Wymiar prawny bezpieczeństwa 2751-BN-S1-1-WPB

Prawo jako podstawa organizacji bezpieczeństwa demokratycznego państwa. Związki między prawem krajowym a prawem międzynarodowym w obszarze bezpieczeństwa. Podstawy konstytucyjne i prawne bezpieczeństwa i nienaruszalności granic Rzeczypospolitej Polskiej. Spory międzynarodowe oraz pokojowe metody ich rozwiązywania. Stosowanie siły w prawie międzynarodowym. Międzynarodowe prawo konfliktów zbrojnych.
Międzynarodowe prawo humanitarne. Odpowiedzialność za zbrodnie i przestępstwa wojenne w prawie międzynarodowym. Stany nadzwyczajne w świetle polskiego porządku prawnego. Prawa człowieka i ich znaczenie w stosunkach międzynarodowych. Ochrona wspólnego dziedzictwa ludzkości. Ochrona dóbr kultury. Prawo międzynarodowe wobec nowych zagrożeń i wyzwań dla bezpieczeństwa.

W cyklu 2024/25L:

Celem przedmiotu jest kształtowanie umiejętności studentów:
– poszukiwania źródeł, interpretacji i stosowania prawa w obszarze bezpieczeństwa;
– dostrzegania związków i zależności pomiędzy
prawem krajowym a międzynarodowym;
– oceny zgodności prawa polskiego z prawem międzynarodowym w obszarze bezpieczeństwa.
Wymagania wstępne:
Student powinien posiadać wiedzę, umiejętności i kompetencje z zakresu objętego przedmiotami podstawowymi systematyzującymi tematykę związaną
z teorią bezpieczeństwa, jak również podstawowymi instytucjami bezpieczeństwa.
Student powinien posiadać ogólną orientacja w aktualnych wydarzeniach polityczno-militarych.

W cyklu 2025/26Z:

Całkowity nakład pracy studenta

1. Godziny realizowane z udziałem nauczycieli (godziny kontaktowe) - 30 godz. wykład (1 pkt.) - 15 godz. ćwiczenia (0,5 pkt.) 2. Czas poświęcony na pracę indywidualną studenta potrzebny do pomyślnego zaliczenia przedmiotu – 30 godzin (1 pkt.) 3. Czas wymagany do przygotowania się i do uczestnictwa w procesie oceniania (egzamin) – 15 godzin (0,5 pkt.)

Efekty uczenia się - wiedza

W1: zna zakres zagadnień prawnych tworzących podbudowę dla rozumienia istoty bezpieczeństwa narodowego – K_W02 W2: zna podstawy prawne, organizację i zakres działania instytucji tworzących państwowy aparat bezpieczeństwa narodowego – K_W05 W3: zna międzynarodowy system bezpieczeństwa, najważniejsze organizacje międzynarodowe, do których należy Polska i wpływ prawa tworzonego w ich ramach na bezpieczeństwo narodowe – K_W06 W4: zna konstytucyjne podstawy normatywne zapewnienia bezpieczeństwa w Polsce, potrafi wyjaśnić takie kategorie jak: stan wojenny, stan wyjątkowy, stan klęski żywiołowej, stan wojny – K_W13

Efekty uczenia się - umiejętności

U1: wykorzystuje podstawową wiedzę teoretyczną do opisu i analizowania procesów i zjawisk prawnych determinujących bezpieczeństwo w różnych jego wymiarach – K_U02 U2: posługuje się systemami normatywnymi oraz wybranymi normami i regułami prawnymi i etycznymi w celu rozwiązania konkretnego zadania z zakresu bezpieczeństwa narodowego – K_U08 U3: współdziała w procedurach decyzyjnych realizowanych na różnych stanowiskach w administracji publicznej w ramach kierowania bezpieczeństwem i zarządzania kryzysowego z zachowaniem zasad prawnych i reguł organizacyjnych – K_U10

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

K1: Jest przygotowany do pracy w organizacjach i instytucjach publicznych, w tym organach administracji publicznej powołanych do zapewnienia bezpieczeństwa narodowego w jego różnych wymiarach –K_K04 K2: uczestniczy w przygotowaniu projektów społecznych (uwzględniając aspekty prawne) służących poprawie stanu bezpieczeństwa narodowego – K_K05 K3: uzupełnia wiedzę, doskonali umiejętności i poszerza ich spektrum, uznaje samokształcenie za istotny warunek powodzenia na rynku pracy – K_K06

