Historia literatury polskiej – literatura oświecenia
2506-s1POL1L-HLPLO-K
Kurs ma za zadanie wprowadzić słuchaczy w najistotniejsze zagadnienia oświecenia literackiego, traktowanego jako pewna całość o zmiennej dynamice. Osoby prowadzące konwersatoria skoncentrują się na najważniejszych dla oświecenia zjawiskach artystycznych. Zagadnienia zostały uporządkowane według kryteriów genologicznych, chronologicznych i biograficznych. Skupiono się na twórczości najwybitniejszych twórców epoki.
Refleksja badawcza obejmuje następujące zagadnienia szczegółowe:
- główne tematy, gatunki, mity, toposy literatury polskiego oświecenia z uwzględnieniem tradycji epok dawnych i kultury grecko-rzymskiego antyku,
- najważniejsze dzieła literackie polskiego oświecenia, biogramy wybranych twórców (Krasicki, Naruszewicz, Trembecki, Karpiński, Kniaźnin, Węgierski), prądy literackie (klasycyzm, sentymentalizm, rokoko),
- teatr i dramat polskiego oświecenia - utwory, twórcy (Bohomolec, Zabłocki, Bogusławski, Feliński, Niemcewicz). Rozwój sceny narodowej. Mecenat Stanisława Augusta Poniatowskiego,
- oświecenie porozbiorowe. Mit w kulturze i w literaturze. Preromantyzm,
- powieść polska XVIII i pierwszej połowy XIX w. w kontekście europejskim w poetykach normatywnych i praktyce literackiej (Krasicki, Krajewski, Mostowska, Wirtemberska),
- literatura polska w kontekście europejskim. Uniwersalizm i rodzimość.
Osiągnięcie efektów kształcenia zakładanych dla przedmiotu wymaga nakładu ok. 50 godzin pracy studenta.
|
W cyklu 2022/23L:
Konwersatorium z zakresu historii literatury polskiej; zajęcia te wprowadzają studenta w najważniejsze zagadnienia literatury i kultury polskiej XVIII wieku. Student poznaje zjawiska artystyczne epoki świateł. Zajęcia umożliwiają poznanie utworów literackich, biografii pisarzy, wybranych tekstów filozoficznych, wybranych dzieł sztuki. Refleksja badawcza skupia się na twórczości najważniejszych twórców polskich - Ignacy Krasicki, Adam Naruszewicz, Franciszek Karpiński, ale również dotyczy takich kwestii, jak recepcja antyku grecko-rzymskiego, echa baroku w literaturze oświecenia, rozwój teatru i dramatu, mecenat artystyczny Stanisława Augusta Poniatowskiego. Student poznaje literaturę polską okresu oświecenia w kontekście europejskim z akcentem na klasycyzm, sentymentalizm i rokoko.
|
W cyklu 2023/24L:
Konwersatorium z zakresu historii literatury polskiej; zajęcia te wprowadzają studenta w najważniejsze zagadnienia literatury i kultury polskiej XVIII wieku. Student poznaje zjawiska artystyczne epoki świateł. Zajęcia umożliwiają poznanie utworów literackich, biografii pisarzy, wybranych tekstów filozoficznych, wybranych dzieł sztuki. Refleksja badawcza skupia się na twórczości najważniejszych twórców polskich - Ignacy Krasicki, Adam Naruszewicz, Franciszek Karpiński, ale również dotyczy takich kwestii, jak recepcja antyku grecko-rzymskiego, echa baroku w literaturze oświecenia, rozwój teatru i dramatu, mecenat artystyczny Stanisława Augusta Poniatowskiego. Student poznaje literaturę polską okresu oświecenia w kontekście europejskim z akcentem na klasycyzm, sentymentalizm i rokoko.
|
W cyklu 2024/25L:
Konwersatorium z zakresu historii literatury polskiej; zajęcia te wprowadzają studenta w najważniejsze zagadnienia literatury i kultury polskiej XVIII wieku. Student poznaje zjawiska artystyczne epoki świateł. Zajęcia umożliwiają poznanie utworów literackich, biografii pisarzy, wybranych tekstów filozoficznych, wybranych dzieł sztuki. Refleksja badawcza skupia się na twórczości najważniejszych twórców polskich - Ignacy Krasicki, Adam Naruszewicz, Franciszek Karpiński, ale również dotyczy takich kwestii, jak recepcja antyku grecko-rzymskiego, echa baroku w literaturze oświecenia, rozwój teatru i dramatu, mecenat artystyczny Stanisława Augusta Poniatowskiego. Student poznaje literaturę polską okresu oświecenia w kontekście europejskim z akcentem na klasycyzm, sentymentalizm i rokoko.
|
W cyklu 2025/26L:
Konwersatorium z zakresu historii literatury polskiej; zajęcia te wprowadzają studenta w najważniejsze zagadnienia literatury i kultury polskiej XVIII wieku. Student poznaje zjawiska artystyczne epoki świateł. Zajęcia umożliwiają poznanie utworów literackich, biografii pisarzy, wybranych tekstów filozoficznych, wybranych dzieł sztuki. Refleksja badawcza skupia się na twórczości najważniejszych twórców polskich - Ignacy Krasicki, Adam Naruszewicz, Franciszek Karpiński, ale również dotyczy takich kwestii, jak recepcja antyku grecko-rzymskiego, echa baroku w literaturze oświecenia, rozwój teatru i dramatu, mecenat artystyczny Stanisława Augusta Poniatowskiego. Student poznaje literaturę polską okresu oświecenia w kontekście europejskim z akcentem na klasycyzm, sentymentalizm i rokoko.
|
Całkowity nakład pracy studenta
Student/ka za zaliczenie przedmiotu uzyskuje 3 punkty ECTS, odpowiadające nakładowi ok. 90 godzin pracy, z tego:
2 pkt ECTS za udział w zajęciach (60 godzin pracy)
oraz 1 pkt ECTS ( 30 godzin pracy) za pracę indywidualną: przygotowanie się do zajęć, pisanie pracy zaliczeniowej i przygotowywanie się do prac sprawdzających wiedzę.
Efekty uczenia się - wiedza
K_W01; K_W04; K_W06; K_W07
Student/ka po ukończeniu zajęć:
1. zna podstawową terminologię literaturoznawczą związana z oświeceniem, rozumie jej źródła, jak również potrafi się nią posługiwać (klasycyzm, sentymentalizm, rokoko, dowcip, gust)
2. ma elementarną wiedzę o periodyzacji literatury polskiej okresu oświecenia i jej głównych tendencjach rozwojowych, związkach z literaturą powszechną, głównie francuską (oświecenie ludwikowskie, stanisławowskie, porozbiorowe)
3. ma uporządkowaną wiedzę o literackich i pozaliterackich (historycznych, filozoficznych, społecznych, ideologicznych, kulturowych) kontekstach literatury "wieku świateł" kształtujących procesy jej tworzenia i odbioru (libertynizm, deizm, ateizm, fizjokratyzm, utopia, eskapizm)
4. zna najważniejsze zjawiska i ośrodki życia literackiego i kulturalnego omawianego okresu (Wersal, Puławy, Powązki, Warszawa, Wilno).
Efekty uczenia się - umiejętności
K_U02; K_U10; K_U18
Student/ka po ukończeniu zajęć:
1. posiada elementarne umiejętności analizy i interpretacji dzieł literackich z "wieku świateł" ze wskazaniem i wykorzystaniem właściwych kontekstów literackich i pozaliterackich
2. potrafi pisać teksty poświęcone literaturze oświecenia oraz formułować krytyczne wypowiedzi – ustne i pisemne z wykorzystaniem bogatego słownictwa i specyficznej dla filologii polskiej terminologii; robi to z wykazaniem samodzielnego myślenia, umiejętności argumentowania i wyrażania sądów w mowie i piśmie
3. potrafi zabierać głos w dyskusji, używać języka specjalistycznego i porozumiewać się w sposób precyzyjny i spójny przy użyciu różnych kanałów i technik komunikacyjnych ze specjalistami w zakresie filologii polskiej, jak i z odbiorcami spoza grona specjalistów.
Efekty uczenia się - kompetencje społeczne
K_K01; K_K08, K_K13
Student/ka po ukończeniu zajęć:
1. wykazuje aktywność na zajęciach, odznacza się wytrwałością w realizacji powierzonych zadań
2. ma przekonanie o wadze zachowania działań profesjonalnych, jest zdolny/a do refleksji na tematy etyczne i przestrzegania zasad etyki zawodowej
3. ma świadomość rangi literatury "wieku świateł" i jej zasług dla kultury polskiej i europejskiej.
Metody dydaktyczne
Metody dobrane przez osobę prowadzącą zajęcia.
Metody dydaktyczne eksponujące
- pokaz
Metody dydaktyczne podające
- opis
- wykład konwersatoryjny
Metody dydaktyczne poszukujące
- klasyczna metoda problemowa
- panelowa
- referatu
Metody dydaktyczne w kształceniu online
- metody oparte na współpracy
- metody rozwijające refleksyjne myślenie
- metody wymiany i dyskusji
- metody służące prezentacji treści
Rodzaj przedmiotu
przedmiot obligatoryjny
Wymagania wstępne
Brak. Pożądane jest dla lepszego opanowania zagadnień, aby student/ka zaliczył/a wcześniej historię literatury staropolskiej, posiadał/a podstawową wiedzę z zakresu historii powszechnej i historii Polski oraz dysponował/a ogólną wiedzą o literaturze powszechnej.
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2023/24L: | W cyklu 2024/25L: | W cyklu 2022/23L: | W cyklu 2025/26L: |
Kryteria oceniania
Przygotowanie pracy zaliczeniowej w formie rozprawki lub eseju na koniec semestru – weryfikuje efekty kształcenia z kategorii wiedza, umiejętności i kompetencje społeczne: W1, W4, W6, W7, U2, U10, U18, K1, K8, K13. Aktywny udział w zajęciach, przygotowywanie mikroanaliz wybranych tekstów literackich w trakcie zajęć i sprawdziany pisemne. Ocena uwzględnia wiedzę, umiejętności i inne kompetencje - W1, W6, W7, U2, U10, U18, K1, K8, K13.
Praktyki zawodowe
Literatura
M. Klimowicz, Literatura Oświecenia, Warszawa 1988 i wyd następne.
M. Klimowicz, Oświecenie, Warszawa 1977 i wyd. następne.
Słownik literatury polskiego oświecenia, red. T. Kostkiewiczowa, Wrocław 1977 i wyd. następne (wybrane hasła).
D. Outram, Panorama Oświecenia, Warszawa 2008.
"Świat poprawiać-zuchwałe rzemiosło". Antologia poezji polskiego oświecenia, oprac. T. Kostkiewiczowa, Z. Goliński, Warszawa 1981 i wyd. następne
|
W cyklu 2022/23L:
M. Klimowicz, Literatura Oświecenia, Warszawa 1988; M. Klimowicz,Oświecenie, Warszawa 1977; T. Kostkiewiczowa, Klasycyzm, sentymentalizm, rokoko. Szkice o prądach literackich polskiego oświecenia, Warszawa 1979; T. Kostkiewiczowa, Oświecenie. Próg naszej współczesności, Warszawa 1994; Słownik literatury polskiego oświecenia, red. T. Kostkiewiczowa, Wrocław 1977; D. Outram, Panorama oświecenia, Warszawa 2008.
|
W cyklu 2023/24L:
M. Klimowicz, Literatura Oświecenia, Warszawa 1988; M. Klimowicz,Oświecenie, Warszawa 1977; T. Kostkiewiczowa, Klasycyzm, sentymentalizm, rokoko. Szkice o prądach literackich polskiego oświecenia, Warszawa 1979; T. Kostkiewiczowa, Oświecenie. Próg naszej współczesności, Warszawa 1994; Słownik literatury polskiego oświecenia, red. T. Kostkiewiczowa, Wrocław 1977; D. Outram, Panorama oświecenia, Warszawa 2008.
|
W cyklu 2024/25L:
M. Klimowicz, Literatura Oświecenia, Warszawa 1988; M. Klimowicz,Oświecenie, Warszawa 1977; T. Kostkiewiczowa, Klasycyzm, sentymentalizm, rokoko. Szkice o prądach literackich polskiego oświecenia, Warszawa 1979; T. Kostkiewiczowa, Oświecenie. Próg naszej współczesności, Warszawa 1994; Słownik literatury polskiego oświecenia, red. T. Kostkiewiczowa, Wrocław 1977; D. Outram, Panorama oświecenia, Warszawa 2008.
|
W cyklu 2025/26L:
M. Klimowicz, Literatura Oświecenia, Warszawa 1988; M. Klimowicz,Oświecenie, Warszawa 1977; T. Kostkiewiczowa, Klasycyzm, sentymentalizm, rokoko. Szkice o prądach literackich polskiego oświecenia, Warszawa 1979; T. Kostkiewiczowa, Oświecenie. Próg naszej współczesności, Warszawa 1994; Słownik literatury polskiego oświecenia, red. T. Kostkiewiczowa, Wrocław 1977; D. Outram, Panorama oświecenia, Warszawa 2008.
|
Uwagi
|
W cyklu 2022/23L:
|
W cyklu 2023/24L:
|
W cyklu 2024/25L:
|
W cyklu 2025/26L:
|
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i
terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: