Pracownia malarstwa 1402-PMA-2L-SJ

Przedmiot pracownia malarstwa jest realizowany przez wykonywanie ćwiczeń z natury w technice alla- prima, prowadzących przez ogólne zagadnienia związane kompozycją i elementami formy malarskiej, ku złożonym wieloetapowym realizacjom studium martwej natury i modela.
Celem przedmiotu jest wprowadzenie w problematykę zagadnień malarskich, nabywanie i ćwiczenie praktycznych umiejętności oraz sprawności manualnej w zakresie odwzorowywania i twórczej transpozycji natury, pogłębienie świadomości w obserwacji natury oraz nabycie doświadczenia w wykorzystaniu możliwości stosowanych w malarstwie środków wyrazu.
Studenci wyposażani są w podstawową wiedzę technologiczną z zakresu malarstwa, dotyczącą farb i podobrazi. Nabywają umiejętności doboru formatu, gruntu i techniki do danego tematu.
Ćwiczenia realizowane są na podobraziach twardych (tektura, płyta pilśniowa) i miękkich (płótno na krośnie), w technikach olejnej, temperowej, akrylowej, akwarelowej, gwaszu, pastelu i mieszanych.
W ramach jednego ogólnego programu realizuje się indywidualne programy dostosowane do umiejętności manualnych, predyspozycji, zainteresowań i stanu wiedzy studentów.

Realizowane problemowe bloki tematyczne:

1. Ćwiczenia kompozycyjne
- zasady kompozycji malarskiej

- równowaga, porządek, ciężar, rytm
- elementy formy kompozycji malarskiej
- konstrukcja obrazu - kształty, wielkości, proporcje, kierunki,
- rodzaje kompozycji (otwarta, zamknięta, statyczna dynamiczna,
symetryczna, asymetryczna, syntetyczna, rozczłonkowana,
modułowa)

3. Walor koloru
- skala walorowa, różnicowanie, kontrast walorowy,
komponowanie walorowe
- zamiana koloru na walor
- tonacje walorowe - monochromatyczne
- przełożenie koloru na walor

4. Problematyka koloru
- jakości pigmentowe i chromatyka barw
- tonacje barwne ciepłe i zimne
- kontrast barwny i barwy dopełniające
- walory przestrzenne barw
- wpływ światła na kolor i jego nasycenie
- relacje barwne, złamanie barwy, filtr barwny
- harmonia i kontrast

5. Światło, cień, modelunek
- określanie wartości światłocieniowych
- ukierunkowanie i skala światła
- światło na płaszczyźnie
- modelowanie wartości wklęsłych i wypukłych
- kontrast światłocieniowy (chiaroscuro)
- wpływ światła na widzenie koloru
- łączenie wartości barwnych, walorowych i światłocieniowych

6. Przestrzeń malarska i perspektywa
- walory przestrzenne barwy
- budowanie przestrzeni kolorem
- różnice przestrzenne, plany, kulisy

7. Kreowanie nastroju i przekaz emocji - ekspresja
- światło i kolor jako środki wyrazu artystycznego w malarstwie
- indywidualny charakter zapisu malarskiego
- materia malarska - gest

8. Charakterystyka materii - pogłębiona obserwacja i analiza
malarska zróżnicowanej materii: ceramika, tkanina, drewno, szkło,
blacha, owoce, wypchane ptaki itp.

9. Postać - szkice i studia
- bryła postaci, modelunek światłocieniowy, studium aktu
(postać w oświetleniu naturalnym i sztucznym)
- kontekst przestrzenny postaci, relacje z otoczeniem

10. Portret - szkice wstępne i studia
- portret w różnych konwencjach, stylach, technikach wykonania

11. Ćwiczenia z zakresu techniki i warsztatu.

W cyklu 2022/23L:

Z uwagi na dotychczas nie spotykaną i specyficzną sytuację, program nauczania musiał ulec zmianie i pewnym modyfikacjom.
Generalnie, został on podporządkowany indywidualnym warunkom każdego ze studentów.
W zależności od możliwości realizacyjnych związanych z dostępnością materiałów, warunków lokalowych wreszcie sytuacji zdrowotnej, każdy student ma możliwość przedyskutowania sposobu realizacji każdego ćwiczenia i po uzyskaniu aprobaty ma zapewnione ciągłe konsultacje w trakcie pracy.
Zasadniczo sytuacja zmieniła pewne priorytety kształcenia co jednak nie powinno wpłynąć na ogólny poziom kształcenia.
Obecnie studenci uczą się samodzielnego poszukiwania „tematów malarskich” w obrębie zadanego” hasła tematycznego”.
Uczy to ich większej samodzielności przy podejmowaniu decyzji, odpowiedzialności i samoświadomości artystycznej.
W sensie merytorycznym – program przewidziany na semestr zimowy jak i letni jest realizowany.

W cyklu 2023/24L:

W cyklu 2024/25L:

W cyklu 2025/26L:

Całkowity nakład pracy studenta

Godziny realizowane z udziałem nauczycieli: 60 godz. Łącznie godziny realizowane z udziałem nauczycieli 60 (2ECTS) Czas poświęcony na pracę indywidualną studenta: przygotowanie do pracy w pracowni malarstwa (np. gruntowanie podobrazi, itp.), ćwiczenia domowe (szkice, koncepcje), prace własne dodatkowe (zalecone przez prowadzącego lub z własnej potrzeby), praca w pracowni poza godzinami zajęć - wykańczanie prac, przygotowanie do zaliczenia, aranżowanie ekspozycji wystawy końcowo-rocznej. Łącznie czas poświęcony na pracę indywidualną studenta 30(1ECTS) Łącznie: 90 godz. (3 ECTS)

Efekty uczenia się - wiedza

Efekty kształcenia - wiedza:. W1 -Student posiada gruntowną wiedzę w zakresie ogólnym i szczegółowym dotyczącą malarstwa przydatną do rozwiązywania złożonych zagadnień artystycznych.(K_W01) W2- Wykazuje zrozumienie wzajemnych relacji pomiędzy teoretycznymi i praktycznymi aspektami malarstwa, a także potrafi wykorzystywać tę wiedzę dla dalszego rozwoju. (K_W02) W3 -Posiada wiedzę dotyczącą dawnych i współczesnych technologii i technik malarskich do wykorzystania w twórczości współczesnej.(K_W09)

Efekty uczenia się - umiejętności

U1- Student rozpoznaje rodzaje technik malarskich. U2- Posiada umiejętności warsztatowe i potrafi zrealizować swoją wizję artystyczną w wybranej formie.(K_U10) U3- Potrafi wykonać dzieło artystyczne w różnych konwencjach (K_U12) U4- Student rozpoznaje rodzaje technik malarskich. Potrafi wykorzystać umiejętności i wiedzę na temat dawnych i współczesnych technologii i technik sztuk plastycznych w pracach artystycznych.(K_U13)

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

K1- Potrafi samodzielnie realizować prace malarskie a także wykazuje umiejętność pracy w zespole, ma świadomość odpowiedzialności za wspólnie realizowane zadania. (K_K06). K2- Ma świadomość znaczenia etyki w działalności zawodowej w obszarze sztuki (K_K02) K3- zna ograniczenia własnej wiedzy i umiejętności w zakresie malarstwa oraz rozumie potrzebę dalszego rozwoju artystycznego. (K_K05).

Metody dydaktyczne

Pogadanka - wprowadzenie w problematykę postawionego problemu. Pokazy przykładowych rozwiązań w twórczości artystów malarzy dawnych i współczesnych. Teksty pomocnicze wprowadzające w podjętą tematykę i problem malarski i technikę wykonania (cytaty, objaśnienia, wskazówki) Indywidualne korekty w trakcie pracy dotyczące koncepcji i realizacji zadania dostosowane do możliwości, predyspozycji i zainteresowań studenta. Podsumowanie i wspólne omówienie zadań po ich wykonaniu i w czasie końcowego przeglądu. Omówienia indywidualnych postępów podczas zaliczenia przedmiotu. Wspólny wybór najlepszych prac i wystawa końcowa.

Metody dydaktyczne eksponujące

- wystawa
- pokaz

Metody dydaktyczne podające

- wykład informacyjny (konwencjonalny)
- pogadanka

Metody dydaktyczne poszukujące

- obserwacji
- doświadczeń
- klasyczna metoda problemowa
- ćwiczeniowa

Metody dydaktyczne w kształceniu online

- metody wymiany i dyskusji
- metody służące prezentacji treści

Wymagania wstępne

Do realizacji programu tego przedmiotu wskazane jest przygotowanie przed podjęciem studiów w zakresie malarstwa z natury. Kandydat powinien posiadać predyspozycje do wykonywania zadań manualnych, umiejętność porównywania i selekcji wrażeń w obserwacji natury: analizy i charakterystyki wartości barwnych, widzenia kształtów, wielości, proporcji i relacji przestrzennych, a także podstawową wiedzę i umiejętności dotyczące komponowania na płaszczyźnie. Predyspozycje te i umiejętności są rozpoznawane i oceniane w czasie wstępnego egzaminu praktycznego kwalifikującego kandydata na studia i rozwinięte na pierwszym roku studiów.

Koordynatorzy przedmiotu

Jacek Gramatyka

Literatura

Literatura obowiązkowa, wybrane zagadnienia:

R. Arnheim, Sztuka i percepcja wzrokowa. Psychologia Twórczego oka, Warszawa, 1978
R. Arnheim, myślenie wzrokowe, Gdańsk 2011
J. Czapski, Patrząc, Kraków 2004
U. Eco, Historia piękna, Poznań, 2005
J. Gage, Kolor i kultura, Kraków ,2008
E. H.Gombrich, O sztuce, Warszawa, 1997
E. Grabska, H. Morawska, Artyści o sztuce, Kraków, 1969

Literatura uzupełniająca

E.T. Hall, Ukryty wymiar, Warszawa, 1978
W. Kandyński, O duchowości w sztuce, Łódź, 1996
L. Losos, Techniki malarskie, Warszawa 1991
W. Łysiak Malarstwo białego człowieka, Tom I – IX, Warszawa 2010
J. Nowosielski, Zagubiona bazylika. Refleksje o sztuce i wierze, 2013
M. Poprzęcka, Akademizm, Warszawa, 1989
M. Rochecka, Abstrakcja i sacrum. Tajemnice światła i koloru, Toruń, Wyd. UMK, 2007
H. Read, O pochodzeniu formy w sztuce, PIW, Warszawa 1972
M. Rzepińska, Historia koloru w dziejach malarstwa europejskiego, PWN, Warszawa 1983
S. Sheybal, Kompozycja plastyczna, podstawowe zasady, Warszawa, 1964
P. Taranczewski, O płaszczyźnie obrazu, Wrocław-Warszawa-Kraków, 1992
Techniki wielkich mistrzów malarstwa, Arkady, Warszawa 2004
W. Tatarkiewicz, Dzieje sześciu pojęć, PWN, Warszawa 1988
R. Smith, Tajemnice warsztatu artysty, Warszawa, Muza S.A.,1997
J. Werner, Podstawy technologii malarstwa i grafiki, Warszawa-Kraków, PWN, 1981
H. Wölfflin, Podstawowe pojęcia z historii sztuki, Wrocław, 1962

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 1402-PMA-2L-SJ w USOSweb