Fitosocjologia, jako narzędzie oceny stanu środowiska przyrodniczego
2600-FTSA4-1-S1
Wykład:
Przybliżenie założeń, zakresu, metodyki i pojęć fitosocjologii. Opisanie procesów kształtowania się zbiorowisk roślinnych Polski po ustąpieniu ostatniego zlodowacenia. Przedstawienie i omówienie najważniejszych zbiorowisk roślinnych występujących w Polsce. Przekazanie wiedzy współczesnych problemów związanych z ochroną siedlisk i zbiorowisk roślin.
Zajęcia laboratoryjne:
Rozpoznawanie samodzielne zbiorowisk roślin występujących naturalnie w terenie, sporządzanie dokumentacji ich stanu, warunków siedliskowych i ewentualnych zagrożeń oraz udostępnianie uzyskanych danych w formie prezentacji.
- część praktyczna: zbiór danych o populacjach i środowiskowych uwarunkowaniach występowania gatunków inwazyjnych w trakcie zajęć
terenowych,
- praca kameralna: opracowanie danych i prezentacja w formie prezentacji w Power Poincie.
|
W cyklu 2025/26L:
Podczas wykładu zostaną przekazane następujące treści:
1. Zakres, metodyka i pojęcia fitosocjologii (2 godz.).
2. Procesy kształtowania się zbiorowisk roślinnych Polski po ustąpieniu ostatniego zlodowacenia (2 godz.).
3. Uwarunkowania siedliskowe występowania poszczególnych zbiorowisk roślinnych Polski (2 godz.).
4. Omówienie najważniejszych zbiorowisk roślinnych występujących w Polsce (2 godz.).
5. Problematyka ochrony siedliskowej cennych przyrodniczo zbiorowisk roślinnych (2 godz.).
Podczas laboratorium zrealizowane będą następujące tematy:
1. Zajęcia organizacyjne (1 godz.).
2. Rozpoznawanie zbiorowisk roślinnych występujących naturalnie w terenie (2 godz.).
3. Sporządzanie dokumentacji struktur i uwarunkowań siedliskowych zbiorowisk roślinnych w terenie (3 godz.).
4. Prognozowanie dynamiki sukcesyjnej zbiorowisk roślinnych i ich zagrożeń (2 godz.).
5. Referaty zaliczeniowe i dyskusje (2 godz.).
|
Całkowity nakład pracy studenta
Zajęcia realizowane z bezpośrednim udziałem nauczyciela (20 godzin) – 0,8 ECTS
- wykład – 10 godz.
- laboratorium – 10 godz.
Praca własna studenta (30 godzin) – 1,2 ECTS
- przygotowanie do laboratorium - 5 godz.
- przygotowanie raportów z zajęć laboratoryjnych - 10 godz.
- przygotowanie do kolokwium zaliczeniowego - 15 godz.
2 ECTS = 50 godzin
Efekty uczenia się - wiedza
Student:
W1: przedstawia oraz interpretuje procesy biologiczne zachodzące zarówno w organizmach, jak i w przyrodzie – K_W01
W2: ma wiedzę teoretyczną na temat metod analizy i badań stosowanych w botanice, wraz z technikami pomiarowymi i sposobami szacowania wartości niektórych cech. – K_W02
W3: prawidłowo dokumentuje wyniki badań oraz prowadzi obserwacje – K_W03
W4: omawia zastosowania najnowszych wyników badań biologicznych w kontekście procedur dowodowych – K_W04
W5: zna i rozumie metody wykorzystywane do analizy materiału dowodowego – K_W06
W6: zna określone gatunki oraz typowe zbiorowiska roślinne i wybrane siedliska występujące w Polsce – K_W09
W7: zna wybrane źródła literaturowe w języku polskim i angielskim związanych z daną dziedziną specjalizacji – K_W12
Efekty uczenia się - umiejętności
Student:
U1: posługuje się botanicznymi narzędziami analitycznymi i pomiarowymi w postępowaniu dowodowym – K_U01
U2: rozpoznaje gatunki roślin oraz zbiorowiska i siedliska przyrodnicze Polski przy użyciu kluczy i innych narzędzi – K_U04
U3: wykorzystuje w praktyce biologiczne metody analizy próbek dowodowych – K_U06
