Antropologiczne interpretacje kultur: Kultura i opowieści o przyszłości 2525-s1ETN1L-AIK-KOP

Celem przedmiotu jest bliższe przyjrzenie się wybranym narracjom o przyszłości tworzonym na obszarze szeroko ujmowanej fantastyki w różnych jej mediach, rozumianym jako forma refleksji kultury nad sobą samą. W szczególności zaś chodzi o przyjęcie konstruktywistycznej perspektywy, według której kultura tworzy reprezentacje swojego zewnętrza. Przyszłe stany kultury są tu traktowane jako takie zewnętrze, wobec którego można orientować sytuację obecną.
W toku analizy wybranych narracji - współczesnych, jak i starszych, z XX wieku - będziemy konfrontować ich treści z kontekstem społeczno-kulturowym ich wytworzenia. Przyjrzymy się obecności optymizmu modernizacyjnego w okresie tzw. złotego wieku fantastyki naukowej i jego późniejszemu zanikowi (oraz jego ciemniejszej stronie związanej z zimną wojną, tu sięgniemy do książki Richarda Barbrooka "Przyszłości wyobrażone"). Zastanowimy się także nad wyobrażeniami współczesnymi porządkując je za pomocą modelu Petera Frase'a z książki "Cztery przyszłości".
Szczegółowy dobór tego, co poddamy analizie zostanie ustalony wspólnie na pierwszych zajęciach, podobnie jak proporcje starszych i nowszych narracji.

Całkowity nakład pracy studenta

3 ECTS = 75-90 godzin pracy 1 ECTS / 30 godzin - udział w zajęciach 2 ECTS / 50-60 godzin - przygotowanie do zajęć, lektura zadanych tekstów, oglądanie filmów wykorzystywanych do analizy, realizacja samodzielnych zadań

Efekty uczenia się - wiedza

W2: Student/ka w zaawansowanym stopniu zna i rozumie złożoność i zmienność kultury oraz różnorodność metod jej interpretacji, a także strukturę i instytucje społeczne oraz ich wpływ na miejsce i rolę jednostki w społeczeństwie zwłaszcza w zakresie tworzenia narracji o przyszłości oraz tego, w jakiej mierze są one pochodną aktualnego im stanu świata społecznego (na podst. K_W06).

Efekty uczenia się - umiejętności

U1: Student/ka potrafi formułować tezy, przeprowadzać analizę porównawczą źródeł oraz formułować interpretacje elementów kultury w zakresie etnologii, antropologii kulturowej oraz innych nauk o kulturze (na podst. K_U03).

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

K2: Osoba studiująca przejawia postawę humanitarną wobec problemów kulturowo-społecznych współczesnego świata (na podst. K_K05).

Koordynatorzy przedmiotu

Krzysztof Abriszewski

Metody dydaktyczne

dyskusja, wspólna i samodzielna analiza wybranych zjawisk kulturowych, prezentacja wyników

Rodzaj przedmiotu

przedmiot fakultatywny

Kryteria oceniania

Osoby biorące udział w zajęciach zostaną ocenione za następujące zakresy:
- aktywny udział w zajęciach
- realizacja zadań domowych
- przygotowanie na zakończenie samodzielnej analizy wybranej narracji na temat przyszłości w oparciu o wypracowane w toku zajęć kryteria

Obecność na zajęciach jest jednym z warunków ich zaliczenia. Każda osoba ma do dowolnego wykorzystania 2 nieobecności w ciągu semestru. Nieobecności nadliczbowe należy nadrobić realizując zadanie wskazane przez prowadzącego (w zależności od zajęć może to być nadrobienie lektury, zadania domowego lub inna dodatkowa praca).

Literatura

Literatura podstawowa:

Barbrook Richard, Przyszłości wyobrażone. Od myślącej maszyny do globalnej wioski, przeł. J. Dzierzgowski, Wydawnictwo Literackie MUZA, Warszawa, 2009.
Frase Peter, Cztery przyszłości. Wizje świata po kapitalizmie, przeł. Maciej Szlinder, PWN, Warszawa 2018.

Literatura uzupełniająca:

Fisher Mark, Ghosts of My Life. Writings on Depression, Hauntology and Lost Futures, Zero Books, Winchester, Washington, 2014.
Leś M., Fantastyka socjologiczna. Poetyka i myślenie utopijne, Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, Białystok, 2008.
Nijakowski Lech M., Świat po apokalipsie. Społeczeństwo w świecie postapokaliptycznych tekstów kultury popularnej, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2018.
Nowak Andrzej W., Dezindustrializacja – wiedza utracona, M. Iwański (red.), Perfumy. Posłowe do dezindustrializacji, Wydawnictwo Naukowe Akademii Sztuki w Szczecinie, CSW Kronika w Bytomiu, Szczecin, Bytom, 2016, s. 153-172.
Roberts Adam, The History of Science Fiction, Palgrave Macmillan, London, 2016.
Seed David, Science Fiction, tłum. Adam Drozdrowski, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2018.
Zabielski Adrian, Nakręcane światy. Twórczość Paolo Bacigalupiego w kontekście wybranych elementów kapitalistycznego systemu-świata, Ruch Filozoficzny, nr LXXIV, 2, 2018, s. 115-126.

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 2525-s1ETN1L-AIK-KOP w USOSweb