Ewidencja i opracowanie naukowe zbiorów muzealnych 1402-EOZ-MU-1Z-S2

Celem zajęć jest kompleksowe przedstawienie zasad i metod ewidencjonowania i opracowania naukowego muzealiów, a w efekcie wszechstronne przygotowanie do pracy ze zbiorami muzealnymi w charakterze kustosza oraz specjalisty zajmującego się przechowywaniem i katalogowaniem gromadzonych zbiorów.
Zajęcia podzielone są na dwa bloki tematyczne. Blok pierwszy obejmuje zagadnienia dotyczące ewidencjonowania zbiorów muzealnych, blok drugi obejmuje zagadnienia dotyczące naukowego opracowania zbiorów muzealnych.
W ramach pierwszego bloku realizowane będą zajęcia dotyczące obowiązków muzeów w zakresie ewidencjonowania muzealiów, przepisów regulujących ewidencjonowanie muzealiów, sposobów postępowania z muzealiami oraz związanych z tym procedur i dokumentacji, kwestii oznaczania muzealiów, podstaw badań proweniencyjnych, cyfrowej dokumentacji i udostępniania zbiorów oraz strategii budowy kolekcji. Omówione zostaną podstawowe procedury muzealne i wzory dokumentów ewidencyjnych. Przedstawione zostaną podstawowe standardy zarządzania zbiorami oraz programy do zarządzania zbiorami muzealnymi. W ramach drugiego bloku realizowane będą zajęcia dotyczące sposobów opracowania naukowego zbiorów, w tym szczególnie opracowania karty obiektu, katalogu zbiorów i katalogu wystawy, a także relacji pomiędzy opracowaniem naukowym zbiorów a działaniami edukacyjnymi, popularyzatorskimi i promocyjnymi muzeum.

Tematy:
1. Główne zasady i podstawy prawne ewidencjonowania zbiorów muzealnych (m.in. ustawa o muzeach, rozporządzenie MKiDN)
2. Akcesja zbiorów (sposoby pozyskiwania muzealiów, podstawy strategii budowania kolekcji, Muzealna Komisja Zakupów)
3. Podstawowe dokumenty ewidencyjne i ich wzory (w oparciu o zalecenia NIM)
4. Podstawowe procedury muzealne i dokumentacja ruchu muzealiów
5. Zasady oznaczania zbiorów muzealnych
6. Podstawowe standardy zarządzania zbiorami muzealnymi (SPECTRUM 5.0)
7. Podstawowe oprogramowanie służące zarządzaniu zbiorami muzealnymi
8. Standardy opisu muzealiów (metadane, zagadnienia słowników kontrolowanych, ujednolicanie pól opisowych
9. Podstawy dokumentacji wizualnej muzealiów i cyfrowego udostępniania zbiorów
10. Podstawy badań proweniencyjnych
11. Deakcesja muzealiów, z uwzględnieniem problematyki utraty muzealiów
12. Podstawy opracowania naukowego zbiorów muzealnych
13. Zasady opracowania karty ewidencyjnej
14. Katalog zbiorów muzealnych i zasady opracowania noty katalogowej
15. Katalog wystawy i zasady opracowania noty katalogowej
16. Opracowanie naukowe zbiorów a działania z publicznością

Całkowity nakład pracy studenta

Godziny realizowane z udziałem nauczycieli [45h/1,5 ECTS]: a) udział w konwersatorium – 30 h b) omawianie i weryfikacja bieżących zadań - 15 h Godziny poświęcone na pracę indywidualną studenta [45 h1,5 ECTS]: a) zapoznanie się z literaturą, bieżące, przyswojenie i powtórzenie treści podanej na zajęciach - 15 h b) przygotowanie prac zaliczeniowych - 15 h c) przygotowanie do kolokwium - 10 h Łączna ilość godzin/punktów: 90 h /3pkt ECTS

Efekty uczenia się - wiedza

W1: zna cele i zasady ewidencjonowania zbiorów muzealnych (K_W01, K_W02, K_W03, K_W06, K_W07) W2: zna aktualne standardy ewidencjonowania zbiorów muzealnych (K_W01, K_W02). W3: zna cele i zasady naukowego opracowania zbiorów muzealnych (K_W01, K_W02, K_W03, K_W04, K_W05).

Efekty uczenia się - umiejętności

U1: potrafi ewidencjonować zbiory muzealne (K_U03, K_U04, K_U05) U2: potrafi postępować ze zbiorami muzealnymi (K_U03, K_U04) U3: potrafi przygotować plan naukowego opracowania zbiorów muzealnych (K_U01, K_U04, K_U05)

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

K1: planuje i prowadzi działania związane z opracowaniem zbiorów muzealnych (K_K02) K1: współpracuje z innymi osobami zaangażowanymi w pracę ze zbiorami muzealnymi (K_K01) K3: rozwija własne kompetencje i współpracuje przy rozwoju kompetencji z innymi osobami zaangażowanymi w pracę ze zbiorami muzealnymi (K_K03)

Metody dydaktyczne

Zajęcia prowadzone są jako ćwiczenia z elementami wykładu problemowego, stanowiącymi wprowadzenie do kolejnych zagadnień. Zajęcia są uporządkowane w układzie problemowym. Część tematów omawiana jest w formie studium przypadku. Zajęciom towarzyszy prezentacja multimedialna. Metoda ćwiczeniowa / wykład problemowy / studium przypadku. Cześć zajęć może odbywać się w trybie zdalnym równoległym, zgodnie z zasadami obowiązującymi na UMK.

