Chemia leków 1709-F3-CHLE-J

Przedmiot chemia leków realizowany jest w formie wykładów, ćwiczeń i laboratoriów.
Wykłady mają na celu nauczyć wiadomości z zakresu nazewnictwa i klasyfikacji leków w układzie farmakologiczno–terapeutyczno–chemicznym (ATC) oraz mechanizmu działania i biotransformacji leków. Wykłady mają za zadanie nauczyć wiadomości z zakresu leków działających na obwodowy układ nerwowy, leków adrenergicznych, leków adrenolitycznych, leków cholinolitycznych, leków zwiotczających mięśnie szkieletowe, leków działających na ośrodkowy układ nerwowy, neuroleptyków, leków przeciwdepresyjnych, anksjolityków, leków nasennych i uspokajających, anestetyków chirurgicznych, leków przeciwbólowych – narkotycznych i NLPZ, leków przeciwpadaczkowych, leków pobudzających ośrodkowy układ nerwowy, leków stosowanych w chorobie Alzheimera i Parkinsona.
Omawiany program dotyczy również leków działających na układ sercowo-naczyniowy. W zakresie wiedzy, student zna podstawowy podział farmakologiczny leków, chemiczne i biochemiczne mechanizmy działania leków oraz potrafi wyjaśnić zależność budowy chemicznej na działanie leków.
Ćwiczenia mają za zadanie nauczyć wiadomości z zakresu nazewnictwa i podziału leków, lekozależności, działań niepożądanych i toksycznych oraz, wiadomości z zakresu charakterystyki głównych grup leków.
Student uczęszczający na laboratoria zna i rozumie metody badań oceny jakościowej oraz ilościowej i w efekcie potrafi przeprowadzić kontrolę jakości substancji leczniczych oraz potrafi zaproponować odpowiednią metodę analityczną łącznie z walidacją, do określonego celu. Laboratoria mają na celu nauczyć wiadomości z zakresu podstawowych metod farmakopealnych stosowanych w analizie ilościowej i jakościowej substancji leczniczych.

W cyklu 2022/23Z:

Zgodnie z sylabusem przedmiotu Chemia Leków.

W cyklu 2023/24Z:

Zgodnie z sylabusem przedmiotu Chemia Leków.

W cyklu 2024/25Z:

Zgodnie z sylabusem przedmiotu Chemia Leków.

W cyklu 2025/26Z:

Zgodnie z sylabusem przedmiotu Chemia Leków.

Całkowity nakład pracy studenta

1) Nakład pracy związany z zajęciami wymagającymi bezpośredniego udziału nauczycieli akademickich wynosi: − udział w wykładach: 55 godzin, − udział w ćwiczeniach: 50 godzin, − udział w laboratoriach: 145 godzin − przeprowadzenie zaliczenia i egzaminu: 4 godziny Nakład pracy związany z zajęciami wymagającymi bezpośredniego udziału nauczycieli akademickich wynosi 254 godzin, co odpowiada 10,16 punktów ECTS. 2) Bilans nakładu pracy studenta: − udział w wykładach: 55 godzin, − udział w ćwiczeniach: 50 godzin, − udział w laboratoriach: 145 godzin − wcześniejsze przygotowanie i uzupełnienie notatek: 30 godzin, − zebranie i wybór odpowiednich materiałów do zajęć: 30 godzin, − wymagane powtórzenie materiału: 20 godzin, − czytanie wskazanej literatury: 36 godzin − przygotowanie do ćwiczeń: 18 godzin − przygotowanie do kolokwiów: 20 godzin − przygotowanie do zaliczenia/egzaminu + zaliczenie/egzamin: 20 + 4 = 24 godziny Łączny nakład pracy studenta wynosi 375 godzin, co odpowiada 15 punktom ECTS. 3) Nakład pracy związany z prowadzonymi badaniami naukowymi: − czytanie wskazanego piśmiennictwa naukowego: 30 godzin, − udział w wykładach (z uwzględnieniem metodologii badań naukowych, wyników badań, opracowań): 40 godzin, − udział w ćwiczeniach (z uwzględnieniem metodologii badań naukowych, wyników badań, opracowań): 35 godzin, − udział w laboratoriach (z uwzględnieniem metodologii badań naukowych, wyników badań, opracowań): 100 godzin − przygotowanie do zaliczenia w zakresie aspektów badawczo-naukowych dla realizowanego przedmiotu: 12 godzin. Łączny nakład pracy studenta związany z prowadzonymi badaniami naukowymi wynosi 217 godziny, co odpowiada 8,68 punktom ECTS. 4) Czas wymagany do przygotowania się i uczestnictwa w procesie oceniania: − przygotowanie do ćwiczeń: 18 godzin (0,72 punktu ECTS) − przygotowanie do kolokwiów: 20 godzin (0,8 punktu ECTS). − przygotowanie do zaliczenia i egzaminu + zaliczenie i egzamin: 20 + 4 = 24 godziny (1 punkt ECTS). 5) Czas wymagany do obycia obowiązkowej (-ych) praktyki (praktyk): nie dotyczy

Efekty uczenia się - wiedza

W1: zna chemiczne i biochemiczne mechanizmy działania leków - K_C.W1 W2: zna właściwości fizykochemiczne substancji leczniczych wpływające na aktywność biologiczną leków - K_C.W2 W3: dokonuje podziału substancji leczniczych według klasyfikacji anatomiczno-terapeutyczno-chemicznej (ATC) lub w układzie farmakologicznym, z uwzględnieniem nazewnictwa międzynarodowego oraz nazw synonimowych - K_C.W3 W4: zna leki znakowane izotopami i związki znakowane izotopami stosowane w diagnostyce i terapii chorób, metody ich otrzymywania i właściwości - K_C.W4, K_C.W7 W5: zna metody klasyczne i instrumentalne stosowane w ocenie jakości substancji do celów farmaceutycznych oraz w analizie ilościowej w produktach leczniczych - K_C.W5, K_C.W6, K_C.W8, K_C.W9

Efekty uczenia się - umiejętności

U1: potrafi wyjaśnić zależność między budową chemiczną a działaniem leków o różnej klasyfikacji – K_C.U1, K_C.U3 U2: wykonuje kontrolę jakości substancji do celów farmaceutycznych oraz leków zgodnie z wymaganiami farmakopealnymi; wykorzystuje odpowiednią metodę analityczną w badaniach farmaceutycznych oraz przeprowadza walidację metody analitycznej – K_C.U5, K_C.U6, K_C.U8 U3: w oparciu o budowę oraz aktywność radiofarmaceutyków potrafi wskazać ich zastosowanie w lecznictwie – K_C.U2 U4: korzystając z monografii farmakopealnych potrafi przeprowadzić analizę jakościową oraz ilościową czystej substancji leczniczej oraz jej ekstrakcji z postaci leku – K_C.U1 U5: realizuje ocenę wyników uzyskanych w zakresie badań jakości substancji do celów farmaceutycznych, jak również potwierdza ich zgodność – K_C.U7

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

K1:Wyciąga i formułuje wnioski z własnych pomiarów i obserwacji – K8

Metody dydaktyczne

Wykłady: − wykład informacyjny (konwencjonalny) − wykład problemowy z prezentacją multimedialną Laboratorium: − zajęcia laboratoryjne, ćwiczeniowe − praca w zespołach i indywidualnie − pomiar i analiza wyników − weryfikacja wiedzy studentów (forma pisemna lub odpowiedź ustna) Ćwiczenia: − ćwiczenia audytoryjne z prezentacją multimedialną − wykład konwersatoryjny − praca w zespołach i indywidualnie

Wymagania wstępne

Do realizacji opisywanego przedmiotu niezbędne jest posiadanie podstawowych wiadomości z chemii nieorganicznej i analitycznej, chemii organicznej, jak również z fizjologii w zakresie wiadomości dotyczących właściwości związków chemicznych. Ponadto student uczęszczający na zajęciach powinien posiadać wiedzę i umiejętności zdobyte w ramach przedmiotów: biofizyka, matematyka i statystyka.

Koordynatorzy przedmiotu

Michał Marszałł

Kryteria oceniania

Egzamin pisemny (test): (materiał wykładowy) Do egzaminu przystępują studenci, którzy zaliczyli ćwiczenia i laboratorium.
Egzamin składa się z 100 pytań testowych. Za każde pytanie można otrzymać 0,3 pkt.
Ocena dostateczna: 18,00 – 19,00 punktów
Ocena dość dobra: 20,00 – 22,00 punktów
Ocena dobra: 23,00 – 25,00 punktów
Ocena ponad dobra: 26,00 – 28,00 punktów
Ocena bardzo dobra: 29,00 – 30,00 punktów
Całkowita suma punktów z egzaminu uwzględnia dodatkowe punkty premiowe z kolokwiów.
Wykłady: (materiał wykładowy) kolokwium składa się z 36 pytań testowych jednokrotnego wyboru. Za każde pytanie można otrzymać maksymalnie 0,25 pkt. Za każde kolokwium, z którego uzyska się co najmniej 5 pkt. otrzymuje się dodatkowy 1 pkt. doliczany do końcowej puli punktów z egzaminu. Zaplanowane są cztery kolokwia (maksymalnie można uzyskać 4 dodatkowe punkty premiowe).

Ćwiczenia: (materiał ćwiczeniowy) dwa kolokwia w postaci testu jednokrotnego wyboru, zgodnie z harmonogramem przedstawionym w sylabusie dla kierunku farmacja (semestr V - semestr zimowy).
Kolokwium składa się z 30 pytań. Za każde pytanie można otrzymać maksymalnie 1 pkt. Maksymalna liczba punktów z testu wynosi 30 pkt. Uzyskanie z kolokwium co najmniej 60% (18 punktów) stanowi warunek jego zaliczenia. W trakcie ćwiczeń realizowanych w semestrze zimowym odbywają się w formie pisemnej cztery sprawdziany wprowadzające (wejściówki). Uzyskanie zaliczenia wejściówki daje studentowi dodatkowe punkty procentowe do wyniku kolokwium. Zaliczenie jednej wejściówki zwiększa wynik kolokwium o 5%, natomiast zaliczenie dwóch wejściówek zwiększa wynik kolokwium o 10% w danym bloku tematycznym. O przebiegu kolokwiów i wejściówek decyduje prowadzący zajęcia.
Laboratoria: (materiał laboratoryjny) dwa kolokwia na semestr w formie pisemnej zgodnie z harmonogramem tematycznym przedstawionym w sylabusie dla kierunku farmacja (semestr V - semestr zimowy i VI - semestr letni). O ich przebiegu decyduje prowadzący zajęcia. Maksymalna liczba punktów z testu wynosi 30 pkt. Uzyskanie z kolokwium co najmniej 60% (18 punktów) stanowi warunek jego zaliczenia. Warunkiem uzyskania zaliczenia końcowego jest prawidłowa identyfikacja i/lub analiza ilościowa wszystkich preparatów i uzyskanie zaliczenia ze wszystkich kolokwiów.

Praktyki zawodowe

Program kształcenia nie przewiduje odbycia praktyk zawodowych.

Literatura

1. Gumieniczek, A.: Wprowadzenie do analizy środków leczniczych, PZWL, 2021.
2. Hopkała H., Misztal G. Przyborowski L.: Analiza środków leczniczych – skrypt do ćwiczeń, Akademia Medyczna w Lublinie, Lublin 1997.
3. Kraczkowska A., Olędzka I., Rajzer D., Sell E.: Chemiczna metody identyfikacji środków leczniczych, Akademia Medyczna w Gdańsku, Gdańsk 2002.
4. Zejc A., Gorczyca M. (red.): Chemia Leków, PZWL, Warszawa 2008.
5. Zając M., Jelińska A., Izabela Muszalska: Chemia Leków z Elementami Chemii Medycznej, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu, Poznań 2018.
Piśmiennictwo uzupełniające:
1. Farmakopea Polska XIII, PTFarm, Warszawa 2023.
2. Zając M., Jelińska A.: Ocena jakości substancji i produktów leczniczych, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu, Poznań 2010.
3. Patrick G.L.: Chemia medyczna, Wydawnictwa Naukowo-Techniczne, Warszawa 2003.
4. F.Army Kompendium, Marcin Biel, Karolina Kalsi i in. Corpusmind 2020. ISBN:9788395895302
5. Buczko W., Danysz A., Farmakologia Danysza. Kompendium farmakologii i farmakoterapii, Edra Urban & Partner 2016.
6. Anna Jelińska, Jerzy Pałka, Marianna Zając, Chemia medyczna, Medpharm 2019.

W cyklu 2022/23Z:

Zgodnie z sylabusem przedmiotu Chemia Leków.

W cyklu 2023/24Z:

Zgodnie z sylabusem przedmiotu Chemia Leków.

W cyklu 2024/25Z:

Zgodnie z sylabusem przedmiotu Chemia Leków.

W cyklu 2025/26Z:

Zgodnie z sylabusem przedmiotu Chemia Leków.

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 1709-F3-CHLE-J w USOSweb