Koordynatorzy przedmiotu

Radosław Potorski

Metody dydaktyczne

wykład, pokaz multimedialny ćwiczenia - dyskusja, przygotowanie projektu (prezentacji, referatu), analiza materiałów źródłowych

Metody dydaktyczne podające

- wykład problemowy
- pogadanka
- wykład konwersatoryjny

Metody dydaktyczne poszukujące

- projektu
- referatu
- klasyczna metoda problemowa
- ćwiczeniowa

Metody dydaktyczne w kształceniu online

- metody wymiany i dyskusji
- metody odnoszące się do autentycznych lub fikcyjnych sytuacji
- metody służące prezentacji treści

Wymagania wstępne

– znajomość problematyki z zakresu przedmiotów: Teoria bezpieczeństwa, Wstęp do nauki o państwie i prawie – ogólna orientacja w aktualnych wydarzeniach polityczno-militarych

Kryteria oceniania

Cykl wykładów kończy się egzaminem pisemnym, obejmującym test zawierający 15 pytań zamkniętych.
Za każdą poprawną odpowiedź na pytanie można uzyskać 1 punkt.
Na ocenę pozytywną (dostateczną) należy odpowiedzieć poprawnie na 8 pytań.
Podstawą przystąpienia do egzaminu jest otrzymanie oceny pozytywnej z ćwiczeń do końca semestru
Ćwiczenia kończą się zaliczeniem z oceną na podstawie:
- aktywny udział w dyskusji (ocena ciągła);
- przygotowanie projektu w formie prezentacji multimedialnych i referatów (praca zespołowa);
Ocenę końcową stanowi ocena średnia z ocen uzyskanych w czasie semestru.

Praktyki zawodowe

Nie przewiduje się.

Literatura

Literatura podstawowa:
Bierzanek R., Symonides J., Prawo międzynarodowe publiczne, Lexis-Nexis, Warszawa 2006.
Bierzanek R., Wojna a prawo międzynarodowe, Warszawa 1982.
Czapliński W., Podstawowe zagadnienia prawa międzynarodowego. Zarys wykładu, Centrum Europejskie Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2009.
Flemming M., Międzynarodowe prawo humanitarne konfliktów zbrojnych. Zbiór dokumentów, AON, Warszawa 2003.
Gasser H., Międzynarodowe prawo humanitarne. Wprowadzenie. PCK, Warszawa 1997.
Gąska M., Ciupiński A., Międzynarodowe prawo humanitarne konfliktów zbrojnych. Wybrane problemy, AON, Warszawa 2001.
Jasudowicz T. (red.), Międzynarodowe prawo humanitarne we współczesnym świecie – osiągnięcia i wyzwania, Toruń 2007.
Kuźniar R., Prawa człowieka. Prawo, instytucje, stosunki międzynarodowe, Scholar, Warszawa 2000.
Lankosz K. (red.), Międzynarodowe prawo humanitarne konfliktów zbrojnych. Wybór dokumentów, Bielsko-Biała 2007.
Leśko T., Międzynarodowe prawo konfliktów zbrojnych, MON, Warszawa 1984.
Lubiszewski M., Jasudowicz T., Fordoński R. (red.), Wybrane aktualne problemy międzynarodowego prawa humanitarnego, Olsztyn 2005.
Literatura uzupełniająca
Antonowicz L., Podręcznik prawa międzynarodowego, Warszawa 2008.
Bugajski D. R. (red.) Międzynarodowe prawo humanitarne konfliktów
zbrojnych. Wyzwania XXI wieku, AMW, Gdynia 2008.
Czapliński W., Odpowiedzialność za naruszenia prawa międzynarodowego w związku z konfliktem zbrojnym, INP PAN, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2009.
Czapliński W., Wyrozumska A., Prawo międzynarodowe publiczne. Zagadnienia systemowe, Warszawa 2007.
F de Mulinen, Podręcznik prawa wojennego dla sił zbrojnych, Bellona, Warszawa 1994.
Flamming M., Wojciechowska J., Zbrodnie wojenne. Przestępstwa przeciwko pokojowi, państwu i obronności, C. H. Beck, Warszawa 1999.
Flemming M., Jeńcy wojenni. Warszawa 2000.
Gardocka T., Sobczak J., Prawna ochrona dóbr kultury, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2009.
Góralczyk W., Prawo międzynarodowe publiczne w zarysie, Warszawa 2001.
Kranz J. (red.), Świat współczesny wobec użycia siły zbrojnej. Dylematy prawa i polityki, Instytut Wydawniczy EuroPrawo, Warszawa 2009.
Leśko T., Międzynarodowe ograniczenia w prowadzeniu konfliktów zbrojnych, Warszawa 1990.
Łukaszuk L., Międzynarodowe prawo humanitarne w systemie obrony praw człowieka i humanizacji stosunków międzynarodowych, AON, Warszawa 1995.
Malcolm N. Shaw, Prawo międzynarodowe, wyd. 1, Warszawa 2000 (tłumaczenie podręcznika opublikowanego przez Cambridge University Press).
Prokop K., Stany nadzwyczajne w Konstytucji RP, Białystok 2005.
Stawecki T., Winczorek P., Wstęp do prawoznawstwa, Warszawa 2006.
Wierzbicki B., Zdanowicz M., Prawo międzynarodowe. Materiały do studiów, Temida 2, Białystok 1995.
Winczorek P., Komentarz do Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., Warszawa 2000.
Wiśniewski L. (red.), Ochrona praw człowieka w świecie, Oficyna Wydawnicza Branta, Bydgoszcz-Poznań 2000.
Zapobieganie konfliktom, SIPRI, Dom Wydawniczy Bellona, Warszawa 2000.
Akty prawne:
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483).
Prawo o ustroju sądów powszechnych z 27 lipca 2001 r. (Dz.U. Nr 98, poz. 1070).
Ustawa o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym z 9 czerwca 2006 r. (Dz.U. Nr 104, poz. 708).
Ustawa o działach administracji rządowej z 4 września 1997 r. (Dz.U. Nr 141, poz. 943).
Ustawa o obronie Ojczyzny z 11 marca 2022 r. (Dz. U. z 2022 r. poz. 655, 974, 1725).
Ustawa o Państwowej Straży Pożarnej z 24 sierpnia 1991 r. (Dz.U. Nr 88, poz. 400).
Ustawa o Policji z 6 kwietnia 1990 r. (Dz.U. Nr 30, poz. 179).
Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej z 21 listopada 1967 r. (Dz.U. Nr 44, poz. 220).
Ustawa o wyborze Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z 27 września 1990 r. (Dz.U. Nr 67, poz. 398).
Ustawa o wyrównywaniu strat majątkowych wynikających z ograniczenia w czasie stanu nadzwyczajnego wolności i praw człowieka i obywatela z 22 listopada 2002 r. (Dz.U. Nr 233, poz. 1955).
Ustawa o zarządzaniu kryzysowym z 26 kwietnia 2007 r. (Dz.U. Nr 89, poz. 590).

