Technika i metodologia badań etnologicznych 2525-s1ETN1Z-TIMBE

Podstawowym celem przedmiotu jest zaznajomienie studentów ze współczesnym warsztatem pracy badawczej, z naciskiem na specyfikę etnologicznych/antropologicznych badań terenowych. Cykl następujących po sobie zajęć prowadzonych w trakcie trzech semestrów ma przygotować do prowadzenia samodzielnych badań, zarówno empirycznych, jak i studyjnych. Integralną częścią cyklu kształcenia są zajęcia terenowe, w trakcie których studenci realizują własne pomysły badawcze.

W cyklu 2022/23Z:

jak w części - niezależnie od cyklu

W cyklu 2023/24Z:

jak w części - niezależnie od cyklu

Całkowity nakład pracy studenta

30 godzin zajęć w kontakcie bezpośrednim =z wykładowcą 45 godzin czytania literatury 15 godzin przygotowanie szkiców badawczych 10 godzin napisanie 2 recenzji książek

Efekty uczenia się - wiedza

Wiedza: Student zna charakterystykę metodologiczną badań etnograficznych (w ramach szkół historycznych i współczesnych oraz ich przedstawicieli) wg EK_W01 (H1A_W01); EK_W11 (H1A_W07). Słuchacz poznaje specyfikę etnologicznego postępowania badawczego (w teorii i praktyce) EK_W 01 (H1A_W01). Uczestnik zajęć rozumie odrębność etnologii na tle innych nauk humanistycznych i społecznych oraz z właściwą terminologię przedmiotową EK_W03 (H1A_W02); EK_W 04 (H1A_W03). Student zna związki i różnice metodologiczne etnologii i nauk o kulturze (społecznych i humanistycznych) EK_W08 (H1W_05). Zaznajomił się z najnowszymi prądami metodologicznymi w etnologii/antropologii kulturowej EK_W09 (H1A_W04, H1A_W06). Uczestnik kursu zna specyfikę zakresu i zasady zachowania wysokich standardów etycznych podczas prowadzenia badań etnologicznych oraz rolę Komisji Etyki. wg EK_W12 (H1A_W08). Student jest świadomy, że kultura jest zjawiskiem zmiennym i rozumie potrzebę stosowania adekwatnego aparatu metodologicznego na wszystkich etapach postępowania badawczego EK_W13 (H1A_W09).

Efekty uczenia się - umiejętności

Umiejętności: Uczestnik kursu umie określić podstawowe konsekwencje zastosowania historycznych i współczesnych sposobów interpretacji kultur i krytycznie porównać rozmaite podejścia badawcze EK_U08 (H1A_U04). Student potrafi przygotować wystąpienie, a także krótką pracę pisemną, na podstawie samodzielnie zgromadzonych źródeł i przeprowadzić podstawową ocenę i interpretację materiałów badawczych wg EK_U01 (H1A_U01); EK_U02 (H1A_U01); EK_U03 (H1A02). Uczestnik kursu umie zastosować zdobytą wiedzę w trakcie przygotowania, jak i realizacji etnologicznych badań terenowych EK_U04 (H1A_U02); EK_U05 (H1A_U03); EK_U06 (H1A_U02). Student zna podstawy obsługi i potrafi prawidłowo posługiwać się urządzeniami do rejestracji danych badawczych (fotografia etnograficzna, zapis audio i wideo), EK_U07 (H1A_U02).

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

Student jest świadomy kluczowej roli metodyki etnologicznej w odniesieniu do prowadzonych badań i dostrzega potrzebę samokształcenia przedmiotowego w celu uzyskania szerokiej bazy poznawczej wg EK_K01 (H1A_K01). Uczestnik zajęć rozumie potrzebę zachowywania wysokich standardów etycznych w trakcie prowadzenia badań, jak i podczas publikacji ich wyników EK_K05 (H1A_K04). Uczestnik potrafi podjąć nieskomplikowane działania badawcze, prowadzone samodzielnie i w grupie. Umie podzielić zakres obowiązków badawczych, a także w zależności od potrzeby przyjąć funkcję prowadzącego, jak i jednego z członków grupy EK_K02 (H1A_K02); EK_K03 (H1A_K03). Student prezentuje humanitarną i empatyczną postawę wobec problemów społecznych w Polsce i za granicą EK_K07 (H1A_K04).

Metody dydaktyczne

konwersatorium ćwiczenia na zajęciach (w grupie i parach)

Metody dydaktyczne podające

- wykład konwersatoryjny

Metody dydaktyczne poszukujące

- giełda pomysłów
- studium przypadku
- laboratoryjna
- projektu
- obserwacji
- okrągłego stołu

Metody dydaktyczne w kształceniu online

- gry i symulacje
- metody wymiany i dyskusji
- metody oparte na współpracy

Koordynatorzy przedmiotu

Rafał Beszterda

Kryteria oceniania

Ocena końcowa z przedmiotu jest uśredniona na podstawie ocen cząstkowych: z recenzji książek/artykułów, bieżącego przygotowania do zajęć, aktywności/merytorycznego udziału w dyskusji

Praktyki zawodowe

W ramach przedmiotu studenci odbywają przygotowane na zajęciach obligatoryjne ćwiczenia terenowe, przeprowadzane samodzielnie lub pod opieką i wraz z prowadzącym.

Literatura

Literatura podstawowa (obowiązkowa):

Semestr I:
Hammersley Marty, Atkison Paul, Metody badań terenowych, Zysk i S-ka, Poznań: 2000.
Kvale Steinar, Prowadzenie wywiadów, PWN, Warszawa: 2010.
Angrosino Michael, Badania etnograficzne i obserwacyjne, PWN, Warszawa: 2010.
Denzin Norman, Lincoln Yvonna /red./, Metody badań jakościowych, t. 1-2, PWN, Warszawa: 2009.

Semestr II:
Flick Uwe, Projektowanie badania jakościowego, PWN, Warszawa: 2010.
Kempny Marian, Nowicka Ewa /red./, Badanie kultury. Elementy teorii antropologicznej (+ vol. 2, Kontynuacje), PWN, Warszawa: 2004.
Kvale Steinar, Prowadzenie wywiadów, PWN, Warszawa: 2010.
Angrosino Michael, Badania etnograficzne i obserwacyjne, PWN, Warszawa: 2010.
Kopczyńska-Jaworska Bronisława, Metodyka etnograficznych badań terenowych, PWN, Warszawa:1971.
Silverman David, Interpretacja danych jakościowych, PWN, Warszawa: 2007.

Semestr III:
Gibbs Graham, Analizowanie danych jakościowych, PWN, Warszawa: 2011.
Kvale Steinar, Prowadzenie wywiadów, PWN, Warszawa: 2010.
Angrosino Michael, Badania etnograficzne i obserwacyjne, PWN, Warszawa: 2010.
Denzin Norman, Lincoln Yvonna /red./, Metody badań jakościowych, t. 1-2, PWN, Warszawa: 2009.
Hammersley Marty, Atkison Paul, Metody badań terenowych, Zysk i S-ka, Poznań: 2000.
Kempny Marian, Nowicka Ewa /red./, Badanie kultury. Elementy teorii antropologicznej (+ vol. 2, Kontynuacje), PWN, Warszawa: 2004.
Silverman David, Interpretacja danych jakościowych, PWN, Warszawa: 2007 (wybrane rozdziały).
K. Hastrup, Droga do antropologii. Między doświadczeniem a teorią, Wyd. UJ, Kraków; 2008.
H. Garfinkel, Studia z etnometodologii, PWN, Warszawa: 2009.
Tim Rapley, Analiza konwersacji, dyskursu i dokumentów, PWN, Warszawa: 2010

Literatura uzupełniająca:

Peritore N. P., Reflections on Dangerous Fieldwork, “The American Sociologists”, 1990, ss. 359-372.
Hitchcock G., Preliminary Notes on the Doing of Fieldwork and Ethnography, “Urban Review”, 1979, vol.11, No. 4, ss. 203-213.
Irwin K., Into the Dark Heart of Ethnography: The Lived Ethics and Inequality of Intimate Field Relationships, “Qualitative Sociology”, 2006, vol. 29, 155-175.
Churchill Ch. J., Jr., Ethnography as Translation, “Qualitative Sociology”, 2005, vol. 28, ss. 3-24.
Gordon D. F., Getting Close by Staying Distant: Fieldwork with Proselytizing Groups,“Qualitative Sociology”, 1987, vol. 10, ss. 267-287.
Picha P. R., Wholes, Halves, and Vacant Quarters: Ethnohistory and the Historical Method, w: T. Majewski, D. Gaimster (red.), International Handbook of Historical Archeology, Springer Verlag, 2009, ss. 269-283.
Wichroski M. A., Breaking Silence: Some Fieldwork Strategies in Cloistered and Non-Cloistered Communities, “Qualitative Sociology”, 1996, vol. 19, ss. 153-170.
McCorkel J. A., Myers K., What Difference Does Difference Make? Position and Privilege in the Field, “Qualitative Sociology”, 2003, vol. 26, ss. 199-231.
Harrington B., Obtrusiveness as Strategy in Ethnographic Research,
“Qualitative Sociology”, 2002, vol. 25, ss. 49-61.
Vannini A., Gladue C., Decolonised Methodologies in cross-Cultural Research, w: P. Liamputtong (red.), Doing Cross-Cultural Research, Springer Verlag, 2008, ss. 137-159.
Lawrence Ch., Re-Bordering the Nation: Neoliberalism and Racism in Rural Greece, “Dialectical Anthropology”, 2005, vol. 29, ss. 315-334.
Daniels A. K., Self-Deception and Self-Discovery in Fieldwork,
“Qualitative Sociology”, 1983, vol. 6, ss. 195-214.
Lincoln Y., Life Under Construction: Autoethnography of a Researcher, w: J. C. Smart (red.), Higher Education: Handbook of Theory and Research, vol. 31, ss. 1-38.
Gough K., New Proposals For Anthropologists, “Current Anthropology”, vol. 9, 1968, ss. 403-407 + komentarze
Berreman G. D., Is Anthropology Alive? Social Responsibility in Social Anthropology, “Current Anthropology”, vol. 9, 1968, ss. 391-396 + komentarze
Lowie R. H., Ethnography, Cultural and Social Anthropology, “American Anthropologist”, vol. 55, 1953, ss. 527-534.
Stocking George W., Jr. (red.), Observers Observed: Essays on Ethnographic Fieldwork, vol. 1, The University of Wisconsin Press, 1983.
Maanen J. van, Tales of the Field, Chicago Univ. Press, Chicago: 1998.
Cassell J. and Jacobs S. E., Handbook of Ethical Issues in Anthropology 1996-2006, American Anthropological Association, Arlington, VA Statements on Ethics, Principles of Professional Responsibility Adopted by the Council of the American Anthropological Association 1971-1986-2004
Mulhall A., In the field: notes on observation in qualitative research, “Journal of Advanced Nursing”, 41(3), ss. 306-313.
Yin R. K., Case Study Research. Design and Methods, Sage Publ., Thousand Oaks: 2003 /wybrane fragmenty/
Davies Ch. A., Reflexive Ethnography. A guide to researching selves and others, Routledge, London: 1999,
rozdział 1: Reflexivity and ethnographic research, ss. 3-25;
rozdział 2: Selecting topics and methods, ss. 26-44;
rozdział 7: Structuring research, ss. 137-155.
Diamond S., Anthropology in Question, “Dialectical Anthropology”, 2004, vol. 28, ss.11–32.
Kent L. L., Fieldwork That Failed, w: P. R. DeVita, Stumbling Toward Truth. Anthropologists at Work, Waveland Press Inc., Illinois: 2000, ss. 95-103.
Boissevain J., Fieldwork in Malta, w: G. D. Spindler (red.), Being an Anthropologist. Fieldwork in Eleven Cultures, Irvington Publishers, New York: 1983, ss. 58-84.
Rubin H. J., Rubin I. S., Qualitative interviewing: the art of hearing data, Sage Publications, Thousand Oaks: 1995,
rozdział 7: Assembling the Parts. Structuring a Qualitative Interview, ss. 145-167;
rozdział 8: Hearing About Culture, ss. 168-195;
rozdział 9: Topical Interviewing, ss. 196-225.
Spradley J. P., The Ethnographic Interview, Holt, Rinehart & Winston, New York: 1979 (Interviewing an Informant)
Spradley J. P., Participant Observation, Holt, Rinehart & Winston, New York: 1980
rozdział 3: The Ethnographic Research Cycle, The Developmental Research Sequence, ss. 26-138 /wybrane fragmenty/

Książki do recenzji:

Barley N., Niewinny antropolog; Bezpieczny sport; Plaga gąsienic; Ficowski J., Demony cudzego strachu, Kapuściński R., Autoportret reportera; Kroemer T., Ischi – człowiek dwóch światów, Talayesva D., Wódz słońca, Kastrup Kirsten, Droga do antropologii; Turnbull C. M., Ikowie, Ludzie gór; Kuper Adam, Kultura. Model antropologiczny.

W cyklu 2022/23Z:

jak w części - niezależnie od cyklu

W cyklu 2023/24Z:

jak w części - niezależnie od cyklu

Uwagi

W cyklu 2022/23Z:

ZASADY odbywania zajęć w trybie online
Sytuacja spowodowana pandemią wymaga uważności, zarówno ze strony prowadzącego, jak i studentów. Równocześnie, praca w trybie zdalnym, w żadnym wypadku, nie oznacza obniżenia poziomu nauczania i wymagań stawianych studentom. Wręcz przeciwnie. Studenci powinni uzmysłowić sobie, że ten szczególny tryb nauczania wymaga od nich zwiększonego nakładu pracy własnej.
W przypadku konieczności prowadzenia zajęć wyłącznie w trybie zdalnym, prowadzący udostępni materiały w postaci plików tekstowych, wizualnych, prezentacji i innych, lub wskaże z jakiego zasobu je pobrać samodzielnie.
Zajęcia, generalnie, będą się odbywały w wymiarze czasowym przewidzianym w programie studiów. Godziny zajęć pozostają te same, jak wskazane w planie studiów. Łączenie odbywać się będzie za pośrednictwem platform MS Teams oraz Moodle, (w trybie audio). Obecność studentów na zajęciach jest obowiązkowa (z wyłączeniem dozwolonych absencji). Prowadzący udostępnia swój numer telefonu w celu prowadzenia konsultacji, także poza godzinami dyżurów (via sieć telefoniczna, czy też Whatsup).

Zasady zaliczenia przedmiotu:
Zostaną ustalone i omówione na zajęciach organizacyjnych. Zaliczenia odbędą się, w razie konieczności, także online. Wówczas konieczne będzie zapewnienie sobie dobrego/wystarczającego połączenia audio i wideo. Zakres wymaganej znajomości materiału będzie omówiony na zajęciach organizacyjnych (inicjujących). Termin i godzina zaliczeń/egzaminów, zostaną ustalone przynajmniej dwa tygodnie przed ich terminem.

W cyklu 2023/24Z:

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 2525-s1ETN1Z-TIMBE w USOSweb