Seminarium dyplomowe konserwatorskie z zakresu sztuki nowoczesnej i współczesnej 1402-SDK-SNW-4L-SJ

Przygotowanie, przedstawienie i omówienie projektu konserwatorskiego dla obiektu dyplomowego. Omówienie historii obiektu, jego budowy przedstawienie i charakterystyka jego stanu zachowania i przyczyn zniszczeń. Student uzasadnia wybór metod i środków, które zostaną wykorzystane w praktycznej konserwacji. Zwrócenie uwagi na zagadnienia restauracji w odniesieniu intencji artysty w trwaniu dzieła sztuki. Wspólnie analizowana jest trafność proponowanych rozwiązań i środków. Student przedstawia program dla poszczególnych działań konserwatorskich:
1. Oczyszczanie lica i odwrocia z zabrudzeń powierzchniowych.
2. Konsolidacja.
3. Prostowanie i wzmocnienie podłoża (podłoża zastępcze).
4. Uzupełnianie ubytków podłoża.
5. Uzupełnianie ubytków zaprawy.
6. Uzupełnianie ubytków warstwy malarskiej (powierzchnie werniksowane i niewerniksowane, matowe, błyszczące).
7. Stosowanie warstw zabezpieczających.
8. Zakres prac restauratorskich.
9. Sposoby magazynowania i ekspozycji (opracowywanie rozwiązań ekspozycji

W cyklu 2022/23L:

Student przygotowuje program prac konserwatorsko-restauratorskich przy obiekcie dyplomowym ze sztuki nowoczesnej i współczesnej. Wykorzystując wiedzę z metodyki i ćwiczeń z konserwacji dzieł sztuki. Wykonuje dokumentację opisową i fotograficzną stanu zachowania obiektu i przyczyn zniszczeń. W oparciu o zdobytą wiedzę opracowuje program oraz harmonogram prac konserwatorskich, który prezentuje na tle grupy. Organizuje swoje stanowisko pracy. Proponuje zabiegi i materiały na podstawie przeprowadzonych analiz i testów. Prezentuje historię, budowę techniczną, stan zachowania obiektu oraz przedstawia do dyskusji proponowane materiały i metody konserwatorskie. Prezentuje efekty swoich prac na forum grupy. W uzasadnionych przypadkach zagadnienia badawcze mogą być przedmiotem pracy dyplomowej teoretyczno-badawczej.

W cyklu 2023/24L:

Całkowity nakład pracy studenta

1. Godziny realizowane z udziałem nauczyciela - 15 godziny kontaktowe (0,5 ECTS). 2. Godziny pracy indywidualnej studenta - opracowywanie programu prac konserwatorsko-restauratorskich, inne prace przygotowujące do realizacji zadań w oparciu o zebranie i wybór odpowiednich materiałów do zajęć, wymagane powtórzenie materiału, pisanie prac, projektów, czytanie literatury - 25 godzin Czas wymagany do przygotowania się i do uczestnictwa w procesie oceniania - 20 godzin Łącznie 45 godz. (1,5 ECTS) Łącznie 60 godz. 2 ECTS

Efekty uczenia się - wiedza

K_W01 ma gruntowną wiedzę w zakresie ogólnym i szczegółowym dotyczącą obszarów sztuki i nauki przydatną do formułowania i rozwiązywania złożonych zagadnień związanych z reprezentowaną dyscypliną K_W03 ma szczegółową wiedzę teoretyczną z metodyki działań konserwatorskich w wybranej specjalności K_W04 zna mechanizmy oddziaływania fizycznych, chemicznych i biologicznych czynników środowiskowych na materię dzieł sztuki i zabytków K_W05 posiada wiedzę w zakresie materiałoznawstwa substancji zabytkowej oraz historycznych i współczesnych materiałów konserwatorskich K_W06 zna metody fizyczne i chemiczne badania dzieł sztuki i zabytków K_W10 posiada wiedzę w dziedzinie sztuk plastycznych w zakresie warsztatu artystycznego

Efekty uczenia się - umiejętności

K_U01 umie przeprowadzić rozpoznanie stanu zachowania zabytku, określić przyczyny zniszczeń i sformułować wstępny program prac badawczych oraz konserwatorskich i restauratorskich K_U02 potrafi określić, rozpoznać i opisać budowę techniczną dzieła sztuki i zabytku z uwzględnieniem oryginału i warstw wtórnych K_U03 potrafi określać główne cele służące realizacji zadania konserwatorskiego z uwzględnieniem kontekstu kulturowego dzieła sztuki/zabytku

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

K_K02 ma świadomość znaczenia profesjonalizmu i konieczności przestrzegania zasad etyki zawodowej K_K04 jest wrażliwy na problematykę właściwego podejścia do materialnego dziedzictwa kulturowego, potrafi dostrzec i ocenić niewłaściwe postępowanie w tym zakresie K_K06 ma świadomość odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa kulturowego

Metody dydaktyczne

Ćwiczenia prowadzone są z wykorzystaniem współczesnych technik multimedialnych. Student ilustruje zdjęciami stan zachowania obiektu dyplomowego, będącego przedmiotem praktycznej konserwacji. Omawia jego historię, technikę i technologię, przedstawia program prac konserwatorskich wraz z propozycją metod i środków. Studenci posiłkują się oryginalnymi dziełami sztuki - obiektami dyplomowymi/ Studenci mają możliwość zaprezentowania własnego projektu konserwatorskiego związanego z obiektem dyplomowym zaproponowania środków konserwatorskich oraz materiałów stosowanych do konserwacji i restauracji.

Metody dydaktyczne eksponujące

- pokaz

Metody dydaktyczne podające

- wykład konwersatoryjny

Metody dydaktyczne poszukujące

- referatu
- seminaryjna
- ćwiczeniowa

Rodzaj przedmiotu

przedmiot obligatoryjny

Wymagania wstępne

Warunkiem uczestnictw w seminarium jest zaliczenie wraz z dokumentacją obiektu z 3 roku oraz zaliczenie wykładów z zakresu konserwacji dzieł sztuki.

Koordynatorzy przedmiotu

Dariusz Markowski

Kryteria oceniania

Ocena wiedzy teoretycznej i praktycznej zdobytej na wykładach oraz w trakcie zajęć z metodyki konserwatorskiej. Szczególnie ocena umiejętności oceny stanu zachowania i diagnozowania przyczyn zniszczeń dzieł sztuki wynikających z ich budowy oraz czynników niszczących (50%). Umiejętność proponowania i przebiegu prac konserwatorskich oraz stosowania metod i środków z ich uzasadnieniem (30%). Wymagana jest wiedza dotycząca metod i środków stosowanych w przeszłości i obecnie w pracach konserwatorskich i restauratorskich (20%).
Po zsumowaniu od 85% wzwyż - ocena bardzo dobra
powyżej 70% - ocena dobra
powyżej 50% - ocena dostateczna

Literatura

Wybrana literatura, wybrane fragmenty z poniższych publikacji w zależności od typu obiektu i problematyki konserwatorskiej:
1.Ars Longa - Vita Brvis. Tradycyjne i nowoczesne metody badania dzieł sztuki, Toruń, 2003
2.Buck R.D., Stabilizacja wymiarowa podobrazi, BMiOZ, seria B, 1970
3.Ciabach J., Właściwości żywic sztucznych stosowanych w konserwacji zabytków, wyd. UMK Toruń, 1997
4.Maniakowska A. M., Metody konserwacji malarstwa sztalugowego na ziemiach polskich w latach 1800 - 1918, Toruń 2006
5.Markowski D., Ochrona impastowej warstwy malarskiej obrazów olejnych na płótnie podczas zabiegów konserwatorskich, wyd. UMK Toruń, 2002
6.Markowski D., Porównanie metod dublowania obrazów metodą próżniową i niskociśnieniową. Ich wpływ na strukturę warstwy malarskiej oraz siłę spoiny klejowej, AUNC, XXVI, Toruń
7.Markowski D., Zastosowanie folii poliamidowej w konserwacji impastowego obrazu XX-wiecznego A. Bodre „Przechodząca przez rzekę, Biuletyn Inf. Kons. Dzieł Sztuki, Vol. 8, No. 2(29), 1997, s. 18-23
8.Markowski D., Zagadnienia technologii i techniki malarstwa Jacka Malczewskiego, Toruń 2002
9.Markowski D., Smagłowski S., Tajemnicze losy joannickich tablic herbowych ze Słońska oraz ich problematyka konserwatorska, AUNC Zabytkoznawstwo i Konserwatorstwo T. XXXVIII, z. 394, Wydawnictwo Naukowe UMK, Toruń, 2010, s. 89-126
10.Markowski D., Szmelter-Fausek B., Badania właściwości i skuteczności środków do podklejania odspojonej warstwy malarskiej do szkła, Zabytkoznawstwo i Konserwatorstwo T.XL, z. 397, Wydawnictwo Naukowe UMK, Toruń, 2011
11.Nicolaus K., Handbuch der Gemälderestaurierung, Köln, 1998
12.Od badań do konserwacji Materiały z konferencji 23-24 października 1998, Toruń, 2002,
13.Peres C., Hoyle M., van Tilborgh L. (red.), A Closer Look. Technical and Art-Historical Studies on Works by Van Gogh and Gauguin, Amsterdam, 1991
14.Problemy dublowania obrazów na płótnie, Wydawnictwo UMK, Toruń 2005
15.Rouba B. J., Budowa techniczna obrazów XIX-wiecznych malowanych na handlowych podobraziach płóciennych i problematyka ich konserwacji, UMK-rozprawy, Toruń 1988
16.Roznerska M., Malinowska T., Retusze w malarstwie sztalugowym, UMK Toruń, 1995
17.Roznerska M., Markowski D., Opracowanie metod rozwarstwiania dwustronnie malowanych kwater tryptyku z Sątop - woj. olsztyńskie, Ochrona Zabytków, Warszawa, 1995, s. 181-188
18.Roznerska M., Rouba B. J., Konserwacja obrazu na płótnie skurczonego wskutek zamoczenia wodą, AUNC, - Zabytkoznawstwo i Konserwatorstwo, Tom XXI, 1994, s. 73 - 85, ISBN 83-231-1373-4
19.Slansky B. Technika malarstwa, t. I Materiały do malarstwa i konserwacji, Arkady, Warszawa 1960 oraz Slansky B., Technika malarstwa, tom II Badanie i konserwowanie obrazów, Arkady, Warszawa 1965
20.Strzelczyk A., Skibiński A. (red.), Naukowe podstawy ochrony i konserwacji dzieł sztuki oraz zabytków kultury materialne, Toruń, 1993
21.Szmelter I., Problemy dublowania obrazów na podłożu płóciennym, skrypt Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie, Warszawa 1992
22.Szmit-Naud E., Uzupełnienia ubytków warstwy malarskiej obrazów. Zmiany optyczne a stabilność stosowanych materiałów, UMK, Toruń, 2006
23.Ślesiński Wł., Dawne metody i środki chemiczne stosowane przy konserwacji malarstwa sztalugowego, Ochrona Zabytków 1/1984, s. 25-27
Publikacje i artykuły w czasopismach polskich i obcojęzycznych o tematyce konserwacji i restauracji sztuki nowoczesnej (m.in.: Acta Universitatis Nicolai Copernici, Zabytkoznawstwo i Konserwatorstwo - Toruń, Ochrona Zabytków - Warszawa, Biuletyn Informacyjny Konserwatorów-Restauratorów Dzieł Sztuki - Łódź, Studies in Conservation (Anglia), Restauro (Niemcy), akta konferencji IIC (triennial meetings) przechowywane w dostępnej dla studenta bibliotece zakładowej (wykaz na stronie internetowej zakładu); dokumentacje prac wykonanych w ramach zajęć dydaktycznych i dyplomowych oraz prac magisterskich wykonanych przez studentów Katedry Konserwacji-Restauracji Sztuki Nowoczesnej i Współczesnej oraz Katedry Konserwacji-Restauracji Malarstwa i Rzeźby Polichromowanej oraz UMK.

W cyklu 2022/23L:

Literatura w większości uzależniona od obiektu dyplomowego, jego budowy, techniki wykonania oraz niezbędnych zabiegów konserwatorskich.
Student korzysta z literatury dotyczącej konserwacji i restauracji sztuki nowoczesnej i współczesnej zgromadzonej w bibliotece Zakładu Konserwacji i Restauracji Sztuki Nowoczesnej (dostępnej na stronie internetowej zakładu).
Zbiory artykułów w czasopismach o tematyce konserwatorskiej i materiały pokonferencyjne: Acta Universitatis Nicolai Copernici, Zabytkoznawstwo i Konserwatorstwo - Toruń, Ochrona Zabytków - Warszawa, Biuletyn Informacyjny Konserwatorów-Restauratorów Dzieł Sztuki - Łódź, Studies in Conservation (Anglia), Restauro (Niemcy), akta konferencji IIC (triennial meetings), dokumentacje prac wykonanych w ramach zajęć dydaktycznych i dyplomowych oraz prac magisterskich wykonanych przez studentów Zakładu Konserwacji Malarstwa i Rzeźby Polichromowanej oraz Zakładu Konserwacji i Restauracji Sztuki Nowoczesnej UMK.

W cyklu 2023/24L:

W cyklu 2024/25L:

W cyklu 2025/26L:

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 1402-SDK-SNW-4L-SJ w USOSweb