Koordynatorzy przedmiotu

Franciszek Skibiński

Kryteria oceniania

W ramach zajęć studenci przygotowują następujące zadania w ramach pracy własnej, pod kierunkiem nauczyciela:

- sporządzenie uzasadnienia dla włączenia przedmiotu do zbiorów muzealnych
- sporządzenie karty ewidencyjnej obiektu wg wzoru zalecanego przez NIM
- sporządzenie noty katalogowej obiektu wg wzoru omówionego na zajęciach
- opracowanie przykładowej procedury zgodnej ze standardem SPECTRUM 5.0

Zajęcia kończą się kolokwium w formie pisemnej. Zakres tematyczny sprawdzianu obejmuje tematy poruszane na zajęciach w zakresie objętym zajęciami. Wszystkie zadania są punktowane, do zaliczenia sprawdzianu koniecznej jest zdobycie minimum 50% punktów.
Do zaliczenia przedmiotu koniecznej jest zaliczenie wszystkich zadań w ramach pracy własnej oraz zaliczenie sprawdzianu.

Praktyki zawodowe

Nie dotyczy

Literatura

Spectrum 5.0 PL
https://nim.gov.pl/files//articles/272/Spectrum_5.0_PL.pdf

Collections Trust
https://collectionstrust.org.uk

F. Matassa, Zarządzanie zbiorami muzeum, Kraków 2012

A. Jaskanis, Ewidencjonowanie zabytków archeologicznych w muzeach po wprowadzeniu Ustawy o muzeach w 1996 r., „Muzealnictwo” 2019, t. 60, s. 246-255.

(Po)rachunki ze sztuką. Zarządzanie kolekcją a rachunkowość w muzeach, PSIM, Warszawa 2021
file:///C:/Users/FS/Downloads/PSIM%20[Po]rachunki%20ze%20sztuk%C4%85_Zarz%C4%85dzanie%20zbiorami%20a%20rachunkowo%C5%9B%C4%87%20w%20muzeach.pdf

(Ko)lekcja sztuki. Opieka nad zbiorami sztuki współczesnej – publikacja PSIM
https://stowarzyszeniepsim.pl/wp-content/uploads/2023/10/PSIM_2021_Kolekcja-sztuki.-Opieka-nad-zbiorami-sztuki-wspolczesnej.pdf

M. Mielnik M., K. Zielonka, Strukturyzacja języku opisu muzealiów, „Muzealnictwo” 2011, t. 52, s. 73-84.

Prawo autorskie w działalności muzeów, Monika Drela, Iwona Gredka
https://nim.gov.pl/files/publications/35/Prawo_autorskie_w_dzialalnosci_muzeow.pdf

Prawne aspekty digitalizacji i udostępniania zbiorów muzealnych przez internet wyd. 2
https://nim.gov.pl/files/publications/75/2022_NIMOZ_Prawne_aspekty_%20digitalizacji_%20i_%20udost%C4%99pniania_%20zbiorow_muzealnych_przez_Internet_02_22.pdf

Wytyczne dotyczące pracy z obiektami dziedzictwa kulturowego w zakresie digitalizacji
https://nim.gov.pl/files/publications/46/Wytyczne-DIGISAM-NIMOZ.pdf

Katalog dobrych praktyk digitalizacji obiektów muzealnych
https://nim.gov.pl/files/publications/73/Katalog%20Dobrych%20Praktyk2021.pdf

Podstawowe katalogowanie cyfrowe
https://nim.gov.pl/files/publications/95/Podstawowe%20kalogowanie%20cyfrowe.pdf

Metadane, zagadnienia słowników kontrolowanych
https://nim.gov.pl/files/publications/53/Metadane_Zagadnienia_slownikow_kontrolowanych_NIMOZ_2012.pdf

ABC Podstawy prowadzenia badań proweniencyjnych
https://nim.gov.pl/files/publications/24/ABC_Prowieniencja_internet.pdf

Znakowanie obiektów:
https://stowarzyszeniepsim.pl/dobre-praktyki/labelling-artykul/
https://manual.museum.wa.gov.au/labelling/
https://stowarzyszeniepsim.pl/dobre-praktyki/porady-od-zaprzyjaznionego-konserwatora/
https://stowarzyszeniepsim.pl/dobre-praktyki/sposoby-znakowania-muzealiow-przeglad-i-ocena-ich-wplywu-na-obiekty-prezentacja-na-konferencji-6-kwietnia-2017-r/

A. Grajewski, Wskazówki dotyczące rejestracji skradzionego zabytku w bazach danych podczas czynności wykonywanych przez policję, „Cenne, Bezcenne/ Utracone” 2020, nr 3 (100)-4(101), s. 1-4.
Grajewski A., Sposoby postępowania w przypadku kradzieży obiektów ze zbiorów muzealnych, „Muzealnictwo” 2018, t. 59, s. 107-112.
Kaleta B., Baza danych Interpolu (Works of Art), Katalog utraconych dzieł sztuki, wydanie specjalne, „Cenne, Bezcenne/ Utracone” 2013, nr 1(74)-4 (77), s. 1-6.

Wzory dokumentów ewidencyjnych (NIM)
https://nim.gov.pl/baza-wiedzy/zarzadzanie-zbiorami/wzory-dokumentow-ewidencyjnych

Wzory dokumentów (PSIM)
https://stowarzyszeniepsim.pl/kategoria/wzory-dokumentow/

Leksykon (PSIM)
https://stowarzyszeniepsim.pl/leksykon/

Podstawy Prawne
NIM
https://nim.gov.pl/baza-wiedzy/bazy-danych/baza-aktow-prawnych
PSIM
https://stowarzyszeniepsim.pl/podstawy-prawne/

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 1402-EOZ-MU-1Z-S2 w USOSweb