Praktyki kultury wizualnej 2555-s2KUL1L-PKW-FNM
Na zajęciach będziemy analizować praktyki społeczne osadzone w kulturze wizualnej. Będą nas interesować zarówno obiekty artystyczne i sposoby ich funkcjonowania w świecie sztuki i poza nim, jak i działania o charakterze reklamowym czy praktyki wizualne zanurzone w życiu codziennym. Będziemy przyglądać się sporom, jakie w przestrzeni publicznej wytwarzają obrazy i sposoby ich użycia/używania. Nasze dyskusje skupią się wokół produkcji obrazów, ich cyrkulacji, konsumpcji i znaczeń, jakie przypisują im zróżnicowani odbiorcy. Zajmie nas krytyczna analiza trybów wytwarzania narracji o praktykach wizualnych, przyjrzymy się także emocjom, wartościom i postawom, jakie kultura wizualna stale przechowuje, podważa, prowokuje i zasłania.
|
W cyklu 2022/23L:
1. Widmontologia. Metafora wizualna i pokazywanie niewidzialnego 2. Ideologia późnego kapitalizmu: „Oni żyją”, reż. John Carpenter, 1988. 3. Horror jako tekst antropololgiczny: „Wstrząsy”, reż. Ron Underwood, 1990. P. Kletowski, „Europejski i amerykański horror filmowy jako tekst antropologiczny”, w: „Strefy mroku. Groza w kulturze audiowizualnej”, red. S.J. Konefał, Gdańsk 2017. 4. Kapitalizm jako horror: „O wszystko zadbam”, reż. J. Blakeson, 2021 (Netflix). 5. Społeczeństwo kapitalistyczne: „Platforma”, reż. Galder Gaztelu-Urrutia, 2017 (Netflix). 6. Horror mediów: „Blair Witch Project”, reż. Daniel Myrick, Eduardo Sánchez, 1999. 7. Media a praca żałoby: „Lake Mungo”, reż. Joel Anderson, 2008. Z. Freud, „Żałoba i melancholia”, w: K. Pospiszyl „Zygmunt Freud, człowiek i dzieło” (s. 295-296), Wrocław-Warszawa-Kraków 1991. 8. Nawiedzenie jako trauma: „Paranormal Activity”, reż. Oren Peli, 2007. Z. Freud, „Niesamowite”, w: tegoż, „Pisma psychologiczne”, Wydawnictwo KR, Warszawa 1997. Z. Kossowski, „Niesamowite jako źródło niepokoju i wiedzy”, w: „Wunderblock. Psychoanaliza i filozofia”, nr 1/2022. 9. Nawiedzenie jako troska: „Czyj to dom”, reż. Remi Weekes, 2020 (Netflix). Vinciane Despret, „Wszystko dla naszych zmarłych”, Wydawnictwo Karakter, Kraków 2021 (fragmenty). Derrida, „Widma Marksa. Stan długu, praca żałoby i nowa Międzynarodówka”, PWN, Warszawa 2016 (fragmenty). 10. Nawiedzenie jako bycie: „Spencer”, reż. Pablo Larraín, 2021. Colin Dickey, „Ghostland. Ameryka i jej nawiedzone miejsca”, Wydawnictwo Literackie, Warszawa 2022 (fragmenty). 11. Media jako widmo: „Nope”, reż. Jordan Peele, 2022. 12. Cyberpunk jako żałoba po utraconej przyszłości. Janelle Monae, „Dirty Computer. Emotional Picture” Dirty Computer: https://www.youtube.com/watch?v=jdH2Sy-BlNE Audre Lorde, “Siostra Outsiderka”, Czarna Owca, Warszawa 2015 (fragmenty). 13. Animacja: „Belle”, reż. Mamoru Hosoda, 2021. 14. Retromania. Przeszłość jako widmo: „Stranger Things” sezon 1 (Netflix). Simon Raynolds, „Retromania. Jak popkultura żywi się własną przeszłością”, Wydawnictwo Kosmos, Warszawa 2018 (fragmenty). |
W cyklu 2023/24L:
1. Widmontologia. Metafora wizualna i pokazywanie niewidzialnego 2. Ideologia późnego kapitalizmu: „Oni żyją”, reż. John Carpenter, 1988. 3. Horror jako tekst antropololgiczny: „Wstrząsy”, reż. Ron Underwood, 1990. P. Kletowski, „Europejski i amerykański horror filmowy jako tekst antropologiczny”, w: „Strefy mroku. Groza w kulturze audiowizualnej”, red. S.J. Konefał, Gdańsk 2017. 4. Horror mediów: „Blair Witch Project”, reż. Daniel Myrick, Eduardo Sánchez, 1999. 5. Media a praca żałoby: „Lake Mungo”, reż. Joel Anderson, 2008. Z. Freud, „Żałoba i melancholia”, w: K. Pospiszyl „Zygmunt Freud, człowiek i dzieło” (s. 295-296), Wrocław-Warszawa-Kraków 1991. 6. Nawiedzenie jako trauma: „Paranormal Activity”, reż. Oren Peli, 2007. Z. Freud, „Niesamowite”, w: tegoż, „Pisma psychologiczne”, Wydawnictwo KR, Warszawa 1997. Z. Kossowski, „Niesamowite jako źródło niepokoju i wiedzy”, w: „Wunderblock. Psychoanaliza i filozofia”, nr 1/2022. 7. Nawiedzenie jako troska: „Czyj to dom”, reż. Remi Weekes, 2020 (Netflix). Vinciane Despret, „Wszystko dla naszych zmarłych”, Wydawnictwo Karakter, Kraków 2021 (fragmenty). 9. Nawiedzenie jako bycie: „Spencer”, reż. Pablo Larraín, 2021. Colin Dickey, „Ghostland. Ameryka i jej nawiedzone miejsca”, Wydawnictwo Literackie, Warszawa 2022 (fragmenty). Sylwia Kołos, "Film biograficzny - gatunek progresywny" (rozdział "Film biograficzny, czyli jaki? Refleksja genologiczna. Definicje. Ewolucja"). 10. Produkowanie własnego nawiedzenia: "Cam", reż. Daniel Goldhaber, 2018. Tomasz Olchanowski, "Persona i cień w epoce wiktoriańskiej i w ponowoczesności. Jungowska analiza zachodnioeuropejskiej hipokryzji". 11. Kapitalizm jako horror: „O wszystko zadbam”, reż. J. Blakeson, 2021 Aleksandra Derra, "Ciało w krainie schizofrenicznego kapitalizmu". 12. Społeczeństwo kapitalistyczne: „Platforma”, reż. Galder Gaztelu-Urrutia, 2017 (Netflix). 13. Animacja: „Belle”, reż. Mamoru Hosoda, 2021. Agnieszka Kiejziewicz, "Japoński cyberpunk. Od awangardowych transgresji do kina popularnego" (wstęp i rozdział II). 14. Poetyka teledysku Michał Pick, "Poetyka wideoklipu muzycznego" |
W cyklu 2024/25L:
1. Widmontologia. Metafora wizualna i pokazywanie niewidzialnego 2. Ideologia późnego kapitalizmu: „Oni żyją”, reż. John Carpenter, 1988. 3. Horror jako tekst antropololgiczny: „Wstrząsy”, reż. Ron Underwood, 1990. P. Kletowski, „Europejski i amerykański horror filmowy jako tekst antropologiczny”, w: „Strefy mroku. Groza w kulturze audiowizualnej”, red. S.J. Konefał, Gdańsk 2017. 4. Horror mediów: „Blair Witch Project”, reż. Daniel Myrick, Eduardo Sánchez, 1999. 5. Media a praca żałoby: „Lake Mungo”, reż. Joel Anderson, 2008. Z. Freud, „Żałoba i melancholia”, w: K. Pospiszyl „Zygmunt Freud, człowiek i dzieło” (s. 295-296), Wrocław-Warszawa-Kraków 1991. 6. Nawiedzenie jako trauma: „Paranormal Activity”, reż. Oren Peli, 2007. Z. Freud, „Niesamowite”, w: tegoż, „Pisma psychologiczne”, Wydawnictwo KR, Warszawa 1997. Z. Kossowski, „Niesamowite jako źródło niepokoju i wiedzy”, w: „Wunderblock. Psychoanaliza i filozofia”, nr 1/2022. 7. Nawiedzenie jako troska: „Czyj to dom”, reż. Remi Weekes, 2020 (Netflix). Vinciane Despret, „Wszystko dla naszych zmarłych”, Wydawnictwo Karakter, Kraków 2021 (fragmenty). 9. Nawiedzenie jako bycie: „Spencer”, reż. Pablo Larraín, 2021. Colin Dickey, „Ghostland. Ameryka i jej nawiedzone miejsca”, Wydawnictwo Literackie, Warszawa 2022 (fragmenty). Sylwia Kołos, "Film biograficzny - gatunek progresywny" (rozdział "Film biograficzny, czyli jaki? Refleksja genologiczna. Definicje. Ewolucja"). 10. Produkowanie własnego nawiedzenia: "Cam", reż. Daniel Goldhaber, 2018. Tomasz Olchanowski, "Persona i cień w epoce wiktoriańskiej i w ponowoczesności. Jungowska analiza zachodnioeuropejskiej hipokryzji". 11. Kapitalizm jako horror: „O wszystko zadbam”, reż. J. Blakeson, 2021 Aleksandra Derra, "Ciało w krainie schizofrenicznego kapitalizmu". 12. Społeczeństwo kapitalistyczne: „Platforma”, reż. Galder Gaztelu-Urrutia, 2017 (Netflix). 13. Animacja: „Belle”, reż. Mamoru Hosoda, 2021. Agnieszka Kiejziewicz, "Japoński cyberpunk. Od awangardowych transgresji do kina popularnego" (wstęp i rozdział II). 14. Poetyka teledysku Michał Pick, "Poetyka wideoklipu muzycznego" |
W cyklu 2025/26L:
1. Widmontologia. Metafora wizualna i pokazywanie niewidzialnego 2. Ideologia późnego kapitalizmu: „Oni żyją”, reż. John Carpenter, 1988. 3. Horror jako tekst antropololgiczny: „Wstrząsy”, reż. Ron Underwood, 1990. P. Kletowski, „Europejski i amerykański horror filmowy jako tekst antropologiczny”, w: „Strefy mroku. Groza w kulturze audiowizualnej”, red. S.J. Konefał, Gdańsk 2017. 4. Horror mediów: „Blair Witch Project”, reż. Daniel Myrick, Eduardo Sánchez, 1999. 5. Media a praca żałoby: „Lake Mungo”, reż. Joel Anderson, 2008. Z. Freud, „Żałoba i melancholia”, w: K. Pospiszyl „Zygmunt Freud, człowiek i dzieło” (s. 295-296), Wrocław-Warszawa-Kraków 1991. 6. Nawiedzenie jako trauma: „Paranormal Activity”, reż. Oren Peli, 2007. Z. Freud, „Niesamowite”, w: tegoż, „Pisma psychologiczne”, Wydawnictwo KR, Warszawa 1997. Z. Kossowski, „Niesamowite jako źródło niepokoju i wiedzy”, w: „Wunderblock. Psychoanaliza i filozofia”, nr 1/2022. 7. Nawiedzenie jako troska: „Czyj to dom”, reż. Remi Weekes, 2020 (Netflix). Vinciane Despret, „Wszystko dla naszych zmarłych”, Wydawnictwo Karakter, Kraków 2021 (fragmenty). 9. Nawiedzenie jako bycie: „Spencer”, reż. Pablo Larraín, 2021. Colin Dickey, „Ghostland. Ameryka i jej nawiedzone miejsca”, Wydawnictwo Literackie, Warszawa 2022 (fragmenty). Sylwia Kołos, "Film biograficzny - gatunek progresywny" (rozdział "Film biograficzny, czyli jaki? Refleksja genologiczna. Definicje. Ewolucja"). 10. Produkowanie własnego nawiedzenia: "Cam", reż. Daniel Goldhaber, 2018. Tomasz Olchanowski, "Persona i cień w epoce wiktoriańskiej i w ponowoczesności. Jungowska analiza zachodnioeuropejskiej hipokryzji". 11. Kapitalizm jako horror: „O wszystko zadbam”, reż. J. Blakeson, 2021 Aleksandra Derra, "Ciało w krainie schizofrenicznego kapitalizmu". 12. Społeczeństwo kapitalistyczne: „Platforma”, reż. Galder Gaztelu-Urrutia, 2017 (Netflix). 13. Animacja: „Belle”, reż. Mamoru Hosoda, 2021. Agnieszka Kiejziewicz, "Japoński cyberpunk. Od awangardowych transgresji do kina popularnego" (wstęp i rozdział II). 14. Poetyka teledysku Michał Pick, "Poetyka wideoklipu muzycznego" |
Całkowity nakład pracy studenta
Efekty uczenia się - wiedza
Efekty uczenia się - umiejętności
Efekty uczenia się - kompetencje społeczne
Metody dydaktyczne
Wymagania wstępne
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2023/24L: | W cyklu 2024/25L: | W cyklu 2022/23L: | W cyklu 2025/26L: |
Kryteria oceniania
1. Obecność na zajęciach i aktywny udział w dyskusji - 50% oceny (9 pkt).
2. Praca zaliczeniowa
Kryteria oceniania:
-sformułowanie problemu badawczego - 3
- poprawność językowa 2 pkt.
- struktura pracy 2 pkt.
- metodologia 2 pkt.
3. Skala oceniania:
18-17 BDB (5)
16 DB+ (4+)
15-13 DB (4)
12 DST+ (3+)
11-10 DST (3)
9-0 NDST (2)
Literatura
Literatura obowiązkowa:
- J. Berger, Sposoby widzenia, przeł. M. Bryl, Poznań 1997
- M. Bal, Wizualny esencjalizm i przedmiot kultury wizualnej, w: Perspektywy współczesnej historii sztuki. Antologia przekładów "Artium Quaestiones", red. M. Bryl i inni, Poznań 2009
- N. Mirzoeff, Jak zobaczyć świat, przeł. Ł. Zaremba, Kraków-Warszawa 2016
- G. Rose, Interpretacja materiałów wizualnych. Krytyczna metodologia badań nad wizualnością, przeł. E. Klekot, PWN, Warszawa 2010
- Ł. Biskupski, Prosto z ulicy. Sztuki wizualne w dobie mediów społecznościowych i kultury uczestnictwa, Warszawa 2017
- M. Litwinowicz-Droździel, Mało przejrzystości, dużo przeszkód. Wiek XIX, wystawy, narzędzia do patrzenia, „Widok” 2015, nr 10
Literatura uzupełniająca:
- J. Crary, Zawieszenia percepcji. Uwaga, spektakl i kultura nowoczesna, przeł. Ł. Zaremba, I. Kurz, Warszawa 2009
- W.J.T. Mitchell, Pokazując widzenie: krytyka kultury wizualnej, w: Perspektywy współczesnej historii sztuki. Antologia przekładów "Artium Quaestiones", red. M. Bryl i inni, Poznań 2009
- I. Kurz, P. Kwiatkowska, M. Szcześniak, Ł. Zaremba, Kultura wizualna w Polsce. Spojrzenia, t.2, Warszawa 2017
- S. Sikora, Film i paradoksy wizualności: praktykowanie antropologii, Warszawa 2012
- Ł. Zaremba, Obrazy wychodzą na ulice. Spory w polskiej kulturze wizualnej, Warszawa 2018
- J. Zydorowicz, Kultura wizualna w dobie terroryzmu, Poznań 2018
- Antropologia kultury wizualnej. Zagadnienia i wybór tekstów, red. I. Kurz, P. Kwiatkowska, Ł. Zaremba, Warszawa 2012
- Badania wizualne w działaniu. Antologia tekstów, red. M. Frąckowiak, K. Olechnicki, Warszawa 2011
- Do zobaczenia. Socjologia wizualna w praktyce, red. J. Kaczmarek, Poznań 2008
- Niewidzialne miasto, red. M. Krajewski, Warszawa 2013
|
W cyklu 2022/23L:
P. Kletowski, „Europejski i amerykański horror filmowy jako tekst antropologiczny”, w: „Strefy mroku. Groza w kulturze audiowizualnej”, red. S.J. Konefał, Gdańsk 2017. |
W cyklu 2023/24L:
P. Kletowski, „Europejski i amerykański horror filmowy jako tekst antropologiczny”, w: „Strefy mroku. Groza w kulturze audiowizualnej”, red. S.J. Konefał, Gdańsk 2017. |
W cyklu 2024/25L:
P. Kletowski, „Europejski i amerykański horror filmowy jako tekst antropologiczny”, w: „Strefy mroku. Groza w kulturze audiowizualnej”, red. S.J. Konefał, Gdańsk 2017. |
W cyklu 2025/26L:
P. Kletowski, „Europejski i amerykański horror filmowy jako tekst antropologiczny”, w: „Strefy mroku. Groza w kulturze audiowizualnej”, red. S.J. Konefał, Gdańsk 2017. |
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: