Zajęcia terenowe 2403-PE-125-SZs2

Zajęcia terenowe są formą praktycznego kształcenia, która umożliwia studentom pedagogiki bezpośrednie doświadczenie różnorodnych środowisk pracy pedagoga. Ich głównym celem jest rozwijanie umiejętności obserwacji, analizy i refleksji nad funkcjonowaniem instytucji oraz nad rolą pedagoga w zróżnicowanych kontekstach społecznych, edukacyjnych i opiekuńczych.
W trakcie realizacji przedmiotu studenci uczestniczą w wyjściach do instytucji takich jak:
*Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie: poznanie zadań i procedur wsparcia rodzin w kryzysie, pracy z dziećmi i dorosłymi, roli pedagoga w systemie pomocy społecznej.
*Poradnia psychologiczno-pedagogiczna: zapoznanie się z diagnozą i terapią pedagogiczną, metodami wspierania uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.
*Szkoła podstawowa: obserwacja pracy pedagoga szkolnego, wychowawcy, poznanie współpracy z nauczycielami i rodzicami.
*Spotkanie z kynoterapeutą: przykład alternatywnych metod pracy wspierającej rozwój i terapię dzieci.
Każde zajęcia terenowe są poprzedzone przygotowaniem merytorycznym oraz zakończone omówieniem i refleksją, aby umożliwić studentom powiązanie zdobytych doświadczeń z teorią pedagogiczną.
Efektem kształcenia jest poszerzenie wiedzy o rzeczywiste funkcjonowanie placówek, nabycie świadomości roli pedagoga w różnych środowiskach, a także rozwój umiejętności krytycznej analizy i budowania własnej tożsamości zawodowej.

Całkowity nakład pracy studenta

Godziny realizowane z udziałem nauczycieli ( 20 godz.): - udział w konwersatorium - 20 godz. Czas poświęcony na pracę indywidualną studenta ( 30 godz.): - przygotowanie do ćwiczeń: 10 godz. - czytanie literatury: 10 godz. - przygotowanie pracy zaliczeniowej: 10 godz.

Efekty uczenia się - wiedza

Osoba studiująca: W8- ma rozszerzoną wiedzę o różnych rodzajach struktur społecznych i instytucjach życia społecznego oraz zachodzących między nimi relacjach istotnych z punktu widzenia procesów edukacyjnych W10- ma uporządkowaną wiedzę o celach, organizacji i funkcjonowaniu instytucji edukacyjnych, wychowawczych, opiekuńczych, kulturalnych, pomocowych i terapeutycznych, pogłębioną w wybranych zakresach W15- ma uporządkowaną wiedzę na temat zasad i norm etycznych oraz etyki zawodowej

Efekty uczenia się - umiejętności

Osoba studiująca: U3- potrafi sprawnie porozumiewać się przy użyciu różnych kanałów i technik komunikacyjnych ze specjalistami w zakresie pedagogiki, jak i z odbiorcami spoza grona specjalistów korzystając z nowoczesnych rozwiązań technologicznych U4- potrafi w sposób klarowny, spójny i precyzyjny wypowiadać się w mowie i na piśmie, posiada umiejętność konstruowania rozbudowanych ustnych i pisemnych uzasadnień na tematy dotyczące różnych zagadnień pedagogicznych z wykorzystaniem różnych ujęć teoretycznych, korzystając zarówno z dorobku pedagogiki, jak i innych dyscyplin naukowych U5- posiada pogłębione umiejętności prezentowania własnych pomysłów, wątpliwości i sugestii, popierania ich rozbudowaną argumentacją w kontekście wybranych perspektyw teoretycznych, poglądów różnych autorów, kierując się przy tym zasadami etycznymi.

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

Osoba studiująca: K1- ma pogłębioną świadomość poziomu swojej wiedzy i umiejętności, rozumie potrzebę ciągłego rozwoju osobistego i zawodowego K2- jest gotowy do podejmowania wyzwań zawodowych i osobistych; wykazuje aktywność, podejmuje trud i odznacza się wytrwałością w podejmowaniu indywidualnych i zespołowych działań profesjonalnych w zakresie pedagogiki; angażuje się we współpracę

Metody dydaktyczne eksponujące

- pokaz

Metody dydaktyczne podające

- opis
- opowiadanie
- pogadanka

Metody dydaktyczne poszukujące

- sytuacyjna
- doświadczeń
- stolików eksperckich
- projektu
- obserwacji
- ćwiczeniowa
- studium przypadku
- biograficzna

Koordynatorzy przedmiotu

W cyklu 2025/26Z:

Magdalena Cuprjak

W cyklu 2024/25Z:

Emilia Aksamit

Kryteria oceniania

Metody oceniania
*Ocena ciągła: aktywność i zaangażowanie podczas wyjść terenowych (udział w dyskusjach, pytania do prowadzących w instytucjach, obserwacja zadań).
*Obecność obowiązkowa :uczestnictwo w zajęciach terenowych ( jest dopuszczalna 1 nieobecność)
*Referat autorefleksyjny – przygotowanie i złożenie pisemnej pracy, w której student analizuje swoje doświadczenia z zajęć terenowych w kontekście:
- własnych kompetencji pedagogicznych,
- perspektyw zawodowych,
- spostrzeżeń dotyczących specyfiki pracy pedagoga w różnych środowiskach.
*Prezentacja referatu: przedstawienie głównych wniosków i refleksji na forum grupy podczas ostatnich zajęć, z możliwością dyskusji i wzajemnej wymiany doświadczeń.
Kryteria oceniania
1. Obecność i zaangażowanie: 40% oceny końcowej
- Regularne uczestnictwo w zajęciach terenowych.
- Aktywne uczestnictwo (zadawanie pytań, udział w dyskusjach, zaangażowanie w rozmowy z praktykami).
2. Referat autorefleksyjny: 40% oceny końcowej
- Merytoryczność: odniesienie się do doświadczeń z zajęć terenowych i powiązanie ich z teorią pedagogiczną.
- Refleksyjność: umiejętność krytycznej analizy własnych kompetencji i wskazanie obszarów rozwoju.
- Perspektywa zawodowa: przedstawienie realistycznych wniosków dotyczących przyszłej pracy zawodowej.
- Poprawność językowa i spójność wypowiedzi.
3. Prezentacja – 20% oceny końcowej
- Jasność i komunikatywność przekazu.
- Umiejętność zaprezentowania kluczowych wniosków w sposób interesujący i zwięzły.
- Otwartość na dyskusję i wymianę doświadczeń.

Literatura

Literatura:
• Bogdanowicz M. (2007). W co się bawić z dziećmi? Piosenki i zabawy wspomagające rozwój dziecka. Gdańsk: Wyd. Harmonia.
• Breidenbach S., Rasfeld M. (2015) Budząca się szkoła. Słupsk: Dobra Literatura.
• Brzezińska A.I., Ziółkowska B., Appelt K. (2016). Psychologia rozwoju człowieka. Gdańsk: GWP.
• Chęć M. (2020). Zachowania ryzykowne i problemowe młodzieży. Uwarunkowania psychospołeczne i rola aktywności wolnoczasowej. Warszawa: Difin.
• Chojak M. (2019). Neuropedagogika, neuroedukacja i neurodydaktyka – fakty i mity. Warszawa: Difin.
• Chojak M. (2021). Nauczycielska diagnoza pedagogiczna w przedszkolu i w szkole. Warszawa: Difin.
• Czemierowska-Koruba E. (2014). Agresja i przemoc w szkole, czyli co powinniśmy wiedzieć. Warszawa: ORE.
• Fryt J. (2015a), Drama w rozwijaniu umiejętności społecznych . W: red. A. Lasota, J. Franczyk. Socjoterapia dzieci i młodzieży. Diagnoza i metody pracy. Warszawa: Wyd. Akad. Żak.
• Fryt J. (2015b). Procesy grupowe w socjoterapii dzieci i młodzieży. W: red. A. Lasota, J. Franczyk. Socjoterapia dzieci i młodzieży. Diagnoza i metody pracy. Warszawa: Wyd. Akad. Żak.
• Fuchs B. (2003). Zabawy na rozwiązywanie konfliktów i napięć w grupie. Kielce: Wyd. Jedność.
• Gasiul H. (2006). Psychologia osobowości. Warszawa: Wyd. Difin.
• Górecka-Mostowicz B. (2005). Co dzieci wiedzą o emocjach. Kraków: Wyd. Nauk. AP.
• Grudziewska E. (red.), (2015). Socjoterapia w pracy z dziećmi i młodzieżą. Programy zajęć. Warszawa: Wyd. Difin.
• Jagieła J. (2009). Socjoterapia w szkole. Kraków: Wyd. Rubikon.
• Jankowiak B. (red.), (2016). Socjoterapia jako forma pomocy psychologiczno-pedagogicznej. Teoria i praktyka. Poznań: Wyd. UAM.
• Lasota A., Jońca D. (2021). Emocje komunikacja akceptacja. Program profilaktyczno-terapeutyczny dla dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym. Warszawa: Difin.
• McGinnis, E. (2014). Kształtowanie umiejętności małego dziecka. Przewodnik nauczania umiejętności prospołecznych. Warszawa: Wyd. Instytut Amity.
• Niemierko B. (2009). Diagnostyka edukacyjna. Warszawa: PWN.
• Ostaszewski K. (2014). Zachowania ryzykowne młodzieży w perspektywie mechanizmów resilience. Warszawa: Instytut Psychiatrii i Neurologii.
• Paszkiewicz A. (2019). Trudne sytuacje w klasie szkolnej. Identyfikacja, propozycje rozwiązań. Difin: Warszawa.
• Radwańska A. (2018). Terapia pedagogiczna. Scenariusze zajęć. Poradnik dla terapeuty i nauczyciela. Difin: Warszawa.
• Radziwiłłowicz W. (2010). Depresja u dzieci i młodzieży. Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls.
• Radziwiłłowicz W., Sumiła A. (2006). Psychopatologia okresu dorastania. Wybrane zagadnienia. Kraków: Impuls.
• Rafał-Łuniewska J. (2015). Uczeń zagrożony niedostosowaniem społecznym w szkole ogólnodostępnej. Warszawa: ORE.
• Rudowski T. (2014). Arteterapia. Inspiracje i wartości. Warszawa: Wyd. Eneteia.
• Sitarczyk M. (2002). Międzypokoleniowa transmisja postaw wychowawczych. Lublin: UMCS.
• Stępień-Nycz, M. (2015). Rozwój reprezentacji emocji w dzieciństwie. Warszawa: Wyd. Liberi Libri.
• Strykowski W., Strykowska J., Pielachowski J. (2003). Kompetencje nauczyciela szkoły współczesnej. Poznań: Wydawnictwo eMPi2.
• Szymański M. J. (2021). Edukacja w zmieniającym się społeczeństwie. Warszawa: Difin.
• Szredzińska R. (2017). Zdrowie dzieci i młodzieży. Dzieci się liczą. Raport o zagrożeniach bezpieczeństwa i rozwoju dzieci w Polsce. Fundacja Dajemy dzieciom siłę.
• Wysocka E. (2013). Diagnostyka pedagogiczna. Nowe obszary i rozwiązania. Kraków: Impuls.
Akty prawne:
3
I. Podstawa prawna
• Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997r. (Dz.U. z 1997 r. nr 78, poz. 483 ze zm.).
• Konwencja o Prawach Dziecka, przyjęta przez Zgromadzenie Ogólne Narodów
Zjednoczonych z 20 listopada 1989 r. (Dz.U. z 1991 r. nr 120, poz. 526).
• Ustawa z 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2024 r. poz. 986).
• Ustawa z 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2024 r. poz. 737 i 854).
• Ustawa z 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu
alkoholizmowi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 487).
• Ustawa z 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 783).
• Ustawa z 9 listopada 1995r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 957).
• Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 18 sierpnia 2015 r. w sprawie zakresu i form prowadzenia w szkołach i placówkach systemu oświaty działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii (Dz.U. z 2015 r. poz. 1249).
• Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 lutego 2017r. w sprawie
podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz podstawy programowej
kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej, w tym dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym, kształcenia ogólnego dla innych typów szkół.
Dodatkowe regulacje:
• Kierunki polityki oświatowej państwa
• Priorytety Kuratora Oświaty

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 2403-PE-125-SZs2 w USOSweb