Prowadzony w cyklach: 2022/23Z, 2023/24Z, 2024/25Z, 2025/26Z

Kod ISCED: 0218

Punkty ECTS: brak danych

Język: polski

Organizowany przez: Instytut Zabytkoznawstwa i Konserwatorstwa

Profilaktyczna konserwacja zabytków kamiennych 1402-Pkzk-2Z-SJ

http://www.zkeida.umk.pl/

Zajęcia zapoznają studentów z pełnym zakresem profilaktycznych prac konserwatorskich realizowanych przy zabytkach wykonanych z kamieni naturalnych i sztucznych. Na podstawie wybranych przykładów detali architektonicznych, rzeźb wolnostojących, epitafiów, portali, elementów dekoracji malarskiej, znajdujących się we wnętrzu i na zewnątrz zostaje omówiona problematyka technologiczna i profilaktyki konserwatorskiej począwszy od przygotowania koncepcji, aż po zakończenie prac zabezpieczających.
W oparciu o literaturę i praktykę konserwatorską przedstawienie szeregu złożonych problemów związanych z:
•budową technologiczną określoną na podstawie wykonanych odkrywek na obiekcie i wyników badań specjalistycznych,
•procesami niszczenia i określeniem przyczyn zniszczeń
•przedstawieniem materiałów i metod konserwacji profilaktycznej, rozpatrywanej indywidualnie do konkretnych obiektów zabytkowych. Zwrócenie uwagi na odpowiednio przygotowany warsztat konserwatorski oraz właściwą ekspozycję zabytku po konserwacji profilaktycznej, w kontekście istniejącego otoczenia.

Całkowity nakład pracy studenta

Godziny realizowane z udziałem nauczycieli 30 godzin, w tym: •godziny kontaktowe: 30 (konwersatorium) - 1 ECTS •godziny niekontaktowe: Czas poświęcony na indywidualną pracę studenta – zapoznanie się z wymaganą literaturą: 30 godzin - 1 ECTS Łącznie 60 godz. (2ECTS)

Efekty uczenia się - wiedza

•Zna skład, budowę i właściwości naturalnych i sztucznych materiałów kamiennych K_W04 •Ma wiedzę dotyczącą oddziaływania czynników atmosferycznych na naturalne i sztuczne kamienie, umie analizować procesy niszczące K_W06 •Ma wiedzę dotyczącą rodzaju występujących zniszczeń w zabytkach zbudowanych z kamieni naturalnych i sztucznych . •Ma wiedzę teoretyczną-praktyczną dot. metodyki działań konserwatorskich przy zabytkach kamiennych: naturalnych i sztucznych K_W01 •Ma wiedzę teoretyczną-praktyczną dot. wykonania podstawowych prac konserwatorskich: dezynfekcji, prekonsolidacji, zapraw wstępnych, podklejania, oczyszczania, odsalania, zabezpieczania przed wodą w kamieniach naturalnych i sztucznych przy użyciu substancji organicznych i nieorganicznych, zapraw mineralnych i o różnych spoiwach. K_W01 •Ma ogólną wiedzę dotyczącą dawnych technik rzeźbiarskich i malarskich dzieł wykonanych z kamieni naturalnych i sztucznych K_W07 •Ma szczegółową wiedzę dotyczącą metod badań fizycznych i chemicznych, wstępnego zabezpieczania, oczyszczania, odsalania, ochrony przed wodą kamiennych /naturalnych i sztucznych/ obiektów zabytkowych K_W01 •Ma wiedzę dotyczącą historycznych i współczesnych materiałów konserwatorskich stosowanych w profilaktycznej konserwacji naturalnych i sztucznych zabytków kamiennych K_W03

Efekty uczenia się - umiejętności

•Wykorzystuje wiedzę z zakresu nauk przyrodniczych i humanistycznych by przygotować program prac profilaktyczno-konserwatorskich K_U01 •Umie analizować procesy niszczące zachodzące w naturalnych i sztucznych kamieniach historycznych K_U08 •Posiada umiejętność wykonywania elementarnych zabiegów konserwatorskich t.j. dezynfekcji, prekonsolidacji, zapraw wstępnych, podklejania, oczyszczania, odsalania, zabezpieczania przed wodą w zabytkowych kamieniach naturalnych i sztucznych przy użyciu substancji organicznych i nieorganicznych, zapraw mineralnych i o różnych spoiwach. K_U02, K_U06 •Posiada umiejętność pozwalającą na udokumentowanie w formie opisowej i fotograficznej przeprowadzonych zabiegów konserwatorskich przy zabytkowych obiektach kamiennych K_U09 •Potrafi zaplanować, zinterpretować oraz powiązać uzyskane wyniki prac badawczych (badania konserwatorskie i technologiczne) z nabytą wiedzą konserwatorską, nauk przyrodniczych i umiejętności plastycznych K_U08

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

•Ma świadomość i rozumie aspekty oraz skutki działań profilaktyczno-konserwatorskich związane z zastosowaniem odpowiednich metod, środków i preparatów bezpiecznych dla obiektu zabytkowego, środowiska naturalnego i wykonawcy prac konserwatorskich K_K04 •Ma świadomość odpowiedzialności za podejmowane decyzje wobec obiektu zabytkowego K_K03 •Ma świadomość poziomu swojej wiedzy, rozumie potrzebę ciągłego rozwoju naukowego i zawodowego K_K05.

Metody dydaktyczne

Konwersatorium w formie omawiania zawartych w skrypcie zagadnień i problemów profilaktyki konserwatorskiej przygotowanych przez studentów. Taka forma dydaktyczna ma na celu przygotowania słuchacza do zadań ćwiczeniowych z Metodyki Konserwacji Zabytków – Profilaktyka.

Metody dydaktyczne eksponujące

- pokaz

Metody dydaktyczne podające

- opis
- wykład problemowy

Metody dydaktyczne poszukujące

- klasyczna metoda problemowa

Rodzaj przedmiotu

przedmiot obligatoryjny

Wymagania wstępne

Wiadomości ogólne z dziedziny chemii, historii sztuki, techniki i technologii budowy i dekoracji obiektów, doktryn konserwatorskich i profilaktyki konserwatorskiej w zakresie przewidzianym programem nauczania w I i II semestrze studiów kierunku konserwacji i restauracji dzieł sztuki.

Koordynatorzy przedmiotu

W cyklu 2025/26Z:

W cyklu 2022/23Z:

W cyklu 2023/24Z:

W cyklu 2024/25Z:

Kryteria oceniania

Wiedza studenta oceniana na podstawie: dyskusji, aktywności studentów i odpowiedzi ustnej na egzaminie pisemnym.
Przyjęta punktacja odpowiedzi:
120-101 punktów, ocena 5,0
100-81 punktów, ocena 4,5
80-61 punktów, ocena 4,0
60-41 punktów, ocena 3,5
40-21 punktów, ocena 3,0
20-0 punktów, ocena 2,0

Praktyki zawodowe

nie dotyczy

Literatura

Literatura obowiązkowa (wybrane fragmenty)
1. Zabytki kamienne i metalowe, ich niszczenie i konserwacja profilaktyczna, pod red. Wiesława Domasłowskiego; wyd. naukowe UMK Toruń 2011.
2. Profilaktyczna konserwacja kamiennych obiektów zabytkowych, pod red. W. Domasłowskiego; skrypt UMK Toruń 1996.
3. W.Domasłowski, M.Zyzik, Badania nad zastosowaniem jonitów do odsalania kamiennych obiektów zabytkowych, AUNC V, 1974
4. M.Wanat-Zakrzewska, Usuwanie nawarstwień gipsowych z wapieni za pomocą węglanów amonu, AUNC IX, 1980
5. D.Kwiatkowski, Usuwanie nawarstwień powierzchniowych z kamiennych obiektów zabytkowych, AUNC XV, 1990
6. S.Skibiński, Odsalanie kamiennych obiektów zabytkowych, BM i OZ, 1989, Tom LXXXIV
7. M. Rudy, Profilaktyka w ochronie kamiennych obiektów zabytkowych, Ochrona Zabytków 2/1991.

Literatura uzupełniająca (wybrane fragmenty)
1. J.Łukaszewicz, Zastosowanie czteroetoksysilanu w konserwacji kamiennych obiektów zabytkowych, AUNC XII, 1987
2. M.Kęsy-Lewandowska, Badania nawarstwień na kamiennych obiektach zabytkowych, cz.I, AUNC XV, 1990
3. W. Domasłowski , M. Kęsy-Lewandowska, J. Łukaszewicz, Badania nad konserwacją murów ceglanych; UMK Toruń 1998
4.H. Sylwestrzak, J. Kachnic, Kamienne Tworzywo Sztuki,wyd.naukowe UMK Toruń 2010.
5. W.Domasłowski, Współczesne metody konserwacji zabytków kamiennych, Ochrona Zabytków 2/1995
6. W.Domasłowski, Badania nad strukturalną hydrofobizacją wapienia pińczowskiego, Biuletyn Inf. Konserwatorów Dzieł Sztuki, Vol.6, nr 3-4, 1995
7. S. Leźnicka, A. Strzelczyk, D. Wandrychowska, Removing of fungal stains from stone-works, VIth International Congress on Deterioration and Conservation of Stone, Torun, 12-14.09.1988.
8. A. Strzelczyk, J.Karbowska-Berent, Drobnoustroje I owady niszczące zabytki i ich zwalczanie, wyd. UMK Toruń 2004.
9. M.Rudy, Problematyka badawcza i restauratorska gotyckich i neogotyckich zworników polichromowanych pochodzących z zamku w Malborku, konserwowanych w ramach prac dyplomowych studentów UMK w Toruniu. Studia Zamkowe IV, Malbork 2012.
10. M.Rudy, Dzieje muzealnych zabytków kamiennych i ceramicznych - ich znaczenie dla współczesnych prac badawczo-konserwatorskich, Materiały VI Międzynarodowej Konf. Konserwatorskiej, Szreniawa 2015.
11.Maria Rudy, Badania technologiczno-konserwatorskie odsłoniętych piwnic Zamku Krzyżackiego w Człuchowie [w:] Badania architektoniczne. Historia i perspektywy rozwoju. Wyd. naukowe UMK Toruń 2015.
12. Maria Rudy, Kontrola jakości wykonania prac renowacyjnych przeprowadzanych w obiekcie zabytkowym zgodnie z zasadami historyczno-konserwatorskimi; EKIR 2017, Renowacje i Zabytki nr 1 (61) 2017.
13. J. Delgado Rodrigues, Jezus Valero, A brief note on the elimination of dark stains of biological origin, Studies in Conservation 48, 2003, s. 17-22.

W cyklu 2022/23Z:

Zabytki kamienne i metalowe, ich niszczenie i konserwacja profilaktyczna, pod red. Wiesława Domasłowskiego; wyd. naukowe UMK Toruń 2011.
2. Profilaktyczna konserwacja kamiennych obiektów zabytkowych, pod red. W. Domasłowskiego; skrypt UMK Toruń 1996.
3. W.Domasłowski, M.Zyzik, Badania nad zastosowaniem jonitów do odsalania kamiennych obiektów zabytkowych, AUNC V, 1974
4. M.Wanat-Zakrzewska, Usuwanie nawarstwień gipsowych z wapieni za pomocą węglanów amonu, AUNC IX, 1980
5. D.Kwiatkowski, Usuwanie nawarstwień powierzchniowych z kamiennych obiektów zabytkowych, AUNC XV, 1990
6. S.Skibiński, Odsalanie kamiennych obiektów zabytkowych, BM i OZ, 1989, Tom LXXXIV
7. J.Łukaszewicz, Zastosowanie czteroetoksysilanu w konserwacji kamiennych obiektów zabytkowych, AUNC XII, 1987
8. M.Kęsy-Lewandowska, Badania nawarstwień na kamiennych obiektach zabytkowych, cz.I, AUNC XV, 1990
9. W. Domasłowski , M. Kęsy-Lewandowska, J. Łukaszewicz, Badania nad konserwacją murów ceglanych; UMK Toruń 1998
10.H. Sylwestrzak, J. Kachnic, Kamienne Tworzywo Sztuki,wyd.naukowe UMK Toruń 2010.
11. W.Domasłowski, Współczesne metody konserwacji zabytków kamiennych, Ochrona Zabytków 2/1995
12. W.Domasłowski, Badania nad strukturalną hydrofobizacją wapienia pińczowskiego, Biuletyn Inf. Konserwatorów Dzieł Sztuki, Vol.6, nr 3-4, 1995
13. S. Leźnicka, A. Strzelczyk, D. Wandrychowska, Removing of fungal stains from stone-works, VIth International Congress on Deterioration and Conservation of Stone, Torun, 12-14.09.1988.
14. A. Strzelczyk, J.Karbowska-Berent, Drobnoustroje I owady niszczące zabytki i ich zwalczanie, wyd. UMK Toruń 2004.
15. M. Rudy, Profilaktyka w ochronie kamiennych obiektów zabytkowych, Ochrona Zabytków 2/1991.
16. M.Rudy, Problematyka badawcza i restauratorska gotyckich i neogotyckich zworników polichromowanych pochodzących z zamku w Malborku, konserwowanych w ramach prac dyplomowych studentów UMK w Toruniu. Studia Zamkowe IV, Malbork 2012.
17. M.Rudy, Dzieje muzealnych zabytków kamiennych i ceramicznych - ich znaczenie dla współczesnych prac badawczo-konserwatorskich, Materiały VI Międzynarodowej Konf. Konserwatorskiej, Szreniawa 2015.
18.Maria Rudy, Badania technologiczno-konserwatorskie odsłoniętych piwnic Zamku Krzyżackiego w Człuchowie [w:] Badania architektoniczne. Historia i perspektywy rozwoju. Wyd. naukowe UMK Toruń 2015.
19. Maria Rudy, Kontrola jakości wykonania prac renowacyjnych przeprowadzanych w obiekcie zabytkowym zgodnie z zasadami historyczno-konserwatorskimi; EKIR 2017, Renowacje i Zabytki nr 1 (61) 2017.
20. J. Delgado Rodrigues, Jezus Valero, A brief note on the elimination of dark stains of biological origin, Studies in Conservation 48, 2003, s. 17-22.

W cyklu 2023/24Z:

W cyklu 2024/25Z:

jak w opisie ogólnym przedmiotu

W cyklu 2025/26Z:

jak w opisie ogólnym przedmiotu

Uwagi

W cyklu 2022/23Z:

brak

W cyklu 2023/24Z:

brak

W cyklu 2024/25Z:

brak

W cyklu 2025/26Z:

brak

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 1402-Pkzk-2Z-SJ w USOSweb