny:
- test otwarty, składający się z pytań szczegółowych i opisowych - W1, W2, W3, W4, W5, U5.
Skala ocen:
6 – 5,5 pkt – bardzo dobry
5,25 – 5 pkt – dobry plus
4,75 – 4,5 pkt – dobry
4,25 pkt – dostateczny plus
4 – 3,25 pkt – dostateczny
3 – 0 pkt – niedostateczny
Student ma prawo do trzech terminów: "0" - termin fakultatywny, "1" - termin właściwy, "2" - termin poprawkowy. Ocena z egzaminu jest jednocześnie oceną końcową z przedmiotu.

Ćwiczenia:
- Warunek konieczny: przygotowanie i wygłoszenie prezentacji na wybrany temat oraz wykonanie innych zadań zleconych w trakcie semestru - W1, W2, W4, W5, U1, U2, U3, U4, U5, U6, K1, K2.
- Warunek umożliwiający podniesienie oceny: aktywny udział w dyskusji podczas zajęć - W2, W4, U2, U5, K1, K2.
- Samo wygłoszenie prezentacji może poskutkować wystawieniem maksymalnie oceny dobrej na koniec, po spełnieniu kryteriów:
dst - przedstawienie materiału w sposób merytorycznie poprawny, zawierający najważniejsze fakty
db - przedstawienie materiału w sposób merytoryczny, przystępny, zawierający wszystkie kluczowe informacje, stawiający istotne pytania oraz inspirujący do dyskusji
Ocena bardzo dobra może zostać wystawiona po zaliczeniu wymagań na ocenę dobrą, a także wykazaniu się aktywnością w trakcie semestru.
Oceny połówkowe (dst+, db+) mogą zostać wystawione w przypadku częściowego spełnienia wskazanych kryteriów.

Praktyki zawodowe

Nie dotyczy

Literatura

Literatura podstawowa:
- Czaputowicz J., Polityka zagraniczna Polski w latach 2018–2020, Warszawa 2023;
- Kaminski M.K., Zachariasz M.J., Polityka zagraniczna Rzeczypospolitej Polskiej 1918–1939, Warszawa 1998;
- Krasuski J., Między wojnami. Polityka zagraniczna II Rzeczypospolitej, Poznań 2005;
- Kuźniar R., Polityka zagraniczna RP 1989–2024, Warszawa 2025;
- Łossowski P., Dyplomacja Drugiej Rzeczypospolitej, Warszawa 1992;
- Polityka zagraniczna RP 1989–2002, red. R. Kuźniar, K. Szczepanik, Warszawa 2002;
- Polska polityka bezpieczeństwa 1989–2000, red. R. Kuźniar, Warszawa 2004.

Literatura uzupełniająca:
- Grodzki R., Polska polityka zagraniczna w XX i XXI wieku. Główne kierunki – fakty – ludzie – wydarzenia, Poznań 2009;
- Karski J., Wielkie mocarstwa wobec Polski 1919–1945, Lublin 1998;
- Kuźniar R., Polityka zagraniczna III Rzeczypospolitej, Warszawa 2012;
- Leczyk M., Polska i sąsiedzi. Stosunki wojskowe 1921–1939, Białystok 1997;
- Madera A.J., Polska polityka zagraniczna. Europa Środkowo-Wschodnia 1989–2003, Kraków 2003;
- Materski W., Tarcza Europy. Stosunki polsko-sowieckie 1918–1939, Warszawa 1994;
- Polityka zagraniczna Polski. Unia Europejska – Stany Zjednoczone – Sąsiedzi, red. J. Czaputowicz, Warszawa 2008;
- Polska polityka zagraniczna 1918–2023, red. R. Stemplowski, Warszawa 2024;
- Polskie pogranicza a polityka zagraniczna u progu XXI wieku, red. R. Stemplowski i A. Żelazo, Warszawa 2002;
- Roczniki Polskiej Polityki Zagranicznej PISM;
- Szczepanik K., Dyplomacja Polski 1918–2000. Struktury organizacyjne, Warszawa 2000;
- Ślusarczyk J., Stosunki polsko-sowieckie 1939–1945, Warszawa 1993;
- Żerko S., Stosunki polsko-niemieckie 1938–1939 , Poznań 1998.

Polecane strony internetowe:
- EUR-lex: https://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=pl
- Eurostat: https://ec.europa.eu/eurostat
- Instytut Zachodni (IZ): https://iz.poznan.pl/
- Ministerstwo Spraw Zagranicznych (MSZ): https://www.gov.pl/web/dyplomacja
- Ośrodek Studiów Wschodnich (OSW): https://www.osw.waw.pl/pl
- Polski Instytut Spraw Międzynarodowych (PISM): https://www.pism.pl/

W cyklu 2024/25L:

Literatura podstawowa:
- M. K. Kaminski, M. J. Zachariasz, Polityka zagraniczna Rzeczypospolitej Polskiej 1918 – 1939, Warszawa 1998
- J. Krauski, Między wojnami. Polityka zagraniczna II Rzeczypospolite, Poznań 2005
- Historia dyplomacji polskiej, t. IV (1918 – 1939), t. V (1939 – 1945), Warszawa 1995, 1999
- Polityka zagraniczna Odrodzonej Polski 1918 – 1988, pod red. B. Rychłowskiej, Warszawa 1989
- P. Łossowski, Dyplomacja Drugiej Rzeczypospolitej, Warszawa 1992
- R. Kuźniar, Droga do wolności. Polityka zagraniczna III Rzeczypospolitej, Warszawa 2008, 2012
- Polityka zagraniczna RP 1989 – 2002, red. R. Kuźniar, K. Szczepanik, Warszawa 2002
- Polska polityka bezpieczeństwa 1989 – 2000, pod red. R. Kuźniara, Warszawa 2004

Literatura uzupełniająca:
- R. Grodzki, Polska polityka zagraniczna w XX i XXI wieku. Główne kierunki – fakty – ludzie – wydarzenia, Poznań 2009
- K. Szczepanik, Dyplomacja Polski 1918 – 2000. Struktury organizacyjne, Warszawa 2000
- Polityka zagraniczna Polski. Unia Europejska – Stany Zjednoczone – Sąsiedzi, red. J. Czaputowicz, Warszawa 2008
- A. J. Madera, Polska polityka zagraniczna. Europa Środkowo – Wschodnia 1989 – 2003, Kraków 2003
- Polska polityka wschodnia, Kraków 2000
- Polskie pogranicza a polityka zagraniczna u progu XXI wieku, pod red. R. Stemplowskiego i A. Żelazo, Warszawa 2002
- J. Karski, Wielkie mocarstwa wobec Polski 1919 – 1945, Lublin 1998
- M. Leczyk, Polska i sąsiedzi. Stosunki wojskowe 1921 – 1939, Białystok 1997
- W. Materski, Tarcza Europy. Stosunki polsko – sowieckie 1918 – 1939, Warszawa 1994
- K. Szczepanik, Dyplomacja Polski 1918 – 2000. Struktury organizacyjne, Warszawa 2000
- S. Żerko, Stosunki polsko – niemieckie 1938 – 1939 , Poznań 1998
- J. Ślusarczyk, Stosunki polsko – sowieckie1939 – 1945, Warszawa 1993

W cyklu 2025/26L:

Identycznie jak w części A

W cyklu 2026/27L:

Identycznie jak w części A

Uwagi

W cyklu 2024/25L:

Brak

W cyklu 2025/26L:

Brak

W cyklu 2026/27L:

Brak

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 2751-SM-S1-3-PPZ w USOSweb