Prowadzony w cyklach: 2022/23L, 2023/24L, 2024/25L

Kod Erasmus: 10.0

Kod ISCED: 0421

Punkty ECTS: 2

Język: polski

Organizowany przez: Wydział Prawa i Administracji

Filozofia 1300-FILOZ-N1

I. Czym jest filozofia? Metafilozofia: rozważanie o filozofii, jej przedmiocie, funkcjach oraz podział na działy. Początkiem filozofowania było pytanie o arche. Jońska filozofia przyrody jako próba odpowiedzi na problem wielości i jedności natury.
II. Ontologia
1. Idealizm filozoficzny.
- idealizm subiektywny: ideealizm immanentny (poglądy Berekleya) oraz idealizm transcendentalny. Wpowadzenie pojęć: subiektywizm (Protagoras z Abdery i sofiiści) oraz obiektywizm.
-solipsyzm
-idealizm obiektywny
2. Materializm filozoficzny: materializm metafizyczny i materializm dialektyczny.
3. Nihilizm (poglądy Gorgiasza)
4. Spór o zmienność bądź niezmienność bytu: Heraklit vs Parmenides.
III. Dialektyka
1. Dialekyka jako teoria argumentacji. Poglądy i sposób filozofowania Sokratesa.
2. Dialektyka jako teoria ontologiczna.
- Heraklit z Efezu
- Hegel (poglądy ontologiczne oraz historiozoficzne)
- Marks i Engels (materializm dialektyczny oraz materializm dialektyczny)
IV. Epistemologia
1. Empiryzm (J. Locke`a)
2. Racjonalizm (poglądy Platona - ontologia, epistemologia, filozofia polityki: utopia, dwa projekty idealnych jednostek politycznych "Państwo" i "Prawa").
3. Sceptycyzm
4. Poglądy Kartezjusza, sceptycy.
5. Przewrót kopernikański w epistemologii - poglądy Kanta.
V. Aksjologia. Geneza norm moralnych. Zagadnienie wolności i odpowiedzialności (Sartre, Fromm, de la Mettrie).
1. Poglądy Kanta na moralność: zagadnienie wolności.
2. Intelektualizm etyczny - Sokrates.
3. Doktryna środka - Arystoteles.
4. Szkoły hellenistyczne: epikureizm, stoicyzm, sceptycyzm.
5.Utylitaryzm
VI. Poglądy Nietzschego (ontologia, epistemologia, moralność, religia, idea nadczłowieka i społeczeństwa, fałszowanie przesłania Nietszchego (nazizm kontra Nietzsche i historia recepcji jego dzieł).
VII. Postmodernizm

W cyklu 2022/23L:

I. Czym jest filozofia? Metafilozofia: rozważanie o filozofii, jej przedmiocie, funkcjach oraz podział na działy. Początkiem filozofowania było pytanie o arche. Jońska filozofia przyrody jako próba odpowiedzi na problem wielości i jedności natury.
II. Ontologia
1. Idealizm filozoficzny.
-wprowadzenie pojęć: subiektywizm (Protagoras z Abdery i sofiści) oraz obiektywizm.
- idealizm subiektywny: idealizm immanentny (poglądy G. Berkeleya) oraz idealizm transcendentalny.
-solipsyzm (poglądy Stirnera)
-idealizm obiektywny
2. Materializm filozoficzny: materializm metafizyczny i materializm dialektyczny.
3. Nihilizm (poglądy Gorgiasza)
4. Determinizm, indeterminizm, finalizm (teleologia religijna, immanentna, krytyka teleologii immanentnej w biologii - teoria ewolucji Darwina).
5. Spór o zmienność bądź niezmienność bytu: Heraklit vs Parmenides, paradoksy Zenona z Elei. Zagadnienie ruchu w historii filozofii. Dowód ex mutu na istnienie Boga św. Tomasza z Akwinu oraz jego poglądy ontologiczne i epistemologiczne.
III. Dialektyka
1. Dialektyka jako teoria argumentacji (Sokrates).
2. Dialektyka jako teoria ontologiczna.
- Heraklit z Efezu
- Hegel (poglądy ontologiczne oraz historiozoficzne)
- Marks i Engels (materializm dialektyczny oraz materializm historyczny)
IV. Epistemologia
1. empiryzm (poglądy J. Locke`a)
2. racjonalizm (poglądy Platona - ontologia, epistemologia, filozofia polityki: utopia, dwa projekty idealnych jednostek politycznych "Państwo" i "Prawa").
3. sceptycyzm
4. poglądy Kartezjusza.
4. przewrót kopernikański w epistemologii - poglądy Kanta.
V. Aksjologia.
1. Geneza norm moralnych.
2. Zagadnienie wolności i odpowiedzialności (Sartre; S. de Beauvoir; Fromm, de la Mettrie).
3. Poglądy Kanta na moralność: zagadnienie wolności.
4. Intelektualizm etyczny - Sokrates.
5. Doktryna środka - Arystoteles.
6. Szkoły hellenistyczne: epikureizm, stoicyzm, sceptycyzm.
7. Utylitaryzm
VI. Poglądy Nietzschego (ontologia, epistemologia, moralność, religia, społeczeństwo, idea nadczłowieka, zafałszowanie filozofii Nietzschego przez nazistów).
VII. Postmodernizm

W cyklu 2023/24L:

I. Czym jest filozofia? Metafilozofia: rozważanie o filozofii, jej przedmiocie, funkcjach oraz podział na działy. Początkiem filozofowania było pytanie o arche. Jońska filozofia przyrody jako próba odpowiedzi na problem wielości i jedności natury.
II. Ontologia
1. Idealizm filozoficzny.
-wprowadzenie pojęć: subiektywizm (Protagoras z Abdery i sofiści) oraz obiektywizm.
- idealizm subiektywny: idealizm immanentny (poglądy G. Berkeleya) oraz idealizm transcendentalny.
-solipsyzm (poglądy Stirnera)
-idealizm obiektywny
2. Materializm filozoficzny: materializm metafizyczny i materializm dialektyczny.
3. Nihilizm (poglądy Gorgiasza)
4. Determinizm, indeterminizm, finalizm (teleologia religijna, immanentna, krytyka teleologii immanentnej w biologii - teoria ewolucji Darwina).
5. Spór o zmienność bądź niezmienność bytu: Heraklit vs Parmenides, paradoksy Zenona z Elei. Zagadnienie ruchu w historii filozofii. Dowód ex mutu na istnienie Boga św. Tomasza z Akwinu oraz jego poglądy ontologiczne i epistemologiczne.
III. Dialektyka
1. Dialektyka jako teoria argumentacji (Sokrates).
2. Dialektyka jako teoria ontologiczna.
- Heraklit z Efezu
- Hegel (poglądy ontologiczne oraz historiozoficzne)
- Marks i Engels (materializm dialektyczny oraz materializm historyczny)
IV. Epistemologia
1. empiryzm (poglądy J. Locke`a)
2. racjonalizm (poglądy Platona - ontologia, epistemologia, filozofia polityki: utopia, dwa projekty idealnych jednostek politycznych "Państwo" i "Prawa").
3. sceptycyzm
4. poglądy Kartezjusza.
4. przewrót kopernikański w epistemologii - poglądy Kanta.
V. Aksjologia.
1. Geneza norm moralnych.
2. Zagadnienie wolności i odpowiedzialności (Sartre; S. de Beauvoir; Fromm, de la Mettrie).
3. Poglądy Kanta na moralność: zagadnienie wolności.
4. Intelektualizm etyczny - Sokrates.
5. Doktryna środka - Arystoteles.
6. Szkoły hellenistyczne: epikureizm, stoicyzm, sceptycyzm.
7. Utylitaryzm
VI. Poglądy Nietzschego (ontologia, epistemologia, moralność, religia, społeczeństwo, idea nadczłowieka, zafałszowanie filozofii Nietzschego przez nazistów).
VII. Postmodernizm

W cyklu 2024/25L:

I. Czym jest filozofia? Metafilozofia: rozważanie o filozofii, jej przedmiocie, funkcjach oraz podział na działy. Początkiem filozofowania było pytanie o arche. Jońska filozofia przyrody jako próba odpowiedzi na problem wielości i jedności natury.
II. Ontologia
1. Idealizm filozoficzny.
-wprowadzenie pojęć: subiektywizm (Protagoras z Abdery i sofiści) oraz obiektywizm.
- idealizm subiektywny: idealizm immanentny (poglądy G. Berkeleya) oraz idealizm transcendentalny.
-solipsyzm (poglądy Stirnera)
-idealizm obiektywny
2. Materializm filozoficzny: materializm metafizyczny i materializm dialektyczny.
3. Nihilizm (poglądy Gorgiasza)
4. Determinizm, indeterminizm, finalizm (teleologia religijna, immanentna, krytyka teleologii immanentnej w biologii - teoria ewolucji Darwina).
5. Spór o zmienność bądź niezmienność bytu: Heraklit vs Parmenides, paradoksy Zenona z Elei. Zagadnienie ruchu w historii filozofii. Dowód ex mutu na istnienie Boga św. Tomasza z Akwinu oraz jego poglądy ontologiczne i epistemologiczne.
III. Dialektyka
1. Dialektyka jako teoria argumentacji (Sokrates).
2. Dialektyka jako teoria ontologiczna.
- Heraklit z Efezu
- Hegel (poglądy ontologiczne oraz historiozoficzne)
- Marks i Engels (materializm dialektyczny oraz materializm historyczny)
IV. Epistemologia
1. empiryzm (poglądy J. Locke`a)
2. racjonalizm (poglądy Platona - ontologia, epistemologia, filozofia polityki: utopia, dwa projekty idealnych jednostek politycznych "Państwo" i "Prawa").
3. sceptycyzm
4. poglądy Kartezjusza.
4. przewrót kopernikański w epistemologii - poglądy Kanta.
V. Aksjologia.
1. Geneza norm moralnych.
2. Zagadnienie wolności i odpowiedzialności (Sartre; S. de Beauvoir; Fromm, de la Mettrie).
3. Poglądy Kanta na moralność: zagadnienie wolności.
4. Intelektualizm etyczny - Sokrates.
5. Doktryna środka - Arystoteles.
6. Szkoły hellenistyczne: epikureizm, stoicyzm, sceptycyzm.
7. Utylitaryzm
VI. Poglądy Nietzschego (ontologia, epistemologia, moralność, religia, społeczeństwo, idea nadczłowieka, zafałszowanie filozofii Nietzschego przez nazistów).
VII. Postmodernizm

Całkowity nakład pracy studenta

50 godzin pracy, w tym: 18 godzin kontaktowych na wykładzie 15 godzin konsultacje i zaliczenie 17 godzin indywidualnej pracy studenta w związku z kolejnymi treściami wykładowymi (lektura podręczników, robienie notatek, powtarzanie materiału)

Efekty uczenia się - wiedza

W1: Student ma zaawansowaną wiedzę o ideach filozoficznych kształtujących instytucje publiczne oraz zachodzącej na przestrzeni wieków ewolucji zasad ich organizacji i funkcjonowania - K_W02. W2: Student ma zaawansowaną wiedzę o filozoficznych źródłach stosunków społeczno-prawnych zachodzących między różnymi podmiotami w skali państwowej i międzynarodowej - K_W03. W3: Student ma zaawansowaną wiedzę o człowieku jako podmiocie indywidualnym oraz jako członku wspólnoty; rozumie zasady nawiązywania, kształtowania, zmiany i rozwiązywania różnych relacji podmiotowych, w tym zwłaszcza z zakresu krajowej i międzynarodowej ochrony praw i wolności jednostki – K_W05. W4: Student ma zaawansowaną wiedzę porównawczą w zakresie historycznego rozwoju europejskiej filozofii oraz o źródłach ideowych struktury i funkcjonowania instytucji w ujęciu ewolucyjnym – K_W10.

Efekty uczenia się - umiejętności

U1: Student potrafi prawidłowo interpretować zjawiska społeczne zachodzące w skali krajowej i europejskiej. Potrafi wskazać filozoficzne korzenie instytucji politycznych państw europejskich i przyczyny ich ewolucji i dyferencjacji - K_U01. U2: Student posiada umiejętność rozumienia i krytycznego analizowania zjawisk społecznych w skali europejskiej kształtowanych przez idee filozoficzne – K_U08.

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

K1: Student ma świadomość poziomu swojej wiedzy i umiejętności, rozumie potrzebę ciągłego dokształcania zawodowego i rozwoju osobistego, dokonuje samooceny własnych kompetencji i doskonali umiejętności, wyznacza kierunki własnego rozwoju i kształcenia - K_K01. K2: Student dostrzega i identyfikuje problemy moralne i dylematy etyczne związane z wykonywaniem zawodu i poszukuje optymalnych rozwiązań zgodnych z prawem i zasadami etyki zawodowej - K_K03.

Koordynatorzy przedmiotu

Marta Baranowska

Metody dydaktyczne

Wykład konwencjonalny.

Metody dydaktyczne podające

- wykład problemowy
- wykład informacyjny (konwencjonalny)

Metody dydaktyczne poszukujące

- klasyczna metoda problemowa

Rodzaj przedmiotu

przedmiot obligatoryjny

Wymagania wstępne

brak

Kryteria oceniania

Zaliczenie przedmiotu na podstawie wyniku kolokwium pisemnego złożonego z pytań testowych oraz aktywności (za aktywność można uzyskać +1 pkt do całkowitej punktacji). Za każde pytanie testowe przyznaje się 1 punkt.
Punktacja:
10 -9 pkt. - ocena bardzo dobra
8 pkt - ocena dobry plus
7 pkt. - ocena dobra
6 pkt. - ocena dostateczna plus
5 pkt. - ocena dostateczna

Kolokwium pisemne – W02, W03, W05, W10, U01, U08
Aktywność – K01, K03

Praktyki zawodowe

nie ma

Literatura

Materiał obowiązkowy: treść wykładów.
Rozdział z podręcznika: Postmodernizm.
Literatura uzupełniające:
1. Reale G., Historia filozofii starożytnej.

2. Wendland Z., Historia filozofii.

3. Wachowiak A., Wiśniewski R., Tyburski W., Historia filozofii i etyki, TNOiK, Toruń 1997 lub kolejne wydania.

4. F. Copelstone, Historia filozofii, t. 1-11.

5. Baranowska M., Nazizm kontra Nietzsche, „Studia nad Faszyzmem i Zbrodniami Hitlerowskimi”, XXX, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2008, s.37-64.

6. Baranowska M., Fryderyk Nietzsche o genezie i funkcjach religijności, [w:] Oblicza tolerancji i nietolerancji religijnej. Aspekty prawno-historyczne i teologiczne, red. P. Jaskóła, E. Kozerska, P. Sadowski, A. Szymański, Redakcja Wydawnictw Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Opolskiego, Opole 2014, s. 165-180

7. Baranowska M., Jednostka, państwo i prawo w filozofii Fryderyka Nietzschego. Mała vs wielka polityka, Wydawnictwo Naukowe UMK, Toruń 2009.

W cyklu 2022/23L:

1. Reale G., Historia filozofii starożytnej.

2. Wendland Z., Historia filozofii.

3. Wachowiak A., Wiśniewski R., Tyburski W., Historia filozofii i etyki, TNOiK, Toruń 1997 lub kolejne wydania.

4. F. Copelstone, Historia filozofii, t. 1-11.

5. Baranowska M., Nazizm kontra Nietzsche, „Studia nad Faszyzmem i Zbrodniami Hitlerowskimi”, XXX, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2008, s.37-64.

7. Baranowska M., Jednostka, państwo i prawo w filozofii Fryderyka Nietzschego. Mała vs wielka polityka, Wydawnictwo Naukowe UMK, Toruń 2009.

W cyklu 2023/24L:

1. Reale G., Historia filozofii starożytnej.

2. Wendland Z., Historia filozofii.

3. Wachowiak A., Wiśniewski R., Tyburski W., Historia filozofii i etyki, TNOiK, Toruń 1997 lub kolejne wydania.

4. F. Copelstone, Historia filozofii, t. 1-11.

5. Baranowska M., Nazizm kontra Nietzsche, „Studia nad Faszyzmem i Zbrodniami Hitlerowskimi”, XXX, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2008, s.37-64.

7. Baranowska M., Jednostka, państwo i prawo w filozofii Fryderyka Nietzschego. Mała vs wielka polityka, Wydawnictwo Naukowe UMK, Toruń 2009.

W cyklu 2024/25L:

1. Reale G., Historia filozofii starożytnej.

2. Wendland Z., Historia filozofii.

3. Wachowiak A., Wiśniewski R., Tyburski W., Historia filozofii i etyki, TNOiK, Toruń 1997 lub kolejne wydania.

4. F. Copelstone, Historia filozofii, t. 1-11.

5. Baranowska M., Nazizm kontra Nietzsche, „Studia nad Faszyzmem i Zbrodniami Hitlerowskimi”, XXX, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2008, s.37-64.

7. Baranowska M., Jednostka, państwo i prawo w filozofii Fryderyka Nietzschego. Mała vs wielka polityka, Wydawnictwo Naukowe UMK, Toruń 2009.

Uwagi

W cyklu 2022/23L:

brak

W cyklu 2023/24L:

brak

W cyklu 2024/25L:

brak

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 1300-FILOZ-N1 w USOSweb