U4: wykorzystuje dostępne źródła informacji naukowej w celu weryfikacji zebranego materiału biologicznego – K_U07
U5: sprawnie wykorzystuje komputer do wyszukiwania, przetwarzania i prezentowania danych biologicznych –K_U09
U6: analizuje wyniki obserwacji i pomiarów, a następnie formułować właściwe wnioski – K_U10
U7: wykorzystuje wybrane metody dokumentowania badań – K_U12
U7: wyszukuje i analizuje informacje w języku polskim i angielskim, a następnie dokonuje ich syntezy i oceny – K_U13
Efekty uczenia się - kompetencje społeczne
Student:
K1: systematycznie rozwija i poszerza swoją wiedzę biologiczną – K_K01
K2: rozróżniać wiarygodne i niewiarygodne dane z obszaru biologii sądowej, niezależnie od źródła pochodzenia – K_K02
K3: dba o bezpieczeństwo pracy własnej i innych oraz powierzony sprzęt – K_K07, K_K08
K4: chętnie pracuje w zespole i przyjmuje w nim różne role – K_K09
Metody dydaktyczne
Metoda dydaktyczna podająca:
- wykład informacyjny z prezentacjami multimedialnymi
Metody dydaktyczne eksponujące i poszukujące:
- ćwiczenia laboratoryjne mają charakter praktyczno-pokazowy, studenci realizują projekt w zespołach 2-osobowych (grupa ćwiczeniowa liczy maksymalnie 10 osób) z uwzględnieniem metodyki pozyskiwania danych fitosocjologicznych i ich opracowywania. Wykonują opracowanie przyrodnicze zgodnie z pisemną instrukcją oraz po omówieniu podstaw teoretycznych i zaplanowaniu pracy: identyfikacja gatunków roślin w terenie z kluczami i atlasami, sporządzanie dokumentacji struktury zbiorowisk roślinnych i warunków ich występowania, analiza z literaturą, prezentacja, dyskusja.
Rodzaj przedmiotu
przedmiot obligatoryjny
Wymagania wstępne
Student przed rozpoczęciem nauki powinien posiadać wiedzę z podstaw botaniki oraz chemii i geografii fizycznej jako środowiskowych elementów i procesów determinujących życie i występowanie zbiorowisk roślin.
Koordynatorzy przedmiotu
Kryteria oceniania
Zaliczenie wykładu:
Zaliczenie na ocenę pisemne (test zamknięty jednokrotnego wyboru i pytania otwarte), pytania uwzględniające wymienione powyżej efekty uczenia się (wiedza i umiejętności, K_W01, K_W02, K_W03, K_W04, K_W06)
Zaliczenie laboratorium:
1/ Opracowanie projektu (K_W01, K_W02, K_W03, K_W04, K_W05, K_W06, K_W07),
2/ Prezentacja zrealizowanego projektu w Power Poincie (wiedza: K_W01, K_W02, K_W03, K_W04, K_W05, K_W06, K_W07),
3/ aktywność studenta, bieżące przygotowanie do zajęć, praca w zespole, wykonywanie projektu i prezentacji zgodnie z instrukcją (K_U01, kompetencje społeczne K_K01, K_K02, K_K01, K_K02).
Kryteria oceniania:
Zaliczenie pisemne:
ocena dostateczna - 55-60%, 61-70% - dostateczny plus, 71-80% - dobry, 81-90% - dobry plus, 91-100% - bardzo dobry.
Zaliczenie laboratorium: aktywność na zajęciach i opracowanie projektu (30%) oraz jego prezentacja 70%;
wymagany próg na ocenę dostateczną - 55-60%, dostateczny plus - 61-70%, dobry - 71-80%, dobry plus 81-90%, bardzo dobry - 91-100%.
Praktyki zawodowe
Literatura
Literatura obowiązkowa:
1. www.atlas-roslin.pl;
2. Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych, Matuszkiewicz Władysław, Wydawca: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Literatura uzupełniająca:
3. Atlas roślinności lasów, Leokadia Witkowska-Żuk, Wydawnictwo Multico;
4. Fitosocjologia stosowana w ochronie i kształtowaniu krajobrazu. Wysocki Czesław, Sikorski Piotr, Wydawnictwo SGGW.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i
terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: