Psychologia rozwoju 2404-P-2-PR-Sj

Tematyka wykładów :
1. Czym jest rozwój i dlaczego studiowanie psychologii rozwoju może być trudne?
2. Ewolucyjne podejście w badaniach nad rozwojem człowieka. Przykład: Teoria przywiązania
3. 4. Konstruktywizm poznawczy Jeana Piageta i jego współczesne wersje
5. 6. Teorie uczenia się. Od warunkowania do poczucia sprawstwa
7. Teorie ról społecznych i sprawiedliwości społecznej
8. Teoria psychospołeczna Eriksona i jej psychoanalityczne źródła
9. 10. Kulturowo-społeczna teoria rozwoju L. Wygotskiego. Współczesne koncepcje kulturowe
11. Bio-eko-społeczna teoria rozwoju
12. Teorie systemowe. Od cybernetyki do teorii systemów dynamicznych
13. Posumowanie ujęć teoretycznych. Fenomen naśladowania
14. Metody badań rozwoju. Od obserwacji do badań w nurcie cognitive science
15. Od psychologii dziecka do nauki o rozwoju. Spojrzenie historyczne
Tematyka ćwiczeń:
1. Czym jest rozwój. Naiwne koncepcje rozwoju
2. Rozwój fizyczny i motoryczny
3. Rozwój percepcji i uwagi
4. Rozwój samoregulacji i temperament
5.Rozwój myślenia
6. Rozwój języka
7. Rozwój pamięci
8. Rozwój kontaktów społecznych
9. Rozwój poznania społecznego i komunikacji
10. Rozwój aktywności społecznej. Rozwój moralny
11. Rozwój emocjonalny
12. Rozwój pojęcia Ja i samowiedzy
13. Tożsamość i wkraczanie w dorosłość
14. Kryzys połowy życia
15. Mądrość, bilans życia, starość

W cyklu 2024/25L:

Tematyka wykładu:
1. Czym jest rozwój i dlaczego studiowanie psychologii rozwoju może być trudne?
2. Ewolucyjne podejście w badaniach nad rozwojem człowieka. Przykład: Teoria przywiązania
3. 4. Konstruktywizm poznawczy Jeana Piageta i jego współczesne wersje
5. 6. Teorie uczenia się. Od warunkowania do poczucia sprawstwa
7. Teorie ról społecznych i sprawiedliwości społecznej
8. Teoria psychospołeczna Eriksona i jej psychoanalityczne źródła
9. 10. Kulturowo-społeczna teoria rozwoju L. Wygotskiego. Współczesne koncepcje kulturowe
11. Bio-eko-społeczna teoria rozwoju
12. Teorie systemowe. Od cybernetyki do teorii systemów dynamicznych
13. Posumowanie ujęć teoretycznych. Fenomen naśladowania
14. Metody badań rozwoju. Od obserwacji do badań w nurcie cognitive science
15. Od psychologii dziecka do nauki o rozwoju. Spojrzenie historyczne
Tematyka ćwiczeń:
1. Czym jest rozwój. Naiwne koncepcje rozwoju
2. Rozwój fizyczny i motoryczny
3. Rozwój percepcji i uwagi
4. Rozwój samoregulacji i temperament
5.Rozwój myślenia
6. Rozwój języka
7. Rozwój pamięci
8. Rozwój kontaktów społecznych
9. Rozwój poznania społecznego i komunikacji
10. Rozwój aktywności społecznej. Rozwój moralny
11. Rozwój emocjonalny
12. Rozwój pojęcia Ja i samowiedzy
13. Tożsamość i wkraczanie w dorosłość
14. Kryzys połowy życia
15. Mądrość, bilans życia, starość

W cyklu 2025/26L:

Całkowity nakład pracy studenta

Godziny kursu “w sali”, czyli w bezpośrednim kontakcie z prowadzącym • Wykład: 30 godzin – 1 ECTS • Ćwiczenia 30 godzin –1 ECTS Godziny kursu “poza salą”, czyli samodzielna praca studenta: • Przygotowanie do ćwiczeń - 30 godzin –1 ECTS • Przygotownaie do kolokwiów - 30 godzin –1 ECTS • Przygotowanie do egzaminu - 30 godzin – 1 ECTS

Efekty uczenia się - wiedza

W1. Zna teorie psychologii rozwojowej, opisujące i wyjaśniające przebieg, uwarunkowania, mechanizmy oraz efekty rozwoju człowieka w całym cyklu jego życia. W2. Rozumie relacje psychologii rozwojowej zarówno w stosunku do innych dyscyplin nauki (głównie biologii, etologii, neurokognitywistyki rozwojowej, socjologii, etnologii i antropologii kulturowej), jak i innych subdyscyplin psychologii (psychologii poznawczej, emocji i motywacji, psychologii osobowości i społecznej oraz różnic indywidualnych i metodologii badań psychologicznych). W18 zna podstawowe pojęcia psychologii rozwojowej i wychowawczej oraz podstawowe teorie rozwoju i wychowania; posiada podstawową wiedzę na temat rozwoju człowieka w cyklu życia w aspekcie biologicznym, psychologicznym i społecznym W22 ma uporządkowaną̨ wiedzę na temat zasad i norm etycznych oraz zna zasady etyki zawodu psychologa

Efekty uczenia się - umiejętności

U1. Umie określić rolę otoczenia fizycznego i społecznego w rozwoju w kolejnych okresach życia. U2. Umie wykorzystać wiedzę o roli środowiska fizycznego i społeczno-kulturowego do opisu środowiska stymulującego oraz zakłócającego rozwój w każdym kolejnym okresie życia. U3. Potrafi zaplanować interwencje skierowane na optymalizowanie środowiska fizycznego i społecznego rozwoju w wybranym okresie życia U13 posiada podstawowe umiejętności diagnostyczne pozwalające na rozpoznawanie problemów rozwojowych i zaburzeń psychicznych

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

K1. Potrafi porozumiewać się z psychologami, adekwatnie posługując się specyficznym – naukowym - językiem tej subdyscypliny zgodnie z wybranym podejściem teoretycznym. K2. Potrafi efektywnie porozumiewać się z osobami nie mającymi wykształcenia psychologicznego w celu wyjaśnienia im problemów związanych z uwarunkowaniami, przebiegiem i efektami procesu rozwoju we wszystkich okresach życia człowieka. K03 posiadając kompetencje diagnostyczne i terapeutyczne stosuje je w sposób szanujący godność i podmiotowość osoby; informacje przekazuje w sposób zrozumiały i dostosowany do potrzeb i poziomu rozwojowego odbiorcy K04 przyjmuje odpowiedzialność za wykorzystywanie zdobytej wiedzy psycK1. Potrafi porozumiewać się z psychologami, adekwatnie posługując się specyficznym – naukowym - językiem tej subdyscypliny zgodnie z wybranym podejściem teoretycznym.

Koordynatorzy przedmiotu

W cyklu 2025/26L:

Marta Białecka
Magdalena Szmytke

W cyklu 2024/25L:

Marta Białecka

Metody dydaktyczne

wykład, dyskusja, analiza tekstów, prezentacje (filmy, nagrania)

Metody dydaktyczne eksponujące

- pokaz

Metody dydaktyczne podające

- wykład konwersatoryjny
- wykład informacyjny (konwencjonalny)
- wykład problemowy

Metody dydaktyczne poszukujące

- laboratoryjna
- ćwiczeniowa
- oxfordzka
- obserwacji
- referatu
- okrągłego stołu
- doświadczeń

Metody dydaktyczne w kształceniu online

- metody wymiany i dyskusji
- metody służące prezentacji treści
- metody oparte na współpracy

Rodzaj przedmiotu

przedmiot obligatoryjny

Wymagania wstępne

brak

Kryteria oceniania

Zaliczenie wykładu – egzamin.

Zaliczenie ćwiczeń: Kolokwia

Praktyki zawodowe

nie

Literatura

Lektura obowiązkowa do wykładu
• Newman, B. M., Newman, P. R. (2024). Teorie rozwoju człowieka. PWN
Lektura nieobowiązkowa do wykładu
• Blakemore, S-J. (2021). Sekretne życie mózgu nastolatka. Mamania
• Bloom, P. (2015). To tylko dzieci. Narodziny dobra i zła. Smak Słowa
• Dahaene, S. (2021). Jak się uczymy? Dlaczego mózgi uczą się lepiej niż komputery… jak dotąd. Copernicus Center
• Gopnik A., Meltzoff A.N. i Kuhl P. (2004). Naukowiec w kołysce. Czego o umyśle uczą nas małe dzieci. Media Rodzina.
• Gopnik A. (2010). Dziecko filozofem. Co dziecięce umysły mówią nam o prawdzie, miłości oraz sensie życia. Prószyński i spółka
• Mischel, W. (2015). Test Marshmallow. O pożytkach płynących z samokontroli. Smak Słowa
• Tomasello, M. (2015). Dlaczego współpracujemy. Copernicus Center
• Twenge, J. (2019). Igen. Dlaczego dzieciaki dorastające w sieci są mniej zbuntowane, bardziej tolerancyjne, mniej szczęśliwe….i zupełnie nieprzygotowane do dorosłości. Smak Słowa
• Vallortigara, G. (2023). Wiedza wrodzona, czyli co łączy pisklę i noworodka. Copernicus Center.
• Wellman, H. (2021). Odczytać umysł. Jak od dziecka uczymy się czytać w umysłach innych i rozumieć ludzi? Mamania

Lektura do ćwiczeń obowiązkowa
• Sigelman, C. K., Rider, E. A. (2011). Life-Span Human Development, 7th Edition. Cengage Learning: Wadsworth. Chapter 5, Health and Physical Development.
• Białecka-Pikul, M. (2011). Wczesne dzieciństwo. W: J. Trempała (red.). Psychologia rozwoju człowieka (r. 7, s. 179-180).
• Sigelman, C. K., Rider, E. A. (2011). Life-Span Human Development, 7th Edition. Cengage Learning: Wadsworth. Chapter 6, Sensation, Perception and Attention.
• Hughes, C. Graham, A., Grayson, A. (2004). Executive function in childhood: development and disorder. W: J. Oates i A. Grayson, Cognitive and language development in children (s.205-230). Oxford: Blackwell Publishing Ltd.
• Rothbart, M.K., Ellis, L.K., Posner, M.I. (2004). Temperament and selfregulation. [W:] R.F. Baumeister & K.D. Vohs (red.), Handbook of selfregulation: research, theory and applications (s. 357-370). New York: Guilford Press.
• Sigelman, C. K., Rider, E. A. (2011). Life-Span Human Development, 7th Edition. Cengage Learning: Wadsworth. Chapter 7, Cognition.
• Sigelman, C. K., Rider, E. A. (2011). Life-Span Human Development, 7th Edition. Cengage Learning: Wadsworth. Chapter 10, Language and Education.
• Jagodzińska, M. (2008). Psychologia pamięci: badania, teorie, zastosowania. Gliwice: Helion. R 12, “Od dziecka do dorosłego - rozwój pamięci” (s. 385-412).
• Sigelman, C. K., Rider, E. A. (2011). Life-Span Human Development, 7th Edition. Cengage Learning: Wadsworth. Chapter 8, Memory….
• Sigelman, C. K., Rider, E. A. (2011). Life-Span Human Development, 7th Edition. Cengage Learning: Wadsworth. Chapter 14, Attachment and Social Relationships.
• Smith, P. K., Cowie, H., Blades, M. (2011). Understanding Children's Development, Wiley Blackwell, r. 15: "Children's Understanding of Mind"
• Stephens, G., Matthews, D. (2014). The communicative infant from 0-18 months. [W:] D. Matthews (red.) Pragmatic Development in First Language Acquisition (s.13-36). John Benjamin Publishing [fragmenty tekstu od „Od urodzenia do dziewiątego miesiąca” (s. 3) do „Rewolucja dziewiątego miesiąca?” (str. 10) są nieobowiązkowe] 9. Rozwój moralny
• Sigelman, C. K., Rider, E. A. (2011). Life-Span Human Development, 7th Edition. Cengage Learning: Wadsworth. Chapter 12, Gender Roles and Sexuality.
• Rutherford, M.D. (2019) Developmental psychology. Evolutionary perspective. Chapter 13. Moral and prosocial development (s.391-422) . Excelisi Press: Hamilton, Ontario.
• Białecka-Pikul, M., Stępień- Nycz, M. (2009). Dynamika rozwoju emocjonalnego. (s. 215-238) W: D. Doliński, M. Błaszczak (red.) Dynamika emocji. PWN: Warszawa
• Sigelman, C. K., Rider, E. A. (2011). Life-Span Human Development, 7th Edition. Cengage Learning: Wadsworth. Chapter 14, Attachment and Social Relationships... [fragment dotyczący wczesnego rozwoju emocji]
• Hoffman, M. (2006). Empatia i rozwój moralny. Gdańsk: GWP, r. 3 (s. 66-90).
• Białecka-Pikul, M. (2009). Narodziny samowiedzy. Od poczucia odrębności do naiwnej teorii Ja, [w:] A. Niedźwieńska, J. Neckar, Poznaj samego siebie, czyli o źródłach samowiedzy, Wyd. SWPS, Academica, Warszawa, r. 2.
• Oleszkowicz, A., Senejko , A. (2013) Psychologia dorastania. Zmiany rozwojowe w dobie globalizacji. PWN, r. 7
• Arnett, J. J. (2007). Emerging adulthood: What is it, and what is it good for?. Child Development Perspectives, 1(2), 68-73.
• Oleś, P. (2011). Psychologia człowieka dorosłego. PWN, r.5
• Oleś, P. (2011). Psychologia człowieka dorosłego. PWN, r.4.3-4.5 i 7.2, 7.3
• Stuart-Hamilton, I. (2016) Psychologia starzenia się. Rozdział 1. Czym jest starzenie się (s.391-422). Rozdział 5. Starzenie się osobowość a styl życia Poznań: Zysk i S-ka.

W cyklu 2024/25L:

Do wykładu- obowiązkowa:
• Schaffer, R.H. (2010). Psychologia rozwojowa. Podstawowe pojęcia. WUJ.
• Johnson, M., de Haan, M. (2018). Neurokognitywistyka rozwoju. Wprowadzenie. Harmonia Universalis. Rozdziały 1, 2, 3, 13, 14 (nieobowiązkowo całość)
• Liberska, H., Trempała J. (2020). Psychologia wychowania. Wybrane problemy. PWN. Rozdział 7.2
• Haman, M., Gut, A. (2016), Wiedza wrodzona. W: J. Bremer (red.), Przewodnik po kognitywistyce. Wydawnictwo WAM.
• https://www.simplypsychology.org/developmental-psychology.html
Lektura do wykałdu - nieobowiązkowa, dodatkowa
Gopnik A., Meltzoff A.N. i Kuhl P. (2004). Naukowiec w kołysce. Czego o umyśle uczą nas małe dzieci. Media Rodzina.
Gopnik A. (2010). Dziecko filozofem. Co dziecięce umysły mówią nam o prawdzie, miłości oraz sensie życia. Prószyński i spółka
Bloom, P. (2015). To tylko dzieci. Narodziny dobra i zła. Smak Słowa
Mischel, W. (2015). Test Marshmallow. O pożytkach płynących z samokontroli. Smak Słowa Blakemore, S-J. (2021). Sekretne życie mózgu nastolatka. Mamania
Tomasello, M. (2015). Dlaczego współpracujemy. Copernicus Center
Twenge, J. (2019). Igen. Dlaczego dzieciaki dorastające w sieci są mniej zbuntowane, bardziej tolerancyjne, mniej szczęśliwe….i zupełnie nieprzygotowane do dorosłości. Smak Słowa
Dahaene, S. (2021). Jak się uczymy? Dlaczego mózgi uczą się lepiej niż komputery… jak dotąd. Copernicus Center
Wellman, H. (2021). Odczytać umysł. Jak od dziecka uczymy się czytać w umysłach innych i rozumieć ludzi? Mamania
Vallortigara, G. (2023). Wiedza wrodzona, czyli co łączy pisklę i noworodka. Copernicus Center.
Lektura do ćwiczeń
• Sigelman, C. K., Rider, E. A. (2011). Life-Span Human Development, 7th Edition. Cengage Learning: Wadsworth. Chapter 5, Health and Physical Development.
• Białecka-Pikul, M. (2011). Wczesne dzieciństwo. W: J. Trempała (red.). Psychologia rozwoju człowieka (r. 7, s. 179-180).
• Sigelman, C. K., Rider, E. A. (2011). Life-Span Human Development, 7th Edition. Cengage Learning: Wadsworth. Chapter 6, Sensation, Perception and Attention.
• Hughes, C. Graham, A., Grayson, A. (2004). Executive function in childhood: development and disorder. W: J. Oates i A. Grayson, Cognitive and language development in children (s.205-230). Oxford: Blackwell Publishing Ltd.
• Rothbart, M.K., Ellis, L.K., Posner, M.I. (2004). Temperament and selfregulation. [W:] R.F. Baumeister & K.D. Vohs (red.), Handbook of selfregulation: research, theory and applications (s. 357-370). New York: Guilford Press.
• Sigelman, C. K., Rider, E. A. (2011). Life-Span Human Development, 7th Edition. Cengage Learning: Wadsworth. Chapter 7, Cognition.
• Sigelman, C. K., Rider, E. A. (2011). Life-Span Human Development, 7th Edition. Cengage Learning: Wadsworth. Chapter 10, Language and Education.
• Jagodzińska, M. (2008). Psychologia pamięci: badania, teorie, zastosowania. Gliwice: Helion. R 12, “Od dziecka do dorosłego - rozwój pamięci” (s. 385-412).
• Sigelman, C. K., Rider, E. A. (2011). Life-Span Human Development, 7th Edition. Cengage Learning: Wadsworth. Chapter 8, Memory….
• Sigelman, C. K., Rider, E. A. (2011). Life-Span Human Development, 7th Edition. Cengage Learning: Wadsworth. Chapter 14, Attachment and Social Relationships.
• Smith, P. K., Cowie, H., Blades, M. (2011). Understanding Children's Development, Wiley Blackwell, r. 15: "Children's Understanding of Mind"
• Stephens, G., Matthews, D. (2014). The communicative infant from 0-18 months. [W:] D. Matthews (red.) Pragmatic Development in First Language Acquisition (s.13-36). John Benjamin Publishing [fragmenty tekstu od „Od urodzenia do dziewiątego miesiąca” (s. 3) do „Rewolucja dziewiątego miesiąca?” (str. 10) są nieobowiązkowe] 9. Rozwój moralny
• Sigelman, C. K., Rider, E. A. (2011). Life-Span Human Development, 7th Edition. Cengage Learning: Wadsworth. Chapter 12, Gender Roles and Sexuality.
• Rutherford, M.D. (2019) Developmental psychology. Evolutionary perspective. Chapter 13. Moral and prosocial development (s.391-422) . Excelisi Press: Hamilton, Ontario.
• Białecka-Pikul, M., Stępień- Nycz, M. (2009). Dynamika rozwoju emocjonalnego. (s. 215-238) W: D. Doliński, M. Błaszczak (red.) Dynamika emocji. PWN: Warszawa
• Sigelman, C. K., Rider, E. A. (2011). Life-Span Human Development, 7th Edition. Cengage Learning: Wadsworth. Chapter 14, Attachment and Social Relationships... [fragment dotyczący wczesnego rozwoju emocji]
• Hoffman, M. (2006). Empatia i rozwój moralny. Gdańsk: GWP, r. 3 (s. 66-90).
• Białecka-Pikul, M. (2009). Narodziny samowiedzy. Od poczucia odrębności do naiwnej teorii Ja, [w:] A. Niedźwieńska, J. Neckar, Poznaj samego siebie, czyli o źródłach samowiedzy, Wyd. SWPS, Academica, Warszawa, r. 2.
• Oleszkowicz, A., Senejko , A. (2013) Psychologia dorastania. Zmiany rozwojowe w dobie globalizacji. PWN, r. 7
• Arnett, J. J. (2007). Emerging adulthood: What is it, and what is it good for?. Child Development Perspectives, 1(2), 68-73.
• Oleś, P. (2011). Psychologia człowieka dorosłego. PWN, r.5
• Oleś, P. (2011). Psychologia człowieka dorosłego. PWN, r.4.3-4.5 i 7.2, 7.3

W cyklu 2025/26L:

Uwagi

W cyklu 2024/25L:

brak

W cyklu 2025/26L:

brak

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 2404-P-2-PR-Sj w USOSweb