Stereotyp. Teoria i praktyka - wykład z zakresu nauk społecznych 2500-WH-PDWNS-STP

https://moodle.umk.pl/course/view.php?id=2206

Stereotyp jest pojęciem funkcjonującym nie tylko w w nauce, ale również bardzo często używanym w różnych formach dyskursu publicznego. Celem wykładu jest systematyczne omówienie tego pojęcia i jego funkcjonowania w praktyce badawczej oraz rzeczywistości społecznej, głównie w ujęciu socjologii języka i socjologii kultury.
1. Pojęcie stereotypu w ujęciu różnych nauk.
2. Paradygmaty w teorii badań społecznych jako stereotypy.
3. Stereotypy etniczne i narodowościowe.
4. Stereotypy klasowe i inne społeczne.
5. mechanizmy powstawania stereotypów.
6. Kanały rozpowszechniania stereotypów.
7. Tworzenie i reprodukcja oraz samoreprodukcja stereotypów.
8. Stereotyp w kulturze i języku.
9. Stereotyp i humor.
10. Przykłady stereotypów funkcjonujących w różnych sferach społecznych i metody ich analizy.

W cyklu 2022/23Z:

Jak w części ogólnej.

W cyklu 2023/24L:

Jak w części ogólnej.

Całkowity nakład pracy studenta

Godziny realizowane z udziałem nauczycieli (40 godz.): godziny z udziałem nauczyciela - 30 godzin konsultacje na dyżurach i drogą elektroniczną - 10 godzin Czas poświęcony na pracę indywidualną studenta (35 godz.): - przygotowanie do wykładu – 5 godzin - czytanie literatury- 15 godzin - przygotowanie do kolokwium- 15 godzin Łącznie: 75 godz. (3 ECTS)

Efekty uczenia się - wiedza

K_W01: ma pogłębioną wiedzę o powiązaniach nauk społecznych (ze szczególnym uwzględnieniem socjologii, antropologii kulturowej i psychologii społecznej) z humanistycznymi K_W02: ma pogłębioną wiedzę o poglądach na temat stereotypów oraz rodzajów więzi społecznych do nich prowadzących i o ich historycznej ewolucji K_W03: ma poszerzoną wiedzę o terminologii i metodologii badań w dziedzinie interdyscyplinarnych badań stereotypów (socjologii, antropologii, psychologii społecznej) K_W04: ma pogłębioną wiedzę o relacjach między grupami etnicznymi i społecznymi (w tym stanami i warstwami) w oparciu o stereotypy K_W05: ma rozszerzoną wiedzę o człowieku jako twórcy kultury, pogłębioną w odniesieniu do tworzenia i funkcjonalności stereotypów

Efekty uczenia się - umiejętności

K_U01: posiada pogłębioną umiejętność argumentowania z wykorzystaniem poglądów innych badaczy oraz formułowania wniosków i tworzenia syntetycznych podsumowań K_U02: posiada umiejętność rozumienia i analizowania zjawisk społecznych związanych z powstawaniem i funkcjonowaniem stereotypów, a także umiejętność pogłębionej teoretycznie oceny tych zjawisk w wybranych obszarach K_U03: potrafi krytycznie analizować i interpretować różnego rodzaju teksty z użyciem szczegółowej terminologii i uzasadnieniem wybranej metodologii K_U04: posiada umiejętność integrowania wiedzy z różnych dyscyplin humanistycznych i społecznych oraz jej zastosowania w różnorodnych sytuacjach K_U05: rozróżnia wartości, postawy i perspektywy różnych grup społecznych K_U06: potrafi właściwie analizować przyczyny i przebieg konkretnych procesów i zjawisk społecznych (kulturowych, politycznych, prawnych, gospodarczych) prowadzących do powstawania stereotypów oraz warunkujących ich funkcjonowanie

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

K_K01: ma świadomość poziomu swojej wiedzy i umiejętności, rozumie potrzebę ciągłego dokształcania się i rozwoju, potrafi inspirować i organizować proces uczenia się innych osób K_K02: potrafi uzupełniać i doskonalić nabytą wiedzę i umiejętności w zakresie interdyscyplinarnej wiedzy o stereotypach i mechanizmach społecznych je warunkujących

Metody dydaktyczne

Metody dydaktyczne eksponujące: - pokaz Metody dydaktyczne podające: - wykład informacyjny (konwencjonalny) - wykład konwersatoryjny - opis - opowiadanie - wykład problemowy Metody dydaktyczne poszukujące: - obserwacji - studium przypadku - biograficzna Metody dydaktyczne w kształceniu online: - metody rozwijające refleksyjne myślenie - metody służące prezentacji treści - metody odnoszące się do autentycznych lub fikcyjnych sytuacji - metody wymiany i dyskusji

Metody dydaktyczne eksponujące

- pokaz

Metody dydaktyczne podające

- wykład problemowy
- wykład konwersatoryjny
- opis
- opowiadanie
- wykład informacyjny (konwencjonalny)

Metody dydaktyczne poszukujące

- studium przypadku
- obserwacji
- biograficzna

Metody dydaktyczne w kształceniu online

- metody służące prezentacji treści
- metody rozwijające refleksyjne myślenie
- metody odnoszące się do autentycznych lub fikcyjnych sytuacji
- metody wymiany i dyskusji

Rodzaj przedmiotu

przedmiot fakultatywny

Wymagania wstępne

Brak.

Koordynatorzy przedmiotu

Michał Głuszkowski

Kryteria oceniania

Metody oceniania:

obecność + test pisemny

Kryteria oceniania:

Wykład: zaliczenie na ocenę - test pisemny; wymagany próg na ocenę dostateczną - 60%, 68% - dostateczny plus, 77% - dobry, 85% - dobry plus, 92% - bardzo dobry

Test pisemny sprawdza stopień realizacji następujących efektów kształcenia: KW_01-05, KU_01-06, KK_01-02

Praktyki zawodowe

Nie dotyczy.

Literatura

Benedyktowicz Z., 2000, Portrety „obcego”. Od stereotypu do symbolu, Kraków: Wyd. UJ.
Błuszkowski J., Przemiany stereotypów narodowych w procesie transformacji systemowej w Polsce, „Studia Polityczne” 11, s. 93-106 http://biblioteka.oapuw.pl/wp-content/uploads/2013/03/buszkowski-przemiany-stereotypw-narodowych.pdf
Głuszkowski M., 2015, Satyryczna funkcja stereotypów na przykładzie analizy porównawczej polskich i rosyjskich anegdot i dowcipów [w:] K. Dembska, M. Głuszkowski (red.) Rosja w dialogu Kultur, t.1, Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK, s. 393-404.
Grzegorczykowa R., 1998, O rozumieniu prototypu i stereotypu we współczesnych teoriach semantycznych, [w:] J. Anusiewicz, J. Bartmiński (red.) Stereotyp jako przedmiot lingwistyki. Teoria, metodologia, analizy empiryczne, Wrocław: Tow. Przyjaciół Polonistyki Wrocławskiej.
Kępiński A., 1990, Lach i Moskal. Z dziejów stereotypu, Warszawa-Kraków: PWN.
Kępiński A., 1995, Geneza i funkcjonowanie negatywnego stereotypu Rosji i Rosjanina, [w:] T. Walas (red.), Narody i stereotypy, Kraków: Miedzynarodowe Centrum Kultury.
Lawson T., 2005, Dictinary of Sociology. Londyn.
Mudyń K., 2002, Stereotyp // Frieske et al. 2002 [w:] K. W. Frieske, H. Kubiak, G. Lissowski, J. Mucha, J. Szacki, M. Ziółkowski (red.), Encyklopedia socjologii t.4, Warszawa: Oficyna Naukowa, s. 119-123.
Quasthoff U.M., 1998, Etnocentryczne przetwarzanie informacji. Ambiwalencja funkcji stereotypów w komunikacji międzykulturowej [w:] J. Anusiewicz, J. Bartmiński (red.) Stereotyp jako przedmiot lingwistyki. Teoria, metodologia, analizy empiryczne, Wrocław: Tow. Przyjaciół Polonistyki Wrocławskiej.

W cyklu 2022/23Z:

Jak w części ogólnej.

W cyklu 2023/24L:

Jak w części ogólnej.

Uwagi

W cyklu 2022/23Z:

Zajęcia prowadzone zdalnie synchronicznie przez platformę Teams
https://teams.microsoft.com/l/team/19%3adg_ba2GO3yRffx8TrpD2Yx8TGfxfPTd5AJ9f4JkUqO41%40thread.tacv2/conversations?groupId=2b881b71-651e-4676-b079-684518f851be&tenantId=e80a627f-ef94-4aa9-82d6-c7ec9cfca324

W cyklu 2023/24L:

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 2500-WH-PDWNS-STP w USOSweb