Marketing polityczny 2401-D-s1-2-BPR-MP
Materiały do zajęć (teksty obligatoryjne, analizy przypadków) MOODLE UMK
Hasło do kursu: kampania2021
Zajęcia wprowadzające: organizacja pracy i standardy projektu
Poruszane zagadnienia
• Cele, zakres i efekty uczenia się w laboratorium; relacja między wiedzą teoretyczną a projektowaniem kampanii.
• Struktura semestralnego projektu kampanijnego i sposób dokumentowania kolejnych decyzji strategicznych.
• Role w sztabie: kierowanie kampanią, badania i analityka, program, komunikacja, media, digital, finanse i compliance.
• Zasady współpracy zespołowej, odpowiedzialność za zadania, harmonogram pracy i rozwiązywanie konfliktów.
• Neutralność polityczna zajęć, kultura debaty, etyka perswazji oraz zasady odpowiedzialnego korzystania z generatywnej AI.
ZADANIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU
• Utworzenie zespołów projektowych liczących 4–5 osób i przypisanie ról sztabowych.
• Przygotowanie kontraktu zespołowego: zasady komunikacji, terminy, podział odpowiedzialności i sposób podejmowania decyzji.
• Opracowanie krótkiej karty etycznej kampanii oraz zasad wykorzystania narzędzi AI.
• Założenie repozytorium projektu i wstępnego harmonogramu pracy na semestr.
LITERATURA DO ZAJĘĆ
1. Kolczyński, M. (2008). Strategie komunikowania politycznego. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, wyd. 2, rozdz. 6.3 „Etapy politycznej kampanii komunikacyjnej w ujęciu marketingowym”.
2. Babbie, E. (2024). Badania społeczne w praktyce. Wydawnictwo Naukowe PWN, wyd. 2, część poświęcona etyce badań społecznych i odpowiedzialności badacza.
3. Lilleker i in. (red.) (2025), The Routledge Handbook of Political Campaigning, Introduction: 21st Century Political Campaigning.
2. Współczesny marketing polityczny – podstawowe koncepcje
Poruszane zagadnienia
• Rynek gospodarczy a rynek polityczny; podobieństwa i ograniczenia analogii między konsumentem a wyborcą-obywatelem.
• Marketing konwencjonalny a marketing polityczny; produkt polityczny, wymiana polityczna i specyfika decyzji wyborczej.
• Polityczny marketing-mix 4P i 4C jako modele porządkujące; ich przydatność i ograniczenia we współczesnych kampaniach.
• Orientacja produktowa, sprzedażowa i rynkowa partii lub kandydata; koncepcja political market orientation.
• Profesjonalizacja kampanii, personalizacja, mediatyzacja, permanent campaign i polityka marki.
• Wyborca jako odbiorca, uczestnik, sympatyk, wolontariusz, darczyńca oraz współtwórca i dystrybutor treści.
ZADANIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU
• Wybór fikcyjnego kandydata lub kandydatki z zestawu przygotowanych profili oraz określenie rodzaju symulowanej kampanii.
• Sporządzenie briefu kampanii: problem polityczny, urząd, kontekst, główny cel i ograniczenia projektu.
• Wstępne zdefiniowanie „produktu politycznego” oraz propozycji wartości kandydata.
• Przygotowanie mapy interesariuszy kampanii.
LITERATURA DO ZAJĘĆ
1. Cwalina, W., Falkowski, A. (2005). Marketing polityczny. Perspektywa psychologiczna. Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, rozdz. 1 „Pojęcie i koncepcje marketingu politycznego”.
2. Jeziński, M. (2004). Marketing polityczny a procesy akulturacyjne. Przypadek III Rzeczpospolitej. Wydawnictwo UMK, rozdz. „Marketing w politycznym zwierciadle”.
3. Kocaman, R., Coşgun, M. (2024), „Political Marketing and Voting Behavior: A Systematic Literature Review and Agenda for Future Research”, Journal of Political Marketing, s. 18–47.
3. Zachowania wyborcze i podejmowanie decyzji politycznych
Poruszane zagadnienia
• Socjologiczne, psychologiczne i ekonomiczne modele zachowań wyborczych.
• Identyfikacja partyjna, tożsamości społeczne, wartości, interesy i grupy odniesienia.
• Racjonalność ograniczona, heurystyki, skróty poznawcze, motywowane rozumowanie i selektywna ekspozycja.
• Rola emocji w kształtowaniu preferencji: lęk, gniew, nadzieja, entuzjazm, duma, empatia, nostalgia i resentyment.
• Głosowanie pozytywne i negatywne, polaryzacja afektywna, mobilizacja, demobilizacja i absencja wyborcza.
• Rozbieżność między deklarowanymi poglądami, intencją głosowania i rzeczywistym zachowaniem.
ZADANIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU
• Opracowanie hipotez dotyczących motywacji potencjalnych wyborców kandydata.
• Zbudowanie wstępnego modelu zachowania wyborczego dla wybranej kampanii.
• Identyfikacja czynników mobilizujących i demobilizujących co najmniej trzy grupy wyborców.
• Przygotowanie listy założeń wymagających weryfikacji badawczej.
LITERATURA DO ZAJĘĆ
1. Cwalina, W., Falkowski, A. (2005). Marketing polityczny. Perspektywa psychologiczna. Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, rozdz. 2 „Modele zachowań wyborczych obywateli”.
2. Skarżyńska, K. (2005). Człowiek a polityka. Zarys psychologii politycznej. Wydawnictwo Naukowe Scholar, rozdz. 2, zwłaszcza części 2.6–2.7 dotyczące błędów poznawczych i emocji w myśleniu politycznym.
3. Mason, L. (2023), „Political Identities” – fragmenty o partyjności i polaryzacji.
4. Sondaże i badania opinii publicznej w kampanii
Poruszane zagadnienia
• Sondaż, badanie opinii i prognoza wyborcza – różnice pojęciowe i odmienne funkcje.
• Dobór próby, reprezentatywność, ważenie wyników, błąd losowy i błędy pozalosowe.
• Wpływ sposobu zadawania pytań, kolejności odpowiedzi, trybu badania i efektu ankietera.
• Niezdecydowani wyborcy, modele frekwencyjne, odmowy odpowiedzi i problem deklaracji społecznie pożądanych.
• Interpretacja trendów, przedziałów niepewności, średnich sondażowych i różnic między pracowniami.
• Psychologiczne i komunikacyjne funkcje sondaży: bandwagon, underdog, mobilizacja, demobilizacja i spirala milczenia.
• Odpowiedzialne prezentowanie wyników oraz rozpoznawanie manipulacji sondażowej.
ZADANIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU
• Analiza zestawu przykładowych sondaży i sporządzenie notatki: „co można stwierdzić, a czego dane nie pozwalają stwierdzić”.
• Zaprojektowanie krótkiego modułu kwestionariusza badającego preferencje, problemy i wizerunek kandydatów.
• Określenie wskaźników bazowych kampanii oraz sposobu ich późniejszego monitorowania.
• Przygotowanie jednej poprawnej i jednej celowo manipulacyjnej wizualizacji sondażu, a następnie omówienie różnic.
LITERATURA DO ZAJĘĆ
1. Cwalina, W., Falkowski, A. (2005). Marketing polityczny. Perspektywa psychologiczna. Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, rozdz. 12 „Sondaże wyborcze – źródło informacji i wpływu”.
2. Sułek, A. (2001). Sondaż polski. Przygarść rozpraw o badaniach ankietowych. Wydawnictwo IFiS PAN, wybrane rozprawy dotyczące konstrukcji sondażu, interpretacji wyników i społecznej roli badań opinii.
3. AAPOR (2025), 2024 Pre-Election Polling: An Evaluation of the 2024 General Election Polls – Executive Summary oraz wybrane części metodologiczne.
5. Badania rynku politycznego i analiza sytuacyjna
Poruszane zagadnienia
• Źródła danych wewnętrznych i zewnętrznych: dane wyborcze, demografia, statystyki publiczne, media, monitoring i badania własne.
• Metody ilościowe i jakościowe: CAWI, CATI, wywiad pogłębiony, FGI, obserwacja, analiza treści i prosty eksperyment.
• Desk research, social listening, analiza dyskursu oraz monitoring tematów i konkurentów.
• Ocena jakości źródeł: aktualność, wiarygodność, trafność, porównywalność i ograniczenia danych.
• Analiza konkurencji, mapa tematów, analiza interesariuszy oraz identyfikacja przewag i podatności.
• SWOT/TOWS jako narzędzie syntezy wyników, a nie metoda pozyskiwania danych.
• Cele SMART i ich powiązanie z diagnozą sytuacji.
• Neuromarketing i pomiary biometryczne: możliwości, ograniczenia metodologiczne i kontrowersje etyczne.
ZADANIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU
• Przygotowanie planu badań kampanii: pytania badawcze, źródła, metody, próba i ograniczenia.
• Opracowanie profilu kandydata oraz macierzy porównawczej najważniejszych konkurentów.
• Wykonanie analizy SWOT/TOWS i mapy kluczowych tematów kampanii.
• Sformułowanie 3–5 celów SMART wynikających z przeprowadzonej diagnozy.
LITERATURA DO ZAJĘĆ
1. Babbie, E. (2024). Badania społeczne w praktyce. Wydawnictwo Naukowe PWN, wyd. 2, rozdziały dotyczące projektowania badań, pomiaru, doboru próby, badań sondażowych, jakościowych i analizy treści.
2. Kolczyński, M. (2008). Strategie komunikowania politycznego. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, wyd. 2, rozdz. 8 „Badania rynku politycznego – informacyjne podstawy strategii komunikacyjnych”.
3. Dommett, Kefford, Kruschinski (2024), Data-Driven Campaigning and Political Parties, rozdz. 3 „Data”
6. Prawo, finanse i compliance kampanii wyborczej
Poruszane zagadnienia
• Podstawowe zasady Kodeksu wyborczego dotyczące kampanii, agitacji i materiałów wyborczych.
• Rejestracja kandydatów i komitetów, odpowiedzialność pełnomocników oraz dokumentowanie działań sztabu.
• Finansowanie kampanii: dopuszczalne źródła, wydatki, świadczenia niepieniężne, limity i sprawozdawczość.
• Oznaczanie materiałów, wykorzystywanie wizerunku, prawa autorskie, sprostowania, tryb wyborczy i cisza wyborcza.
• Ochrona danych osobowych, zgody marketingowe oraz granice targetowania i profilowania politycznego.
• Unijne zasady przejrzystości reklamy politycznej: identyfikacja reklamy, sponsor, finansowanie i informacje o targetowaniu.
• Obowiązki przejrzystości dla treści generowanych lub modyfikowanych przez AI, w tym deepfake’ów.
• Regulaminy platform, komunikacja z influencerami oraz odpowiedzialność za treści sponsorowane i organiczne.
ZADANIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU
• Opracowanie checklisty compliance dla projektu kampanii.
• Przygotowanie rejestru ryzyk prawnych i reputacyjnych z przypisaniem właścicieli ryzyka.
• Zbudowanie budżetu w wariancie minimalnym, bazowym i rozszerzonym.
• Przeprowadzenie audytu przykładowego materiału kampanijnego pod kątem oznaczeń, praw do treści, danych i ryzyka manipulacji.
LITERATURA DO ZAJĘĆ
1. Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. – Kodeks wyborczy, tekst aktualny na dzień zajęć; w szczególności przepisy dotyczące kampanii i agitacji wyborczej, materiałów wyborczych oraz finansowania kampanii.
2. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/900 z dnia 13 marca 2024 r. w sprawie przejrzystości i targetowania reklamy politycznej – polska wersja językowa, wybrane przepisy dotyczące oznaczania, sponsorowania i targetowania reklamy.
7. Segmentacja, targeting i pozycjonowanie
Poruszane zagadnienia
• Kryteria segmentacji: demograficzne, geograficzne, behawioralne, psychograficzne, problemowe i oparte na wartościach.
• Segmentacja analityczna a targetowanie komunikacyjne i reklamowe.
• Ocena atrakcyjności segmentów: liczebność, dostępność, podatność na zmianę, frekwencja i koszt dotarcia.
• Persony wyborcze, mapa potrzeb i obaw oraz ścieżka wyborcy od świadomości do mobilizacji.
• Targeting na wyborców do przekonania, mobilizacji, utrzymania i aktywizacji.
• Pozycjonowanie względem wartości, problemów, kompetencji i konkurentów.
• Mapy percepcji, dyferencjał semantyczny oraz macierz „ważność problemu – wiarygodność kandydata”.
• Etyczne i prawne granice mikrotargetowania politycznego.
ZADANIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU
• Zbudowanie 3–5 segmentów wyborców oraz wybór segmentów priorytetowych i drugorzędnych.
• Opracowanie co najmniej trzech person wyborczych wraz z potrzebami, barierami i preferowanymi kanałami kontaktu.
• Przygotowanie mapy pozycjonowania kandydata i konkurentów.
• Sformułowanie krótkiego statementu pozycjonującego oraz uzasadnienie wyboru grup docelowych.
LITERATURA DO ZAJĘĆ
1. Cwalina, W., Falkowski, A. (2005). Marketing polityczny. Perspektywa psychologiczna. Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, rozdz. 3 „Segmentacja rynku wyborczego”.
2. Kolczyński, M. (2008). Strategie komunikowania politycznego. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, wyd. 2, rozdz. 8.1 „Segmentacja rynku politycznego” oraz rozdz. 9 „Kreowanie i pozycjonowanie oferty politycznej”.
3.van Dalen, A. (2025), rozdział „Political Microtargeting”, w: Lilleker i in. (red.), The Routledge Handbook of Political Campaigning.
8. Marka i wizerunek polityczny
Poruszane zagadnienia
• Definicje, komponenty i wymiary wizerunku politycznego.
• Marka osobista kandydata, marka ugrupowania oraz relacja między obiema markami.
• Kompetencja, przywództwo, wiarygodność, empatia, zwyczajność, siła i autentyczność jako wymiary oceny.
• Typy wizerunku: ekspert, outsider, opiekun, reformator, lider kryzysowy, reprezentant wspólnoty.
• Autentyczność i „wykonywanie autentyczności”; relacje paraspołeczne i polityka codzienności.
• Warstwa werbalna, wizualna, audialna i behawioralna wizerunku.
• Rola doradców, rzeczników, spin doctorów, trenerów medialnych i zespołów rapid response.
• Ryzyka niespójności, nadmiernej kreacji i kryzysu reputacyjnego.
ZADANIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU
• Opracowanie platformy marki: wartości, obietnica, osobowość, przewagi, dowody wiarygodności i ryzyka.
• Wybór docelowego profilu wizerunkowego i uzasadnienie jego zgodności z segmentami oraz programem.
• Przygotowanie przewodnika tonu komunikacji i podstawowej identyfikacji wizualnej.
• Zaprojektowanie krótkiego audytu spójności wizerunku kandydata w różnych sytuacjach komunikacyjnych.
LITERATURA DO ZAJĘĆ
1. Cwalina, W., Falkowski, A. (2005). Marketing polityczny. Perspektywa psychologiczna. Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, rozdz. 4 „Wizerunek kandydata”.
2. Jeziński, M. (2004). Marketing polityczny a procesy akulturacyjne. Przypadek III Rzeczpospolitej. Wydawnictwo UMK, rozdz. „Marketing polityczny i wizerunek polityka jako elementy procesu komunikacji politycznej”.
3. Soares, V.R. i in. (2025), „Human Branding in Political Marketing: A Systematic Literature Review and Agenda for Future Research”, Journal of Political Marketing.
9. Program wyborczy i architektura przekazu
Poruszane zagadnienia
• Ideologie i rodziny programowe jako kontekst, a nie gotowy szablon oferty wyborczej.
• Problemy pozycyjne i walencyjne, issue ownership oraz wiarygodność w podejmowaniu określonych tematów.
• Selekcja i hierarchizacja priorytetów programowych; zgodność obietnic z diagnozą i pozycjonowaniem.
• Program, manifest, oferta polityczna, przekaz, narracja i slogan – różnice funkcjonalne.
• Message house: przekaz główny, filary, argumenty, dowody, przykłady i odpowiedzi na krytykę.
• Wykonalność, koszt, konsekwencje i ryzyka obietnic politycznych.
• Język prosty, konkret, storytelling i przekład programu na formaty komunikacyjne.
ZADANIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU
• Przygotowanie jednostronicowego manifestu kandydata.
• Wybór trzech głównych priorytetów programowych wraz z argumentami, dowodami i przewidywaną krytyką.
• Opracowanie message house i głównego sloganu kampanii.
• Przygotowanie zestawu odpowiedzi na najtrudniejsze pytania dotyczące programu i jego finansowania.
LITERATURA DO ZAJĘĆ
1. Kolczyński, M. (2008). Strategie komunikowania politycznego. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, wyd. 2, rozdz. 9 „Kreowanie i pozycjonowanie oferty politycznej”.
2. Jeziński, M. (2004). Marketing polityczny a procesy akulturacyjne. Przypadek III Rzeczpospolitej. Wydawnictwo UMK, rozdz. „Marketing polityczny w krainie mitu”, zwłaszcza części dotyczące symbolu, sloganu i narracji politycznej.
3.Walecka, Guerra, Casal Bértoa (red.) (2026), The Oxford Handbook of Polish Politics
10. Zintegrowana strategia komunikacyjna, perswazja i emocje
Poruszane zagadnienia
• Cele komunikacyjne, grupy, przekazy, kanały, harmonogram i mierniki jako elementy zintegrowanej strategii.
• Agenda setting, framing, priming, narracja, metafora, storytelling i perswazja oparta na dowodach.
• Emocje jako mechanizm uwagi, interpretacji, zapamiętywania i działania politycznego.
• Strach, gniew, nadzieja, entuzjazm, duma, humor, empatia i oburzenie moralne – zastosowania i ryzyka.
• Kampania pozytywna, kontrastowa i negatywna; atak na stanowisko, kompetencję, wiarygodność i charakter.
• Socjotechniki, manipulacja, dezinformacja i granice dopuszczalnego wpływu.
• Prebunking, inoculation oraz przygotowanie odbiorców na spodziewane manipulacje.
• Zarządzanie częstotliwością, spójnością i adaptacją przekazu do różnych formatów.
ZADANIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU
• Opracowanie zintegrowanej strategii komunikacyjnej kandydata.
• Przypisanie przekazów i emocji do segmentów wyborców oraz etapów ścieżki wyborcy.
• Przygotowanie matrycy komunikatów: przekaz główny, dowody, emocja, wezwanie do działania i kanał.
• Ustalenie zasad prowadzenia kampanii kontrastowej i katalogu działań niedopuszczalnych etycznie.
• Stworzenie ogólnego harmonogramu kampanii.
LITERATURA DO ZAJĘĆ
1. Maliszewski, N. (2008). Jak zaprogramować wyborcę? Difin, wybrane rozdziały dotyczące automatycznych mechanizmów oceniania, perswazji, emocji i planowania komunikacji politycznej.
2. Cwalina, W., Falkowski, A. (2005). Marketing polityczny. Perspektywa psychologiczna. Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, rozdz. 6–7, 11 i 14: media, reklama, kampania negatywna oraz obrona przed manipulacją wyborczą.
3. Young, D.G., Miller, J.M. (2023), „Political Communication”, wybrane fragmenty.
11. Platformy cyfrowe, twórcy internetowi i operacje treściowe
Poruszane zagadnienia
• Rola Facebooka, Instagrama, TikToka, YouTube, X, podcastów, livestreamów i komunikatorów w kampanii.
• Platformizacja polityki, algorytmiczna dystrybucja treści i zależność kampanii od regulaminów platform.
• Krótkie wideo, klipy, memy, formaty wertykalne, transmisje oraz treści generowane przez użytkowników.
• Twórcy internetowi i liderzy społeczności: dobór, wiarygodność, transparentność współpracy i ryzyko reputacyjne.
• Content pillars, content calendar, workflow produkcji, zatwierdzanie i wersjonowanie materiałów.
• Community management, moderacja komentarzy, trolling, hejt i ochrona dobrostanu zespołu.
• Social listening i podstawowe KPI: zasięg, wyświetlenia, retencja, zaangażowanie, kliknięcia, zapisy i konwersje.
• Eksperymenty komunikacyjne i testy A/B z uwzględnieniem ograniczeń metodologicznych i prawnych.
ZADANIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU
• Opracowanie strategii kanałów cyfrowych wraz z uzasadnieniem funkcji każdej platformy.
• Zdefiniowanie 3–5 filarów treści oraz przygotowanie dwutygodniowego kalendarza publikacji.
• Przygotowanie scenariuszy trzech krótkich materiałów wideo i jednego formatu reaktywnego.
• Opracowanie kryteriów współpracy z twórcami internetowymi i zasad oznaczania współpracy.
• Zbudowanie prostego arkusza KPI i zasad raportowania wyników.
LITERATURA DO ZAJĘĆ
1. Wełna, Ż. (2024). Serwisy społecznościowe w strategiach komunikacyjnych sztabów wyborczych. Kampanie prezydenckie w Polsce w latach 2010, 2015 i 2020. Wydawnictwo Naukowe UPJPII, wybrane rozdziały dotyczące strategii informowania, perswazji i mobilizacji w serwisach społecznościowych.
2. Adamik-Szysiak, M. (2018). Strategie komunikowania podmiotów politycznych w Polsce w mediach społecznościowych. Wydawnictwo UMCS, rozdz. 2–4.
3. Biały, F., Gibson, R. (2025), „The First TikTok Election? Social Media, Generative AI, and Data-Driven Campaigning in the 2024 UK General Election”, Parliamentary Affairs, 78(S1), 205–219
12. AI, dezinformacja, operacje wpływu i bezpieczeństwo kampanii
Poruszane zagadnienia
• Zastosowania generatywnej AI w analizie, kreacji, personalizacji, obsłudze treści i automatyzacji pracy sztabu.
• Ryzyka AI: halucynacje, uprzedzenia, utrata poufności, naruszenie praw autorskich i odpowiedzialność za wynik.
• Deepfake, klonowanie głosu, syntetyczne obrazy, fałszywe dokumenty i podszywanie się pod osoby lub instytucje.
• Boty, farmy kont, astroturfing, skoordynowane nieautentyczne zachowania i zagraniczne operacje wpływu.
• Proces weryfikacji treści: źródło, autor, data, kontekst, geolokalizacja, analiza obrazu i weryfikacja krzyżowa.
• Procedury reagowania: monitoring, triage, fact-checking, komunikat, zgłoszenie platformie i dokumentowanie incydentu.
• Cyberbezpieczeństwo sztabu: MFA, uprawnienia, hasła, phishing, kopie zapasowe, urządzenia i bezpieczeństwo kont.
• Scenariusze kryzysowe w ostatnich godzinach kampanii i zasady szybkiego podejmowania decyzji.
ZADANIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU
• Opracowanie polityki wykorzystania AI przez sztab: dozwolone zastosowania, kontrola człowieka, oznaczanie i archiwizacja.
• Przygotowanie planu reagowania na deepfake lub skoordynowaną kampanię dezinformacyjną.
• Zbudowanie drzewa decyzyjnego dla zespołu rapid response.
• Przeprowadzenie ćwiczenia kryzysowego typu tabletop i aktualizacja rejestru ryzyk.
• Opracowanie checklisty bezpieczeństwa kont, urządzeń i obiegu materiałów kampanii.
LITERATURA DO ZAJĘĆ
1. Kwiatkowska, A., Kosowska, Z., Oleszkiewicz, K., Adamczyk, S., Przemyska, P. (2025). Czym jest dezinformacja? NASK – Państwowy Instytut Badawczy.
2. Kaczmarczyk, A., Popadiak, B., Włodarczyk, E., Lipka, K., Rataj, M., Bogusz, M. (2026). Reakcja platform społecznościowych na zgłoszenia w 2025 roku. NASK – Ośrodek Analizy Dezinformacji.
3.Kwiatkowska i in. (2025), Czym jest dezinformacja?, NASK
4. Kaczmarczyk i in. (2026), Reakcja platform społecznościowych na zgłoszenia w 2025 roku, NASK.
13. Media relations i przygotowanie do debaty
Poruszane zagadnienia
• Hybrydowy obieg treści: przenikanie telewizji, radia, portali, podcastów, platform społecznościowych i komunikacji bezpośredniej.
• Owned, earned, shared i paid media oraz ich funkcje w kampanii; media lokalne i regionalne jako odrębny ekosystem.
• Relacje z dziennikarzami: informacja prasowa, briefing, konferencja, wywiad, komentarz ekspercki i monitoring tonu przekazu.
• Przygotowanie kandydata do wywiadu: talking points, bridging, flagging, soundbite oraz odpowiedź na błędną lub fałszywą przesłankę.
• Funkcje debaty w kampanii, formaty debat, reguły, moderator, czas i logika pytań.
• Cele strategiczne kandydata: mobilizacja, uspokojenie, kontrast, obrona i pozyskanie wiarygodności.
• Przygotowanie „księgi debaty”: przekazy, dane, przykłady, przewidywane ataki i odpowiedzi.
• Strategie argumentacyjne, riposta, refutacja, pivot, komunikacja niewerbalna i zarządzanie stresem.
• Fact-checking, sztab szybkiego reagowania, komunikacja drugiego ekranu, klipy i post-debate spin.
ZADANIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU
• Przygotowanie mapy mediów i liderów opinii oraz krótkiego planu earned media.
• Napisanie informacji prasowej i przeprowadzenie krótkiej symulacji wywiadu z kandydatem.
• Wypracowanie i formalne zapisanie zasad symulowanej debaty.
• Przygotowanie księgi debaty: cele, otwarcie, zamknięcie, talking points, ataki i kontrargumenty.
• Przypisanie ról: kandydat, trener, fact-checker, rapid response, social media, rzecznik i analityk odbioru.
• Przeprowadzenie próbnej rundy pytań oraz treningu odpowiedzi pod presją czasu.
LITERATURA DO ZAJĘĆ
1. Dobek-Ostrowska, B. (2006). Komunikowanie polityczne i publiczne. Podręcznik akademicki. Wydawnictwo Naukowe PWN, części dotyczące uczestników komunikowania politycznego, mediów, kampanii wyborczych, public relations i reklamy politycznej.
2. Cwalina, W., Falkowski, A. (2005). Marketing polityczny. Perspektywa psychologiczna. Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, rozdz. 6 „Media w kampaniach politycznych” oraz rozdz. 8 „Debaty wyborcze”.
3. Guzek, D. i in. (2025/2026), „Mass Media and Political Communication”, w: The Oxford Handbook of Polish Politics
14. Symulacja debaty kandydatów i sztabu szybkiego reagowania
Poruszane zagadnienia
• Debata prowadzona według zasad ustalonych na poprzednich zajęciach i rejestrowana w celach dydaktycznych.
• Równoległa praca kandydatów, moderatorów, fact-checkerów, rzeczników i zespołów komunikacji cyfrowej.
• Ocena spójności przekazu, argumentacji, zarządzania czasem, komunikacji niewerbalnej i reakcji na atak.
• Monitoring odbioru debaty, identyfikacja kluczowych momentów i analiza potencjału klipowego.
• Konferencja lub komentarz po debacie, komunikat zwycięstwa oraz odpowiedź na niekorzystny przebieg wydarzenia.
• Informacja zwrotna oparta na arkuszu obserwacji i nagraniu.
ZADANIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU
• Przeprowadzenie pełnej symulacji debaty kandydatów.
• Prowadzenie fact-checkingu i komunikacji sztabu w czasie rzeczywistym.
• Przygotowanie komunikatu po debacie oraz propozycji trzech krótkich klipów lub postów reaktywnych.
• Sporządzenie krótkiego raportu po debacie: mocne strony, błędy, reakcje odbiorców i zalecenia.
• Dokończenie materiałów do prezentacji końcowej z zastosowaniem storytellingu opartego na danych.
LITERATURA DO ZAJĘĆ
1. Cwalina, W., Falkowski, A. (2005). Marketing polityczny. Perspektywa psychologiczna. Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, rozdz. 8 „Debaty wyborcze”.
2. Choroś, B., Skrabacz, E. (2016). „Debaty prezydenckie w wyborach samorządowych w 2014 roku – kontekst medialny”, w: D. Szczepański, P. Kuca, W. Furman (red.), Media w kampaniach wyborczych. Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego.
15. Prezentacja i obrona projektu kampanii
Poruszane zagadnienia
• Prezentowanie strategii jako logicznego ciągu: diagnoza – wybór – realizacja – pomiar – ryzyko.
• Storytelling strategiczny oparty na danych, a nie zastępujący danych.
• Selekcja informacji, wizualizacja, praca z czasem i podział ról podczas prezentacji.
• Obrona decyzji strategicznych w odpowiedzi na pytania, krytykę i scenariusze alternatywne.
• Ocena spójności badań, segmentacji, programu, marki, komunikacji, budżetu, prawa i etyki.
• After-action review: co zadziałało, co nie zadziałało, co należałoby zmienić w realnej kampanii.
ZADANIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU
• Prezentacja kompletnego campaign book przez każdy zespół.
• Obrona projektu podczas sesji pytań i odpowiedzi.
• Wzajemna ocena projektów według ujednoliconej rubryki.
• Przygotowanie indywidualnej refleksji dotyczącej własnego wkładu, nabytych kompetencji i ograniczeń projektu.
• Zarchiwizowanie ostatecznej wersji materiałów i krótkie podsumowanie pracy zespołu.
LITERATURA DO ZAJĘĆ
1. Nussbaumer Knaflic, C. (2025). Storytelling danych. Poradnik wizualizacji danych dla profesjonalistów. Onepress, polskie wydanie, rozdz. 1–4 oraz 7–9.
2. Fog, K., Budtz, C., Munch, P., Blanchette, S. (2011). Storytelling. Narracja w reklamie i biznesie. Saatchi & Saatchi, polskie wydanie, wybrane rozdziały dotyczące rdzenia opowieści i konstruowania spójnej narracji marki.
Całkowity nakład pracy studenta
Efekty uczenia się - wiedza
Efekty uczenia się - umiejętności
Efekty uczenia się - kompetencje społeczne
Koordynatorzy przedmiotu
Metody dydaktyczne
Metody dydaktyczne eksponujące
Metody dydaktyczne podające
- tekst programowany
Metody dydaktyczne poszukujące
- SWOT
Metody dydaktyczne w kształceniu online
- metody wymiany i dyskusji
- metody służące prezentacji treści
Wymagania wstępne
Kryteria oceniania
System punktowy:
1. Aktywność: 0 – 45 punktów (0 – 3 punktów na zajęcia) (MP_W1)
2. Projekt 0 – 45 punktów (MP_U1; MP_U2; MP_K1)
3. Ponadwymiarowe nieobecności - minus 7 pkt. za każdą ponadwymiarową nieobecność (dopuszczalne 2 nieobecności na semestr). Każdą ponadwymiarową nieobecność można odrobić na dyżurze
4. Kolokwium karne (od -10 do 0 punktów) - za nieprzygotowanie się grupy do zajęć
Suma punktów:
0 – 45 niedostateczny
45 – 53 dostateczny
54 – 62 dostateczny plus
63 – 71 dobry
72 – 80 dobry plus
81 – 90 bardzo dobry
Literatura
Literatura obowiązkowa:
Lilleker, D., Jackson, D., Kalsnes, B., Mellado, C., Trevisan, F., Veneti, A. (red.) (2025), The Routledge Handbook of Political Campaigning, Routledge – wybrane rozdziały dotyczące political marketing, mikrotargetowania, reklamy politycznej, kampanii opartych na danych, dezinformacji, platform cyfrowych i mobilizacji. To najpełniejszy aktualny podręcznik pasujący do konstrukcji Twojego laboratorium.
Huddy, L. i in. (red.) (2023), The Oxford Handbook of Political Psychology, 3rd ed., Oxford University Press – zwłaszcza: Gadarian, Brader, „Emotion and Political Psychology”; Jerit, Kam, „Information Processing”; Mason, „Political Identities”; Young, Miller, „Political Communication”.
Dommett, K., Kefford, G., Kruschinski, S. (2024), Data-Driven Campaigning and Political Parties: Five Advanced Democracies Compared, Oxford University Press – przede wszystkim rozdziały o danych, infrastrukturze kampanii i praktykach data-driven campaigning.
Walecka, K., Guerra, S., Casal Bértoa, F. (red.) (2026), The Oxford Handbook of Polish Politics, Oxford University Press – wybrane rozdziały o zachowaniach wyborczych, systemie partyjnym, mass media and political communication oraz social media and politics.
Babbie, E. (2024), Badania społeczne w praktyce, wyd. 2, PWN – wybrane fragmenty dotyczące projektowania badań, pomiaru, badań sondażowych, metod jakościowych, analizy treści i etyki badań. To pozycję z obecnego planu pozostawiłbym w literaturze obowiązkowej.
Wełna, Ż. (2024), Serwisy społecznościowe w strategiach komunikacyjnych sztabów wyborczych. Kampanie prezydenckie w Polsce w latach 2010, 2015 i 2020 – wybrane fragmenty. Również tę pozycję z Twojego obecnego programu warto zachować, bo daje polski materiał empiryczny do części cyfrowej.
AAPOR (2025), 2024 Pre-Election Polling: An Evaluation of the 2024 General Election Polls – wybrane fragmenty raportu poświęcone błędom sondaży, metodologii i interpretacji wyników. To znacznie bardziej aktualne uzupełnienie zajęć o sondażach niż opieranie ich wyłącznie na literaturze z początku wieku.
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/900 w sprawie przejrzystości i targetowania reklamy politycznej wraz z aktualnymi materiałami wykonawczymi Komisji Europejskiej. Rozporządzenie jest w pełni stosowane od 10 października 2025 r., więc na zajęciach w roku akademickim 2026/27 powinno być traktowane nie jako „nowa regulacja”, lecz jako obowiązujący standard kampanii.
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1689 – AI Act, zwłaszcza art. 50, oraz Komisja Europejska (2026), wytyczne dotyczące obowiązków przejrzystości dla treści generowanych przez AI. Wytyczne opublikowano w lipcu 2026 r., a odpowiednie obowiązki stosuje się od 2 sierpnia 2026 r., więc jest to szczególnie aktualna pozycja dla Twojego kursu.
Kwiatkowska, A., Kosowska, Z., Oleszkiewicz, K., Adamczyk, S., Przemyska, P. (2025), Czym jest dezinformacja?, NASK–PIB.
Kaczmarczyk, A. i in. (2026), Reakcja platform społecznościowych na zgłoszenia w 2025 roku, NASK–PIB, Ośrodek Analizy Dezinformacji.
Nussbaumer Knaflic, C. (2025), Storytelling danych. Poradnik wizualizacji danych dla profesjonalistów, Onepress – wybrane rozdziały dotyczące selekcji danych, wizualizacji i konstrukcji narracji.
Literatura uzupełniająca:
Perloff, R.M. (2025), The Dynamics of Political Communication: Media and Politics in a Digital Age, Routledge
Lees-Marshment, J. i in. (2019), Political Marketing: Principles and Applications, 3rd ed., Routledge
Koc-Michalska, K. i in. (red.) (2025), Citizens, Participation and Media in Central and Eastern European Nations, Routledge – szczególnie wartościowe ze względu na kontekst Europy Środkowo-Wschodniej.
Koc-Michalska, K., Klinger, U., Bennett, W.L., Römmele, A. (red.) (2025), Dissonant Public Spheres: Communication, Campaigns and Crises, Routledge – m.in. emocje i zaangażowanie odbiorców na Facebooku i Instagramie.
Bruns, A. i in. (red.) (2026), The Routledge Companion to Social Media and Politics, 2nd ed., Routledge – bardzo aktualny punkt odniesienia dla zajęć 11–12.
Kocaman, R., Coşgun, M. (2024), „Political Marketing and Voting Behavior: A Systematic Literature Review and Agenda for Future Research”, Journal of Political Marketing, 25(1), 18–47.
Soares, V.R., Rodriguez y Rodriguez, M.V., Montalvão, S.S., Rodrigues, M.C.M., Oliveira, A.B.S. (2025), „Human Branding in Political Marketing: A Systematic Literature Review and Agenda for Future Research”, Journal of Political Marketing.
Moslehpour, M., Shalehah, A., Pham, V.K., Walawalkar, A.M. (2026), „Branding the Vote: The Strategic Role of Candidate Image in Political Marketing on Social Media”, Journal of Political Marketing.
Biały, F., Gibson, R. (2025), „The First TikTok Election? Social Media, Generative AI, and Data-Driven Campaigning in the 2024 UK General Election”, Parliamentary Affairs, 78(S1), 205–219.
Wełna, Ż. (2024), Serwisy społecznościowe w strategiach komunikacyjnych sztabów wyborczych.
Cwalina, W., Falkowski, A. (2005), Marketing polityczny. Perspektywa psychologiczna.
Kolczyński, M. (2008), Strategie komunikowania politycznego.
Jeziński, M. (2004), Marketing polityczny a procesy akulturacyjne.
Skarżyńska, K. (2005), Człowiek a polityka.
Maliszewski, N. (2008), Jak zaprogramować wyborcę?.
Adamik-Szysiak, M. (2018), Strategie komunikowania podmiotów politycznych w Polsce w mediach społecznościowych.
Choroś, B., Skrabacz, E. (2016), „Debaty prezydenckie w wyborach samorządowych w 2014 roku – kontekst medialny”.
Fog, K., Budtz, C., Munch, P., Blanchette, S. (2011), Storytelling. Narracja w reklamie i biznesie.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: