Anatomia fake newsa 2401-D-s1-s2-AFN

Konwersatorium przedstawia zjawisko fake newsów jako jedno z największych wyzwań współczesnych mediów i komunikacji społecznej. Studenci analizują różne rodzaje nieprawdziwych treści – od clickbaitów i półprawd po deepfake’i i zmanipulowane obrazy generowane przez AI. Kurs obejmuje ćwiczenia praktyczne: tworzenie własnych fake newsów (tylko na potrzeby dydaktyczne), weryfikację informacji w serwisach fact-checkingowych, analizę serwisów informacyjnych pod kątem manipulacji. Ćwiczenia w grupie, takie jak „głuchy telefon” czy wizualizacja sieci komunikacyjnej za pomocą włóczki, pokazują, jak łatwo informacja może zostać zniekształcona w procesie przekazywania. Zajęcia kończą się projektem – opracowaniem analizy wybranego fake newsa lub przygotowaniem raportu fact-checkingowego.

Całkowity nakład pracy studenta

Łącznie 120 h (4 ECTS): Godziny kontaktowe: 56 h (konwersatorium 30 h, konsultacje 6 h, praca warsztatowa w grupach 20 h) Praca własna: 64 h (lektury, analiza przykładów, przygotowanie zadań cząstkowych i projektu końcowego).

Efekty uczenia się - wiedza

AF_W01 Student zna definicje i konteksty zjawiska fake newsów, rozumie mechanizmy dezinformacji, deepfake’ów, clickbaitów i manipulacji medialnej. K_W02, K_W04 AF_W02 Zna sposoby działania serwisów fact-checkingowych i rozumie rolę technologii (AI, social media) w tworzeniu i rozpowszechnianiu nieprawdziwych informacji. K_W05, K_W06

Efekty uczenia się - umiejętności

AF_U01 Potrafi analizować i krytycznie interpretować komunikaty medialne, wskazując elementy manipulacji. K_U01, K_U03 AF_U02 Weryfikuje informacje przy użyciu narzędzi fact-checkingowych i porównuje źródła. K_U06 AF_U03 Potrafi tworzyć przykładowe fake newsy (tylko na potrzeby dydaktyczne), aby zrozumieć ich strukturę i mechanizmy oddziaływania. K_U07 AF_U04 Umie pracować zespołowo przy analizie i prezentacji wyników, symulować proces tworzenia i obiegu fałszywych treści. K_U08

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

AF_K01 Rozumie etyczne i społeczne konsekwencje rozpowszechniania fałszywych informacji. K_K02 AF_K02 Potrafi współpracować w grupie, wymieniać się spostrzeżeniami i szanować odmienne punkty widzenia. K_K03 AF_K03 Krytycznie ocenia wpływ dezinformacji na życie społeczne, polityczne i kulturowe. K_K05

Koordynatorzy przedmiotu

Katarzyna Prętkowska

Metody dydaktyczne

Konwersatorium i dyskusje AF_W01, AF_K01, AF_K03 Studium przypadku (analiza fake newsów i deepfake) AF_W01, AF_W02, AF_U01 Ćwiczenia symulacyjne („tworzenie fake newsa”) AF_U03, AF_U04, AF_K01 Gry komunikacyjne (np. głuchy telefon) AF_W01, AF_U04, AF_K02 Mini-projekty fact-checkingowe AF_W02, AF_U02, AF_U04, AF_K02 Analiza treści AI i multimedialnych AF_W02, AF_U01, AF_K03

Metody dydaktyczne eksponujące

- inscenizacja
- pokaz

Metody dydaktyczne podające

- opis
- tekst programowany
- pogadanka
- wykład konwersatoryjny

Metody dydaktyczne poszukujące

- projektu
- klasyczna metoda problemowa
- giełda pomysłów
- referatu
- doświadczeń
- studium przypadku
- obserwacji

Metody dydaktyczne w kształceniu online

- gry i symulacje
- metody wymiany i dyskusji
- metody oparte na współpracy
- metody rozwijające refleksyjne myślenie
- metody odnoszące się do autentycznych lub fikcyjnych sytuacji
- metody integracyjne

Wymagania wstępne

Brak formalnych wymagań. Student powinien posiadać podstawową znajomość mediów tradycyjnych i elektronicznych, być otwarty na krytyczne myślenie i analizę treści medialnych.

Kryteria oceniania

Obecność i aktywność (Dyskusje, gry) 20% AF_W01, AF_K02, AF_K03
Zadania cząstkowe (Fact-checking, analizy) 30% AF_W02, AF_U01, AF_U02, AF_U03
Projekt końcowy (Raport/analiza + prezentacja) 50% AF_W01, AF_W02, AF_U01, AF_U02, AF_U04, AF_K01, AF_K03

Literatura

Klaudia Rosińska, Fake news. Geneza, istota, przeciwdziałanie, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2021 – kompleksowe ujęcie zjawiska fake newsów, ich klasyfikacji i metod przeciwdziałania.

Katarzyna Bąkowicz, Fake news jako produkt medialny w dobie postprawdy. Studium przypadku Niebieskiego Wieloryba – książkowa rozprawa badawcza analizująca dezinformację jako produkt medialny.

Anna Mierzyńska, Efekt niszczący. Jak dezinformacja wpływa na nasze życie – refleksyjna książka pokazująca wpływ dezinformacji na życie społeczne i osobiste (ocena 6,4 na Lubimyczytać).

Krzysztof Buczkowski, „Prawie Prawdziwe” – Weryfikacja informacji w czasach fake-newsów (Poradnik) – praktyczny przewodnik po weryfikacji informacji.

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 2401-D-s1-s2-AFN w USOSweb