Podstawy statystyki i demografii 2751-SM-S1-1-PSID

Wykłady - 8 spotkań (w tym jedno spotkanie trwa 45 minut)

Spotkanie 1: Istota oraz przedmiot badań statystyki oraz demografii. Prezentacja danych statystycznych (tabele, wykresy, diagramy itp.). Manipulacja danymi statystycznymi - przykłady takich działań.

Spotkanie 2: Podstawowe charakterystyki statystyczne: średnia, dominanta, mediana, wariancja, współczynnik zmienności, współczynnik asymetrii, kurtoza i ich interpretacja. Wybrane strony internetowe z danymi statystycznymi. Arkusz kalkulacyjny jako narzędzie w obliczeniach statystycznych. Możliwości i ograniczenia Excela. Informacyjnie o SPSS.

Spotkanie 3: Analiza współliniowości. Wyznaczanie współczynnika korelacji liniowej Pearsona, współczynnika korelacji rang Spearmana, badanie współzależności między cechami jakościowymi. Nieparametryczne testy statystyczne i ich zastosowania w sytuacjach praktycznych (jedynie przykłady).

Spotkanie 4: Podstawowe informacje o demografii (demografia w starożytności, demografia jako nauka), spisach ludności (historia spisów ludności, funkcje spisów ludności, zaleceniach ONZ w kwestii spisów ludności obecnie). Spisy ludności w Polsce na przestrzeni wieków. Wyniki ostatniego spisu ludności i mieszkań 2021. Jak zmieniła się Polska w ostatnich dziesięcioleciach.

Spotkanie 5: Bilans ludności w Polsce. Struktura społeczeństwa w Polsce: podział na grupy biologiczne, podział na grupy ekonomiczne itp. Urodzenia w Polsce. Współczynnik dzietności w Polsce. Trwanie życia w Polsce. Zgony i ich przyczyny w Polsce. Samobójstwa w Polsce - sytuacja 1999-2026. Zjawisko nadumieralności mężczyzn w Polsce. Polska na tle UE, Europy i świata.

Spotkanie 6: Małżeństwa, rozwody, separacje w Polsce. Wskaźniki demograficzne Polski na tle Unii Europejskiej, Europy i świata. Starość, starzenie się społeczeństwa polskiego. Wskaźniki starzenia się, skala tego zjawiska. Obszary starzenia się człowieka. Skutki starzenia się dla społeczeństwa. Polityka ludnościowa państwa (pronatalistyczna i antynatalistyczna).

Spotkanie 7: Prognoza demograficzna dla Polski, Europy i świata w perspektywie lat 2035, 2050 oraz 2100.

Spotkanie 8: Migracje, typy migracji, modele migracyjne. Repatriacja. Karta Polaka. Nabywanie obywatelstwa polskiego. Dane statystyczne GUS. Ruchy ludności w Europie - dane Eurostatu. Wyniki badań społecznych na temat stosunku do cudzoziemców w Polsce. Zmiany struktur demograficznych i społecznych w Polsce, w Europie i na świecie. Wyzwania demograficzne.

Materiały do wykładów znajdują się na platformie moodle.umk.pl, studenci są zapisani na ten wykład przez USOS.

Ćwiczenia - 8 spotkań (w tym jedno spotkanie trwa 45 minut)

Spotkanie 1: Kwestie organizacyjne. Szeregi statystyczne (szczegółowy, rozdzielczy punktowy, rozdzielczy przedziałowy) - odczytywanie danych, tworzenie szeregów. Tworzenie wykresów.

Spotkanie 2: Szereg szczegółowy - wzory na podstawowe charakterystyki liczbowe (średnia, mediana, modalna, rozstęp, odchylenie standardowe, współczynnik zmienności, współczynnik asymetrii, kurtoza), interpretacja poszczególnych charakterystyk. Wykorzystanie arkusza kalkulacyjnego w obliczeniach. Zadania praktyczne. Pierwsze zadanie zaliczeniowe.

Spotkanie 3: Szereg rozdzielczy punktowy - wzory na podstawowe charakterystyki liczbowe (średnia, mediana, modalna, rozstęp, odchylenie standardowe, współczynnik zmienności, współczynnik asymetrii, kurtoza), interpretacja poszczególnych charakterystyk. Wykorzystanie arkusza kalkulacyjnego w obliczeniach. Zadania praktyczne. Drugie zadanie zaliczeniowe.

Spotkanie 4: Szereg rozdzielczy przedziałowy - wzory na podstawowe charakterystyki liczbowe (średnia, mediana, modalna, odchylenie standardowe, współczynnik zmienności, współczynnik asymetrii, kurtoza), interpretacja poszczególnych charakterystyk. Wykorzystanie arkusza kalkulacyjnego w obliczeniach. Zadania praktyczne. Trzecie zadanie zaliczeniowe.

Spotkanie 5: Badanie współzależności między cechami statystycznymi. Podstawowe wskaźniki: współczynnik korelacji liniowej Pearsona, współczynnik korelacji rang Spearmanna, skala Guilforda.

Spotkanie 6: Badanie cech jakościowych - obliczanie chi kwadrat, wybrane współczynniki. Przykłady zastosowań w praktyce. Arkusz kalkulacyjny w badaniu współzależności - możliwości i ograniczenia.

Spotkanie 7: Wykorzystanie statystyki w prezentacji wyników badań własnych. Przykłady zastosowań w pracy dyplomowej, magisterskiej. Wizualizacja danych.

Spotkanie 8: Podsumowanie - przygotowanie do kolokwium.

Materiały do ćwiczeń znajdują się na platformie moodle.umk.pl, studenci są zapisani przez USOS.