W cyklu 2024/25L:

Literatura podstawowa:
Bierzanek R., Symonides J., Prawo międzynarodowe publiczne, Lexis-Nexis, Warszawa 2006.
Bierzanek R., Wojna a prawo międzynarodowe, Warszawa 1982.
Czapliński W., Podstawowe zagadnienia prawa międzynarodowego. Zarys wykładu, Centrum Europejskie Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2009.
Flemming M., Międzynarodowe prawo humanitarne konfliktów zbrojnych. Zbiór dokumentów, AON, Warszawa 2003.
Gasser H., Międzynarodowe prawo humanitarne. Wprowadzenie. PCK, Warszawa 1997.
Gąska M., Ciupiński A., Międzynarodowe prawo humanitarne konfliktów zbrojnych. Wybrane problemy, AON, Warszawa 2001.
Jasudowicz T. (red.), Międzynarodowe prawo humanitarne we współczesnym świecie – osiągnięcia i wyzwania, Toruń 2007.
Kuźniar R., Prawa człowieka. Prawo, instytucje, stosunki międzynarodowe, Scholar, Warszawa 2000.
Lankosz K. (red.), Międzynarodowe prawo humanitarne konfliktów zbrojnych. Wybór dokumentów, Bielsko-Biała 2007.
Leśko T., Międzynarodowe prawo konfliktów zbrojnych, MON, Warszawa 1984.
Lubiszewski M., Jasudowicz T., Fordoński R. (red.), Wybrane aktualne problemy międzynarodowego prawa humanitarnego, Olsztyn 2005.
Literatura uzupełniająca
Antonowicz L., Podręcznik prawa międzynarodowego, Warszawa 2008.
Bugajski D. R. (red.) Międzynarodowe prawo humanitarne konfliktów
zbrojnych. Wyzwania XXI wieku, AMW, Gdynia 2008.
Czapliński W., Odpowiedzialność za naruszenia prawa międzynarodowego w związku z konfliktem zbrojnym, INP PAN, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2009.
Czapliński W., Wyrozumska A., Prawo międzynarodowe publiczne. Zagadnienia systemowe, Warszawa 2007.
F de Mulinen, Podręcznik prawa wojennego dla sił zbrojnych, Bellona, Warszawa 1994.
Flamming M., Wojciechowska J., Zbrodnie wojenne. Przestępstwa przeciwko pokojowi, państwu i obronności, C. H. Beck, Warszawa 1999.
Flemming M., Jeńcy wojenni. Warszawa 2000.
Gardocka T., Sobczak J., Prawna ochrona dóbr kultury, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2009.
Góralczyk W., Prawo międzynarodowe publiczne w zarysie, Warszawa 2001.
Kranz J. (red.), Świat współczesny wobec użycia siły zbrojnej. Dylematy prawa i polityki, Instytut Wydawniczy EuroPrawo, Warszawa 2009.
Leśko T., Międzynarodowe ograniczenia w prowadzeniu konfliktów zbrojnych, Warszawa 1990.
Łukaszuk L., Międzynarodowe prawo humanitarne w systemie obrony praw człowieka i humanizacji stosunków międzynarodowych, AON, Warszawa 1995.
Malcolm N. Shaw, Prawo międzynarodowe, wyd. 1, Warszawa 2000 (tłumaczenie podręcznika opublikowanego przez Cambridge University Press).
Prokop K., Stany nadzwyczajne w Konstytucji RP, Białystok 2005.
Stawecki T., Winczorek P., Wstęp do prawoznawstwa, Warszawa 2006.
Wierzbicki B., Zdanowicz M., Prawo międzynarodowe. Materiały do studiów, Temida 2, Białystok 1995.
Winczorek P., Komentarz do Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., Warszawa 2000.
Wiśniewski L. (red.), Ochrona praw człowieka w świecie, Oficyna Wydawnicza Branta, Bydgoszcz-Poznań 2000.
Zapobieganie konfliktom, SIPRI, Dom Wydawniczy Bellona, Warszawa 2000.
Akty prawne:
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483).
Prawo o ustroju sądów powszechnych z 27 lipca 2001 r. (Dz.U. Nr 98, poz. 1070).
Ustawa o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym z 9 czerwca 2006 r. (Dz.U. Nr 104, poz. 708).
Ustawa o działach administracji rządowej z 4 września 1997 r. (Dz.U. Nr 141, poz. 943).
Ustawa o Państwowej Straży Pożarnej z 24 sierpnia 1991 r. (Dz.U. Nr 88, poz. 400).
Ustawa o Policji z 6 kwietnia 1990 r. (Dz.U. Nr 30, poz. 179).
Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej z 21 listopada 1967 r. (Dz.U. Nr 44, poz. 220).
Ustawa o wyborze Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z 27 września 1990 r. (Dz.U. Nr 67, poz. 398).
Ustawa o wyrównywaniu strat majątkowych wynikających z ograniczenia w czasie stanu nadzwyczajnego wolności i praw człowieka i obywatela z 22 listopada 2002 r. (Dz.U. Nr 233, poz. 1955).
Ustawa o zarządzaniu kryzysowym z 26 kwietnia 2007 r. (Dz.U. Nr 89, poz. 590).

W cyklu 2025/26Z:

Literatura podstawowa:
Bierzanek R., Symonides J., Prawo międzynarodowe publiczne, Lexis-Nexis, Warszawa 2006.
Bierzanek R., Wojna a prawo międzynarodowe, Warszawa 1982.
Czapliński W., Podstawowe zagadnienia prawa międzynarodowego. Zarys wykładu, Centrum Europejskie Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2009.
Flemming M., Międzynarodowe prawo humanitarne konfliktów zbrojnych. Zbiór dokumentów, AON, Warszawa 2003.
Gasser H., Międzynarodowe prawo humanitarne. Wprowadzenie. PCK, Warszawa 1997.
Gąska M., Ciupiński A., Międzynarodowe prawo humanitarne konfliktów zbrojnych. Wybrane problemy, AON, Warszawa 2001.
Jasudowicz T. (red.), Międzynarodowe prawo humanitarne we współczesnym świecie – osiągnięcia i wyzwania, Toruń 2007.
Kuźniar R., Prawa człowieka. Prawo, instytucje, stosunki międzynarodowe, Scholar, Warszawa 2000.
Lankosz K. (red.), Międzynarodowe prawo humanitarne konfliktów zbrojnych. Wybór dokumentów, Bielsko-Biała 2007.
Leśko T., Międzynarodowe prawo konfliktów zbrojnych, MON, Warszawa 1984.
Lubiszewski M., Jasudowicz T., Fordoński R. (red.), Wybrane aktualne problemy międzynarodowego prawa humanitarnego, Olsztyn 2005.
Literatura uzupełniająca
Antonowicz L., Podręcznik prawa międzynarodowego, Warszawa 2008.
Bugajski D. R. (red.) Międzynarodowe prawo humanitarne konfliktów
zbrojnych. Wyzwania XXI wieku, AMW, Gdynia 2008.
Czapliński W., Odpowiedzialność za naruszenia prawa międzynarodowego w związku z konfliktem zbrojnym, INP PAN, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2009.
Czapliński W., Wyrozumska A., Prawo międzynarodowe publiczne. Zagadnienia systemowe, Warszawa 2007.
F de Mulinen, Podręcznik prawa wojennego dla sił zbrojnych, Bellona, Warszawa 1994.
Flamming M., Wojciechowska J., Zbrodnie wojenne. Przestępstwa przeciwko pokojowi, państwu i obronności, C. H. Beck, Warszawa 1999.
Flemming M., Jeńcy wojenni. Warszawa 2000.
Gardocka T., Sobczak J., Prawna ochrona dóbr kultury, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2009.
Góralczyk W., Prawo międzynarodowe publiczne w zarysie, Warszawa 2001.
Kranz J. (red.), Świat współczesny wobec użycia siły zbrojnej. Dylematy prawa i polityki, Instytut Wydawniczy EuroPrawo, Warszawa 2009.
Leśko T., Międzynarodowe ograniczenia w prowadzeniu konfliktów zbrojnych, Warszawa 1990.
Łukaszuk L., Międzynarodowe prawo humanitarne w systemie obrony praw człowieka i humanizacji stosunków międzynarodowych, AON, Warszawa 1995.
Malcolm N. Shaw, Prawo międzynarodowe, wyd. 1, Warszawa 2000 (tłumaczenie podręcznika opublikowanego przez Cambridge University Press).
Prokop K., Stany nadzwyczajne w Konstytucji RP, Białystok 2005.
Stawecki T., Winczorek P., Wstęp do prawoznawstwa, Warszawa 2006.
Wierzbicki B., Zdanowicz M., Prawo międzynarodowe. Materiały do studiów, Temida 2, Białystok 1995.
Winczorek P., Komentarz do Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., Warszawa 2000.
Wiśniewski L. (red.), Ochrona praw człowieka w świecie, Oficyna Wydawnicza Branta, Bydgoszcz-Poznań 2000.
Zapobieganie konfliktom, SIPRI, Dom Wydawniczy Bellona, Warszawa 2000.
Akty prawne:
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483).
Prawo o ustroju sądów powszechnych z 27 lipca 2001 r. (Dz.U. Nr 98, poz. 1070).
Ustawa o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym z 9 czerwca 2006 r. (Dz.U. Nr 104, poz. 708).
Ustawa o działach administracji rządowej z 4 września 1997 r. (Dz.U. Nr 141, poz. 943).
Ustawa o Państwowej Straży Pożarnej z 24 sierpnia 1991 r. (Dz.U. Nr 88, poz. 400).
Ustawa o Policji z 6 kwietnia 1990 r. (Dz.U. Nr 30, poz. 179).
Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej z 21 listopada 1967 r. (Dz.U. Nr 44, poz. 220).
Ustawa o wyborze Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z 27 września 1990 r. (Dz.U. Nr 67, poz. 398).
Ustawa o wyrównywaniu strat majątkowych wynikających z ograniczenia w czasie stanu nadzwyczajnego wolności i praw człowieka i obywatela z 22 listopada 2002 r. (Dz.U. Nr 233, poz. 1955).
Ustawa o zarządzaniu kryzysowym z 26 kwietnia 2007 r. (Dz.U. Nr 89, poz. 590).

Uwagi

W cyklu 2024/25L:

Wykłady kończą się egzaminem, natomiast ćwiczenia zaliczeniem z oceną na podstawie średniej z uzyskanych ocen w czasie całego semestru.

W cyklu 2025/26Z:

Wykłady kończą się egzaminem, natomiast ćwiczenia zaliczeniem z oceną na podstawie średniej z uzyskanych ocen w czasie całego semestru.

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 2751-BN-S1-1-WPB w USOSweb