Dietetyka i odnowa biologiczna 2600-SIW-M4-DIE-3-S1
Podczas wykładów student zdobywa wiedzę w zakresie:
1. Wprowadzenie do dietetyki- definicja dietetyki i jej interdyscyplinarny charakter, znaczenie dietetyki w kontekście promocji zdrowia, profilaktyki chorób oraz wspomagania terapii, kluczowe pojęcia i terminologia stosowane w dietetyce.
2. Normy żywienia i tabele zbiorcze norm: pojęcie norm żywienia: zalecane spożycie, normy referencyjne, poziomy zapotrzebowania, zastosowanie norm żywieniowych w planowaniu diet i ocenie jadłospisów, praktyczna interpretacja tabel norm żywieniowych w różnych grupach populacyjnych (dzieci, dorośli, osoby starsze, sportowcy, kobiety w ciąży itp.)., znaczenie norm w profilaktyce niedoborów i nadmiarów żywieniowych.
3. Składniki pokarmowe i ich fizjologiczne znaczenie: charakterystyka i funkcje: białek, tłuszczy, węglowodanów, błonnika pokarmowego, witamin i składników mineralnych; biodostępność i skutki niedoboru/nadmiaru poszczególnych składników.
4. Diety specjalne: dieta podstawowa, łatwostrawna, bogatoresztkowa, eliminacyjna.
5. Wstęp do odnowy biologicznej: definicja, cele i podstawy teoretyczne odnowy biologicznej, rozwój koncepcji regeneracji w sporcie i medycynie, superkompensacja, korzyści zdrowotne wynikające z regularnego stosowania metod odnowy biologicznej.
6. Zmęczenie, przemęczenie i przetrenowanie w sporcie: różnicowanie pojęć: zmęczenie fizjologiczne, przemęczenie, przetrenowanie; czynniki wpływające na przemęczenie i przetrenowanie organizmu (objętość treningu, regeneracja, stres, dieta); biochemiczne i hormonalne wskaźniki stanu przeciążenia organizmu (np. poziom kortyzolu, kinaza kreatynowa, CRP).
Podczas ćwiczeń student zdobywa wiedzę w zakresie:
1. Edukacji żywieniowej i jej roli w profilaktyce zdrowotnej: znaczenie edukacji żywieniowej w zapobieganiu chorobom dietozależnym; grupy odbiorców i metody prowadzenia działań edukacyjnych; przegląd krajowych i międzynarodowych programów edukacji żywieniowej.
2. Analizy mitów, półprawd i stereotypów w żywieniu: krytyczne podejście do popularnych przekonań żywieniowych, umiejętność poszukiwania dowodów naukowych potwierdzających lub obalających mity żywieniowe (np. „ziemniaki tuczą”, „kawa odwadnia”, „produkty light pomagają schudnąć”).
3. Nutrigenomiki i personalizacji zaleceń dietetycznych: zależność między genotypem a reakcją organizmu na składniki odżywcze, interpretacja wyników analiz genetycznych (ApoE, FTO, PPARγ) i ich znaczenie w planowaniu diety.
4. Oceny wartości odżywczej produktów spożywczych i interpretacji etykiet: rozpoznawanie i interpretacja informacji zawartych na opakowaniach zgodnie z przepisami UE, ocena składu produktów spożywczych pod kątem wartości zdrowotnej i przydatności w diecie.
5. Charakterystyki i zastosowania żywności funkcjonalnej (superfoods): znajomość produktów zaliczanych do żywności superfoods oraz ich potencjalnych korzyści zdrowotnych; umiejętność wdrażania tych produktów do jadłospisów w sposób świadomy i uzasadniony naukowo.
6. Oceny stanu odżywienia i sposobu żywienia: pomiary antropometryczne (masa ciała, BMI, obwody, fałdy skórne) i ich interpretacja; stosowanie skal oceny ryzyka niedożywienia (NRS 2002, MNA, PG-SGA), analiza przypadków klinicznych na podstawie danych pomiarowych i wywiadu żywieniowego.
Całkowity nakład pracy studenta
Efekty uczenia się - wiedza
Efekty uczenia się - umiejętności
Efekty uczenia się - kompetencje społeczne
Metody dydaktyczne
Metody dydaktyczne podające
Metody dydaktyczne poszukujące
- studium przypadku
- klasyczna metoda problemowa
- sytuacyjna
Rodzaj przedmiotu
Wymagania wstępne
Koordynatorzy przedmiotu
Kryteria oceniania
Metody zaliczenia:
- Wykład – zaliczenie pisemne w formie testu jednokrotnego wyboru
- Ćwiczenia – zaliczenie na ocenę (wykonanie zadań podczas zajęć) oraz obecność na zajęciach
(0 – 30 punktów, zaliczenie > 50%)
51%-60%- dst
61%-70%-dst+
71%-80%-db
81%-90%-db+
91%-100%-bdb
Praktyki zawodowe
nie dotyczy
Literatura
Literatura podstawowa:
1. Dietetyka. Żywienie zdrowego i chorego człowieka, Helena Ciborowska, Artur Ciborowski, Wydawnictwo: PZWL, 2021.
2. Odnowa biologiczna: podstawy teoretyczne i praktyczne, Bogumiła Dymkowska-Maleszyńska i Zbigniew Klawe, Wydawnictwo Continuo, 2014.
Literatura uzupełniającą:
1. Praktyczny podręcznik dietetyki, Mirosław Jarosz (red.), Wydawnictwo: Instytut Żywności i Żywienia, 2010
2. Metody stosowane w odnowie biologicznej, Lech Kolasiński.
3. Odnowa biologiczna: dla zdrowia i urody, Tadeusz Cichoń.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: