Nauki w zakresie opieki specjalistycznej: Opieka paliatywna 1800-P3-Opiek-S1

Przedmiot realizowany jest w 4 formach kształcenia: wykład, zajęcia praktyczne, praktyka zawodowa, samokształcenie.
Wykłady
Podczas wykładów omawiane są zagadnienia wstępne do przedmiotu – podstawowe pojęcia, przedstawiana jest organizacja opieki paliatywnej w Polsce i na świecie. Następnie omawiana jest opieka nad chorym umierającym, podstawy komunikacji, relacji interdyscyplinarnych w zespole a także z pacjentem rodziną i/lub opiekunem. Kolejnym tematem jest przedstawienie najczęściej występujących dolegliwości i objawów ze strony układu oddechowego, a także zasady leczenia p/bólowego. Podczas wykładów poruszany jest także temat zasad etycznych wobec końca życia jakimi w swoim codziennym postępowaniu musi posługiwać się nie tylko pielęgniarska ale cały zespół terapeutyczny opieki paliatywnej.
Zajęcia praktyczne
Podczas zajęć praktycznych bazując na podstawowej wiedzy teoretycznej studentów a także wiedzy zdobytej podczas dotychczasowego kształcenia ogólnego i klinicznego w ramach studiów pielęgniarskich omawiane i wdrażane są zagadnienia i postępowania mające na celu zmniejszyć bądź całkowicie wyeliminować najczęściej występujące dolegliwości u chorych w opiece paliatywnej: ból, objawy ze strony poszczególnych układów, zmiany skórne. Omawiane są najczęściej występujące schorzenia spotykane u pacjentów w opiece paliatywnej inne niż choroba nowotworowa. Podczas zajęć praktycznych realizowane są zadania w oparciu o rolę jaką pielęgniarka pełni w zespole terapeutycznym opieki paliatywnej. Studenci zdobywają wiedzę dotyczącą stanów nagłych w opiece paliatywnej. Zajęcia odbywają się również w Centrum Symulacji Medycznej, gdzie studenci zdobywają wiedzę i umiejętności biorąc udział w symulacjach medycznych.
Praktyka zawodowa
Zapoznanie się z topografią oddziału, głównymi zadaniami i obowiązkami pielęgniarki. Zapoznanie z dokumentacją pielęgniarską oraz historią choroby pacjentów przebywających na oddziale. Wdrożenie w praktykę zdobytych wiadomości podczas wykładów i zajęć praktycznych. Stawianie diagnozy pielęgniarskiej, prowadzenie procesu pielęgnowania. Wypełnienie dokumentacji dotyczącej praktyki.
Samokształcenie
Student realizuje samokształcenie poprzez przygotowanie pracy w formie elektronicznej i przesłanie pracy na adres mailowy koordynatora przedmiotu minimum 2 tygodnie przed zaplanowanym terminem zaliczenia.

W cyklu 2026/27:

jak w części A

Całkowity nakład pracy studenta

Godziny obowiązkowe realizowane z udziałem nauczyciela: - udział w wykładach - 20 h (0,9 ECTS) - udział w ćwiczeniach – 40 h (1,6 ECTS) - udział w praktykach zawodowych – 40 h (1,6 ECTS) -samokształcenie – 20 h (0,7 ECTS) 120 h = 4,8 ECTS 2. Czas poświęcony przez studenta na pracę indywidualną: - czytanie literatury - 5 h = 0,1 ECTS 3. Czas wymagany do przygotowania się i do uczestnictwa w procesie oceniania: - przygotowanie do egzaminu - 5 h = 0,1 ECTS Łączny nakład pracy: 130 h = 5 ECTS

Efekty uczenia się - wiedza

W1: zna zasady organizacji opieki specjalistycznej paliatywnej - K_D.W10. W2: zna etiopatogenezę, objawy kliniczne, przebieg, leczenie, rokowanie i zasady opieki pielęgniarskiej nad pacjentami w wybranych chorobach -K_D.W2. W3: zna zasady diagnozowania i planowania opieki nad pacjentem w pielęgniarstwie w opiece paliatywnej: - K_D.W3. W4: zna zasady przygotowania pacjenta w różnym wieku i stanie zdrowia do badań oraz zabiegów diagnostycznych, a także zasady opieki w trakcie oraz po tych badaniach i zabiegach - K_D.W5. W5: zna właściwości grup leków i ich działanie na układy i narządy pacjenta w różnych chorobach w zależności od wieku i ich działanie na układy i narządy pacjenta w różnych chorobach w zależności od wieku i stanu zdrowia, z uwzględnieniem działań niepożądanych, interakcji z innymi lekami i dróg podania- K_D.W6.

Efekty uczenia się - umiejętności

U1: gromadzi informacje, formułuje diagnozę pielęgniarską, ustala cele i plan opieki, wdraża interwencje pielęgniarskie oraz dokonuje ewaluacji opieki pielęgniarskiej- K_D.U1. U2: dokumentuje sytuację zdrowotną pacjenta, dynamikę jej zmian i realizowaną opiekę pielęgniarską, z uwzględnieniem narzędzi informatycznych do gromadzenia danych - K_D.U15. U3: potrafi prowadzić profilaktykę powikłań występujących w przebiegu chorób - K_D.U3. U4: potrafi prowadzić rozmowę terapeutyczną - K_D.U20. U5: potrafi oceniać poziom bólu, reakcję pacjenta na ból i jego nasilenie oraz stosować farmakologiczne i niefarmakologiczne postępowanie przeciwbólowe - K_D.U24. U6: potrafi przygotowywać i podawać pacjentom leki różnymi drogami, samodzielnie lub na zlecenie lekarza - K_D.U26. U7: potrafi postępować zgodnie z procedurą z ciałem zmarłego pacjenta - K_D.U25. U8: potrafi dobierać technikę i sposoby pielęgnowania rany, w tym zakładania opatrunków -K_D.U6. U9: potrafi dobierać metody i środki pielęgnacji ran na podstawie ich klasyfikacji - K_D.U7. U10: potrafi doraźnie podawać pacjentowi tlen i monitorować jego stan podczas tlenoterapii - K_D.U9. U11: potrafi modyfikować dawkę stałą insuliny szybko- i krótkodziałającej - K_D.U11. U12: potrafi uczyć pacjenta i jego opiekuna doboru oraz użytkowania sprzętu pielęgnacyjno-rehabilitacyjnego i wyrobów medycznych - K_D.U16 U13: potrafi prowadzić u osób dorosłych i dzieci żywienie dojelitowe (przez zgłębnik i przetokę odżywczą) oraz żywienie pozajelitowe - K_D.U17 U14: potrafi rozpoznawać powikłania leczenia farmakologicznego, dietetycznego, rehabilitacyjnego i leczniczo- pielęgnacyjnego - K_D.U18 U15: potrafi pielęgnować pacjenta z przetoką jelitową oraz rurką intubacyjną i tracheotomijną - K_D.U19 U16: potrafi przygotowywać pacjenta fizycznie i psychicznie do badań diagnostycznych - K_D.U12. U17: potrafi krytycznie analizować publikowane wyniki badań naukowych - K_D.U31.

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

K1: kieruje się dobrem pacjenta, poszanowania godności i autonomii osób powierzonych opiece, okazuje zrozumienie dla różnic światopoglądowych i kulturowych oraz empatię w relacji z pacjentem i jego rodziną- K_D.K1. K2: zasięga opinii ekspertów w przypadku trudności z samodzielnym rozwiązaniem problemu - K_D.K5.

Koordynatorzy przedmiotu

Małgorzata Krajnik

Metody dydaktyczne

Wykład informacyjny Wykład problemowy Dyskusja dydaktyczna Pokaz Metoda studium przypadków Praca w małych grupach, metoda zajęć praktycznych, Gry dydaktyczne: burza mózgów, metoda sytuacyjna i symulacyjna

Metody dydaktyczne eksponujące

- inscenizacja
- pokaz

Metody dydaktyczne podające

- opowiadanie
- wykład informacyjny (konwencjonalny)
- wykład problemowy
- opis
- wykład konwersatoryjny
- pogadanka

Metody dydaktyczne poszukujące

- giełda pomysłów
- sytuacyjna
- studium przypadku
- seminaryjna
- obserwacji
- doświadczeń
- ćwiczeniowa

Metody dydaktyczne w kształceniu online

- metody służące prezentacji treści
- metody wymiany i dyskusji
- metody rozwijające refleksyjne myślenie

Rodzaj przedmiotu

przedmiot obligatoryjny

Wymagania wstępne

Znajomość podstawowych zagadnień z zakresu onkologii klinicznej, znajomość farmakoterapii w zakresie środków przeciwbólowych nieopioidowych oraz opioidowych

Kryteria oceniania

Przedmiot kończy się zaliczeniem z oceną
Warunki zaliczenia przedmiotu:
Obowiązek uczestniczenia w wykładach (lista obecności): W1-W5.
Każdorazowa nieobecność na zajęciach wykładowych wymaga osobnego zaliczenia poprzez odpowiedzenie na dodatkowe pytanie w trakcie zaliczenia końcowego.
Obowiązek zaliczenia samokształcenia (dostarczenie pracy w formie elektronicznej i przesłanie na adres mailowy koordynatora przedmiotu najpóźniej na 2 tygodnie przed wyznaczonym terminem zaliczenia): U17
Obowiązek zaliczenia zajęć praktycznych - aktywne uczestniczenie w zajęciach: W2, W5, U1-U7, U10, U12, U14-U16; obecność obowiązkowa; w sytuacji nieobecności na zajęciach praktycznych należy każdorazowo zgłosić się do koordynatora przedmiotu celem ustalenia formy odrobienia nieobecności.
Obowiązek zaliczenia praktyk zawodowych- zaliczenie na podstawie pozytywnej oceny opiekuna praktyk: U1-U15, K1-K2; obecność obowiązkowa; w sytuacji nieobecności na praktykach zawodowych należy każdorazowo zgłosić się do koordynatora przedmiotu celem ustalenia formy odrobienia nieobecności.
Zaliczenie pisemne – po zakończeniu wszystkich zajęć (wykłady, zajęcia praktyczne, praktyki zawodowe, samokształcenie) zaliczenie w grupach ćwiczeniowych po wcześniejszym umówieniu terminu z koordynatorem przedmiotu, 3 pytania opisowe, każde oceniane na maksymalnie 3 pkt., do zaliczenia konieczne jest uzyskanie 60%. Poprawa po wcześniejszym umówieniu się z koordynatorem przedmiotu.
Samokształcenie: pracę należy wysłać na adres mailowy koordynatora przedmiotu min.2 tygodnie przed planowanym terminem zaliczenia. Tematy samokształcenia zostaną podane każdej podgrupie na zajęciach praktycznych w Centrum Symulacji Medycznej.

Praktyki zawodowe

Liczba godzin zaplanowanych na praktykę zawodową w ramach przedmiotu – 40 godzin.
Praktyki odbywają się w Oddziale Medycyny Paliatywnej Szpitala Uniwersyteckiego nr 1 im. dr. A. Jurasza oraz w Hospicjum im.bł.ks. Jerzego Popiełuszki w Bydgoszczy
Tematyka praktyk zawodowych w oddziale stacjonarnym: Zapoznanie się z topografią oddziału, głównymi zadaniami, obowiązkami pielęgniarki pracującej w oddziale opieki paliatywnej. Zapoznanie z dokumentacją pielęgniarską oraz historią choroby pacjentów przebywających na oddziale. Wdrożenie w praktykę zdobytych wiadomości podczas wykładów i zajęć praktycznych. Stawianie diagnozy pielęgniarskiej, prowadzenie procesu pielęgnowania. Zapoznanie się z pracą pielęgniarki w gabinecie zabiegowym. Wykonywanie zleceń lekarskich. Wypełnienie dokumentacji dotyczącej praktyki.

Literatura

Literatura podstawowa:
1. A.Szczeklik, P.Gajewski., Interna Szczeklika 2025. Rozdział XV: Opieka paliatywna.
2. Pielęgniarstwo Opieki Paliatywnej. Redakcja naukowa Krystyna de Walden-Gałuszko Anna Kaptacz Izabel Kaptacz. Wydawnictwo Lekarskie PZWL. Warszawa. 2023
3. Butna K., Pyszora A., Adamczyk A., Krajnik M. „Praktyczne aspekty opieki pielęgniarskiej zapewnianej pacjentom z rozpoznaniem stwardnienia zanikowego bocznego wentylowanym mechanicznie w domu” Palliative Medicine in Practice 2021, tom 15, nr 1: 42-52

W cyklu 2026/27:

jak w części A

Uwagi

W cyklu 2026/27:

Przedmiot kończy się zaliczeniem z oceną – 3 pytania opisowe po zakończeniu wykładów, zaliczeniu zajęć praktycznych, praktyk zawodowych oraz samokształcenia; zaleczenie w podgrupach.
Wykłady (zaliczenie bez oceny):
obecność obowiązkowa (lista obecności); każdorazowa nieobecność na zajęciach wykładowych wymaga osobnego zaliczenia poprzez odpowiedzenie na dodatkowe pytanie w trakcie zaliczenia końcowego.
Zajęcia praktyczne (zaliczenie bez oceny):
obecność obowiązkowa; w sytuacji nieobecności na zajęciach praktycznych należy każdorazowo zgłosić się do koordynatora przedmiotu celem ustalenia formy odrobienia nieobecności.
Wiedza studenta będzie podczas zajęć praktycznych weryfikowana na bieżąco.
Student ma obowiązek aktywnie uczestniczyć w zajęciach.
Student ma obowiązek posiadać każdorazowo na zajęciach Indywidualną Kartę Studenta, dostępną do pobrania na stronie jednostki, w zakładce „informacje dla studentów”.
Praktyka zawodowa (zaliczenie bez oceny):
Obowiązkowy udział w praktyce zawodowej. Praca zespołowa. Student wykonuje zadania powierzone mu przez osobę nadzorującą praktyki zawodowe (opiekuna praktyk). W sytuacji nieobecności na zajęciach praktycznych/praktykach zawodowych należy każdorazowo zgłosić się do koordynatora przedmiotu celem ustalenia formy odrobienia nieobecności.
Student ma obowiązek posiadać każdorazowo na zajęciach Indywidualną Kartę Studenta, dostępną do pobrania na stronie jednostki, w zakładce „informacje dla studentów”.
Samokształcenie:
Zgodnie z podziałem dokonanym przez Dziekanat WNoZ, każda podgrupa wybierze artykuł poglądowy lub badawczy dotyczący opieki paliatywnej, wydany po roku 2020 i przygotuje streszczenie wybranej pracy. Praca w formie elektronicznej powinna zostać wysłana minimum 2 tygodnie przed zaplanowanym terminem zaliczeniem. Tytuł wybranego artykułu student wpisuje na Indywidualnej Karcie Studenta, w miejscu oznaczonym: Samokształcenie.
Zaliczenie na ocenę przedmiotu (końcowe):
Zaliczenie obejmuje 3 pytania opisowe, maksymalnie możliwość uzyskania 9 pkt., konieczność
Punktacja:
9 pkt. ocena 5.0
8,5-8,0 pkt. ocena 4,5
7,5-7,0 pkt. ocena 4,0
6,5-6,0 pkt. ocena 3,5
5,5 pkt. ocena 3,0
Warunkiem przystąpienia do zaliczenia końcowego przedmiotu jest potwierdzenie udziału w wykładach, zajęciach praktycznych i praktykach zawodowych i oddanie w dniu zaliczenia wypełnionej karty obecności.

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 1800-P3-Opiek-S1 w USOSweb