Teoria kształcenia 2403-PE-116-s1

Dobór treści zawartych w przedmiocie ma na celu zapoznanie osób uczących się z obszarem nauki, jakim jest teoria kształcenia. Studenci poznają proces uczenia się, wybrane teorie oraz zagadnienia związane z planowaniem i organizacją procesu dydaktycznego.

Treści wykładu wprowadzają uczących się w zagadnienia związane z teoriami i koncepcjami kształcenia. Omawiane są m.in. style uczenia się, teoria inteligencji wielorakich, aktywne metody nauczania oraz sposoby motywowania uczniów. Analizowane są różne podejścia do kształcenia (tradycyjne, humanistyczne, behawioralne, poznawcze oraz konektywizm), a także elementy projektowania procesu dydaktycznego, takie jak cele, treści, metody, ocenianie oraz tworzenie konspektów lekcji. W trakcie wykładów poruszane są również kwestie indywidualizacji nauczania, pracy z uczniem zdolnym oraz wykorzystania nowoczesnych środków dydaktycznych.

W ramach ćwiczeń podejmowane są następujące zagadnienia:
I) Formułowanie celów ogólnych i szczegółowych: sfera poznawcza
Zagadnienia: Cele ogólne i szczegółowe, formułowanie długoterminowych celów ogólnych oraz szczegółowych, taksonomia szczegółowych celów kształcenia – sfera poznawcza
II) Formułowanie ogólnych i szczegółowych celów emocjonalnych
Zagadnienia: Trudności z ogólnymi i szczegółowymi celami emocjonalnymi, pisemne formułowanie emocjonalnych celów szczegółowych
III) Formułowanie ogólnych i szczegółowych celów psychomotorycznych
Zagadnienia: Poziomy i subkategorie, pisemne formułowanie szczegółowych celów psychomotorycznych, nauczanie dla realizacji celów, korzystanie z celów szczegółowych, przykład wykorzystania celów szczegółowych.
IV) Scenariusze zajęć dydaktycznych
Zagadnienia: scenariusz a konspekt lekcji, budowa lekcji, przebieg zajęć lekcyjnych, przygotowanie scenariusza zajęć, elementy podlegające ocenie. Ponadto zadaniem Państwa będzie zapoznanie się ze scenariuszami różnych sytuacji dydaktycznych i zastanowienie się nad doborem do nich celów ogólnych i szczegółowych, metod, pomocy naukowych, czynności nauczyciela i uczniów.
V) Indywidualizacja kształcenia
Zagadnienia: indywidualizacja ze względu na nauczyciela, ze względu na ucznia, różnicowanie kształcenia ze względu na cele i materiał, sposoby indywidualizowania, niebezpieczeństwo etykietowania.
VI). Metody dydaktyczne
Zagadnienia: składowe aktywności, metody socjalizacyjne, metody oparte na współpracy, metody służące dyskusji, metody służące myśleniu refleksyjnemu, metody praktyczne.

Literatura obowiązkowa:
Anders R. J., Uczymy się nauczać, Warszawa 1994
Niemierko B., Kształcenie szkolne. Podręcznik skutecznej dydaktyki, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2007;
Kruszewski K. (red.), Sztuka nauczania. Czynności nauczyciela, Wyd. PWN, Warszawa 2004
Siemieniecka D., Siemieniecki B., Teorie kształcenia w świecie cyfrowym, Impuls, Kraków 2019;
Silberman M., Uczymy się uczyć, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2005

Literatura obowiązkowa:
Anders R. J., Uczymy się nauczać, Warszawa 1994
Niemierko B., Kształcenie szkolne. Podręcznik skutecznej dydaktyki, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2007;
Kruszewski K. (red.), Sztuka nauczania. Czynności nauczyciela, Wyd. PWN, Warszawa 2004
Siemieniecka D., Siemieniecki B., Teorie kształcenia w świecie cyfrowym, Impuls, Kraków 2019;
Silberman M., Uczymy się uczyć, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2005

Literatura uzupełniająca:
Bereźnicki F., Dydaktyka kształcenia ogólnego, Oficyna Wydawnicza „IMPULS”, Kraków 2001
Kwieciński Z., Śliwerski B. (red.), Pedagogika. Podręcznik akademicki, Wyd. PWN, Warszawa 2003, tom.1, 2
Siemieniecka D., Metoda projektów w budowie i realizacji systemu kształcenia dorosłych, Wyd. Adam Marszałek, Toruń 2012
Zaczyński W. P., Uczenie się przez przeżywanie, Wyd. Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1990