Historia dramatu i teatru 2555-s1KUL1L-HDIT

Najważniejsze zagadnienia:
1. Przełom XVIII i XIX wieku: narodziny teatru mieszczańskiego i teatrów narodowych.
2. Inscenizacja romantyczna; romantyczny dramat obcy i polski.
3. Richard Wagner i Friedrich Nietzsche.
4. Techniki pièce bien faite.
5. Teatr gwiazd.

Dokładny zakres tematów ustalany jest w sylabusie przedmiotu dla każdego roku akademickiego.

W cyklu 2024/25L:

1. Wprowadzenie problematyki wykładu. Narodziny teatrów narodowych w Europie
2. Teatr Narodowy w Polsce czasów Stanisława Augusta Poniatowskiego. Wojciech Bogusławski. Franciszek Bohomolec
3. Śpiewogra Wojciecha Bogusławskiego Krakowiacy i Górale - przedstawienie w reż. Olgi Lipińskiej
4. Sztuka aktorska w XIX wieku - Paradoks o aktorze Diderota i Mimika Bogusławskiego, teatr gwiazd (Helena Modrzejewska)
5. Teatr romantyczny jako laboratorium nowych form audiowizualnych
6. Adam Mickiewicz. Lekcja XVI i "Dziady" jako projekt kulturowy
7. "Dziady" Adama Mickiewicza w reż. K. Swinarskiego
8. Dramaty ironiczne i mistyczne Juliusza Słowackiego
9. Wybrana realizacja teatralna Juliusza Słowackiego
10. Dziewiętnastowieczna komedia - świat komedii Fredrowskich
11. Śluby panieńskie A. Fredry, reż. Jan Englert
12. Teatr muzyczny Ryszarda Wagnera. Gesamtkunstwerk
13. "Traktat o marionetkach" H. Kleista – od ludycznego teatru lalkowego do lalki na salonach
14. Narodziny nowoczesnego dramatu. Teatr naturalistyczny. Wielka reforma teatru (Adolphe Appia i Edward Gordon Craig)
15. Kolokwium

W cyklu 2025/26L:

1. Wprowadzenie problematyki wykładu. Narodziny teatrów narodowych w Europie
2. Teatr Narodowy w Polsce czasów Stanisława Augusta Poniatowskiego. Wojciech Bogusławski. Franciszek Bohomolec
3. Śpiewogra Wojciecha Bogusławskiego Krakowiacy i Górale - przedstawienie w reż. Olgi Lipińskiej
4. Sztuka aktorska w XIX wieku - Paradoks o aktorze Diderota i Mimika Bogusławskiego, teatr gwiazd (Helena Modrzejewska)
5-6. Teatr romantyczny jako laboratorium nowych form audiowizualnych
7-8. Adam Mickiewicz. Lekcja XVI i "Dziady" jako projekt kulturowy
9. "Dziady" Adama Mickiewicza w reż. K. Swinarskiego
10. Dramaty Juliusza Słowackiego
11. Wybrana realizacja teatralna Juliusza Słowackiego
12. Dziewiętnastowieczna komedia - świat komedii Fredrowskich
13. Śluby panieńskie A. Fredry, reż. Jan Englert
14. Narodziny nowoczesnego dramatu. Teatr naturalistyczny. Wielka reforma teatru (Adolphe Appia i Edward Gordon Craig)
15. Kolokwium

Całkowity nakład pracy studenta

50 godzin, w tym 35 godziny kontaktowe, 15 praca własna studenta

Efekty uczenia się - wiedza

Student orientuje się w najważniejszych zjawiskach z historii dramatu i teatru wieków XVIII i XIX, rozpoznaje najważniejszych twórców dramatu i artystów teatru w Polsce i w Europie oraz ich dzieła, orientuje się w architekturze, repertuarze środków wyrazu, konwencjach gry aktorskiej, zna najważniejsze dzieła dramatyczne z poszczególnych epok (K_W09)

Efekty uczenia się - umiejętności

Student umie wskazać najważniejsze dzieła dramatyczne z poszczególnych epok omawianych na wykładzie, a także rozpoznać podstawowe formy i konwencje teatralne (K_U12)

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

Student zdaje sobie sprawę, że historia dramatu i teatru obejmuje niezwykle bogate i zróżnicowane zjawiska, warte rozpoznania na własną rękę (K_K01) Student ma świadomość odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa literacko-teatralnego Polski i Europy (K_K05) Student ma świadomość rangi i znaczenia teatru i widowisk w kulturze polskiej i światowej (K_K14)

Koordynatorzy przedmiotu

Artur Duda
Marzenna Wiśniewska

Metody dydaktyczne

Wykład z prezentacją multimedialną (slajdy, fragmenty spektakli i filmów dokumentalnych, użyteczne strony internetowe)

Metody dydaktyczne podające

- wykład informacyjny (konwencjonalny)

Wymagania wstępne

brak

Kryteria oceniania

1. Sprawdzian wiadomości - test (z możliwościa wykorzystania metod online).
Wymagana znajomość inscenizacji omawianych podczas wykładu:
Obowiązkowe spektakle:
- "Cud mniemany, czyli Krakowiacy i Górale" Wojciecha Bogusławskiego, reż. Olga Lipińska: https://vod.tvp.pl/teatr-telewizji,202/cud-mniemany-czyli-krakowiacy-i-gorale,345652
- "Dziady" Adama Mickiewicza, reż. Konrad Swinarski (cz. 1 i 2): https://vod.tvp.pl/teatr-telewizji,202/dziady-1983-cz-1,293657
- "Sen Srebrny Salomei" Juliusza Słowackiego, reż. Piotr Cieplak, https://vod.tvp.pl/teatr-telewizji,202/sen-srebrny-salomei,1602532

- "Śluby panieńskie" Aleksandra Fredry, reż. Jan Eglert: https://vod.tvp.pl/teatr-telewizji,202/sluby-panienskie-2017,276472

- "Nora" Henryka Ibsena: https://vod.tvp.pl/teatr-telewizji,202/nora,331988

oraz samodzielna lektura wybranego dramatu polskiego lub europejskiego (wg ustaleń dla każdego roku akademickiego)

Praktyki zawodowe

nie dotyczy

Literatura

1. Z. Raszewski, Krótka historia teatru polskiego, Warszawa 1977
2. Historia teatru, red. J. R. Brown, Warszawa 1999
3. A. Nicoll, Dzieje dramatu, Warszawa 1983
4. D. Jarząbek-Wasyl, Za kulisami. Narodziny przedstawienia w teatrze polskim XIX w., Kraków 2016
5. D. Kosiński, Teatra polskie, Warszawa 2010 (cz. II i cz. III)
6. D. Ratajczakowa, Galeria gatunków widowiskowych, teatralnych i dramatycznych, Poznań 2015
7. A. Łuksza, Tort Marcello. Kultury fanowskie w teatrze XIX wieku, Kraków 2023
Źródła online:
- Encyklopedia Teatru: encyklopediateatru.pl
- 250 lat teatru narodowego. Mediateka: http://www.250teatr.pl/mediateka,36,250_minut_o_polskim_teatrze.html
- Teatr Narodowy, historia: https://www.narodowy.pl/o_teatrze,historia.html
- Wiek XIX. Przedstawienia: http://www.teatrpubliczny.pl/WiekXIX

W cyklu 2024/25L:

D. Jarząbek-Wasyl, Za kulisami. Narodziny przedstawienia w teatrze polskim XIX w., Kraków 2016
Z. Raszewski, Krótka historia teatru polskiego
D. Kosiński, Teatra polskie, Warszawa 2010 (cz. II i cz. III)
D. Ratajczakowa, Galeria gatunków widowiskowych, teatralnych i dramatycznych, Poznań 2015

W cyklu 2025/26L:

1. Z. Raszewski, Krótka historia teatru polskiego, Warszawa 1977
2. Historia teatru, red. J. R. Brown, Warszawa 1999
3. A. Nicoll, Dzieje dramatu, Warszawa 1983
4. D. Jarząbek-Wasyl, Za kulisami. Narodziny przedstawienia w teatrze polskim XIX w., Kraków 2016
5. D. Kosiński, Teatra polskie, Warszawa 2010 (cz. II i cz. III)
6. D. Ratajczakowa, Galeria gatunków widowiskowych, teatralnych i dramatycznych, Poznań 2015
7. A. Łuksza, Tort Marcello. Kultury fanowskie w teatrze XIX wieku, Kraków 2023
Źródła online:
- Encyklopedia Teatru: encyklopediateatru.pl (tu hasła: Wojciech Bogusławski, Helena Modrzejewska, aktoromania, teatr mechaniczny, technika teatralna)
- 250 lat teatru narodowego. Mediateka: http://www.250teatr.pl/mediateka,36,250_minut_o_polskim_teatrze.html
- Teatr Narodowy, historia: https://www.narodowy.pl/o_teatrze,historia.html
- Wiek XIX. Przedstawienia: http://www.teatrpubliczny.pl/WiekXIX

Obowiązkowe spektakle:
- "Cud mniemany, czyli Krakowiacy i Górale" Wojciecha Bogusławskiego, reż. Olga Lipińska: https://vod.tvp.pl/teatr-telewizji,202/cud-mniemany-czyli-krakowiacy-i-gorale,345652
- "Dziady" Adama Mickiewicza, reż. Konrad Swinarski (cz. 1 i 2): https://vod.tvp.pl/teatr-telewizji,202/dziady-1983-cz-1,293657
- "Sen Srebrny Salomei" Juliusza Słowackiego, reż. Piotr Cieplak, https://vod.tvp.pl/teatr-telewizji,202/sen-srebrny-salomei,1602532

- "Śluby panieńskie" Aleksandra Fredry, reż. Jan Eglert: https://vod.tvp.pl/teatr-telewizji,202/sluby-panienskie-2017,276472

- "Nora" Henryka Ibsena: https://vod.tvp.pl/teatr-telewizji,202/nora,331988

Uwagi

W cyklu 2024/25L:

Obowiązuje samodzielna lektura dramatu H. Ibsena, "Dzika kaczka".
Zajęcia online na platofrmie MsTeams: Historia dramatu i teatru XIX wieku - 2022 - kod dostępu przesyłany bezpośrednio zarejestrowanym uczestnikom zajęć

W cyklu 2025/26L:

Obowiązuje samodzielna lektura dramatu H. Ibsena, "Dom lalki" oraz znajmość przedstawień teatralnych wskazanych w literaturze przedmiotu.

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 2555-s1KUL1L-HDIT w USOSweb