Prowadzony w cyklach: 2022/23Z, 2023/24Z, 2024/25Z, 2025/26Z

Kod ISCED: 0222

Punkty ECTS: 4

Język: polski

Organizowany przez: Instytut Historii i Archiwistyki (dla: Wydział Nauk Historycznych)

Statystyka i demografia historyczna 1202-H-SiDH11-S2

Wypisane zagadnienia dotyczą bloków tematycznych, nie zaś liczby zajęć.

1.Historia statystyki i jej przedstawiciele. Źródła do badań statystycznych. Typy wykresów statystycznych - kartogram, kartodiagram, wykres kołowy, liniowy, kolumnowy, piramida wieku (zajęcia w formie wykładów)

2. Rysowanie przez studentów wykresów statystycznych (piramida wieku, wykres kolumnowy, wykres liniowy, linia trendu, diagram kwadratowy).

3. Obliczanie prostych wzorów demograficznych. procesy długiego trwania w Polsce ( między innymi współczynnik urodzeń, ślubów, zgonów, przyrost naturalny, wskaźnik rozpadu małżeństw)

4. Obliczanie miar statystycznych w szeregach statycznych - miary średnie (średnia arytmetyczna ważona, dominanta, mediana)

5. Obliczanie miar statystycznych w szeregach dynamicznych (mierniki i wskaźniki dynamiki: przyrost absolutny, względny, wskaźniki dynamiki: ciągłe i łańcuchowe. Indeks cen. Trendy, wahania sezonowe i cykliczne. Eliminacje wahań - wyrównywanie szeregów).

6. .Pośrednie sposoby badania zjawisk masowych – interpolacja, ekstrapolacja, szacunek mnożnikowy, szacunek strukturalny.

7. Korelacja czyli współzależność między zjawiskami (związek funkcyjny, stochastyczny, statystyczny). Obliczanie korelacji za pomocą rangowania. Wykres rozrzutu ( rysowanie).

8. Dwa sprawdziany wiedzy i umiejętności studentów. Pierwszy sprawdzian z teorii statystyki odbywa się zazwyczaj na koniec listopada. Drugi sprawdzian z obliczania zadań (praktyka) odbywa się na ostatnich zajęciach w semestrze.

Całkowity nakład pracy studenta

Statystyka: Godziny realizowane z udziałem nauczycieli (60 godz.): - udział w ćwiczeniach – 30 godz.; 1 pkt - konsultacje z nauczycielem akademickim – 30 godz.; 1 pkt Czas poświęcony na pracę indywidualną studenta (30 godz.): - przygotowanie do ćwiczeń, sporządzanie notatek, zapoznanie się z literaturą przedmiotu – 30 godz.; 1 pkt Czas wymagany do przygotowania się do uczestnictwa w procesie oceniania (30 godz.): - przygotowanie się do sprawdzianu z teorii statystyki - 15 godz.; 0,5 pkt - przygotowanie się do sprawdzianu z zadań statystycznych - 15 godz.; 0,5 pkt

Efekty uczenia się - wiedza

W1 zna historię statystyki polskiej K_W03 W2 zna podstawowe pojęcia statystyczne K_W12 W3 zna podstawowe miary statystyczne i sposoby ich obliczania K_W12 W4 zna sposoby prezentacji materiału statystycznego w formie tabel i wykresów K_W12 W5 rozumie znaczenie przedmiotu statystyki dla badań nad historią społeczną i gospodarczą K_W13

Efekty uczenia się - umiejętności

U1 sprawnie posługuje się danymi statystycznymi zawartymi w materiałach prezentowanych podczas zajęć K_U04 U2 wykorzystuje znane sobie dane historyczne w badaniach statystycznych K_U15 U3 sprawnie korzysta z wzorów statystycznych, potrafi je zastosować K_U04 U4 potrafi prezentować materiał statystyczny za pomocą tabel i wykresów K_U04 U5 dokonuje prawidłowej analizy i wnioskowania statystycznego, nie poprzestając jedynie na prawidłowym wyniku matematycznym K_U03 U6 wykorzystuje poznaną wiedzę statystyczno-demograficzną, oraz nabyte w czasie zajęć umiejętności w warsztacie historyka, podczas pisania prac zaliczeniowych, seminaryjnych itd. K_U15

Efekty uczenia się - kompetencje społeczne

K1 ma świadomość wartości źródeł historycznych oraz metod statystycznych K_K01 K2 potrafi propagować wiedzę na temat źródeł historycznych K_K02 K3 postępuje w sposób zgodny z powszechnie obowiązującymi normami życia społecznego K_K06 K4 wykazuje odpowiedzialność w pracy ze źródłami historycznymi K_K11

Metody dydaktyczne

opis, wykład, pogadanka, metoda ćwiczeniowa, referat, prezentacja, dyskusja

Metody dydaktyczne podające

- pogadanka
- opis
- wykład konwersatoryjny
- wykład problemowy
- wykład informacyjny (konwencjonalny)

Metody dydaktyczne poszukujące

- referatu
- obserwacji
- ćwiczeniowa

Metody dydaktyczne w kształceniu online

- metody wymiany i dyskusji
- metody służące prezentacji treści

Rodzaj przedmiotu

przedmiot obligatoryjny

Wymagania wstępne

przedmiot prowadzony jest od podstaw, choć wymagana jest podstawowa wiedza matematyczna i dotycząca procesów społecznych na świecie.

Koordynatorzy przedmiotu

W cyklu 2025/26Z:

Robert Degen
Agnieszka Zielińska

W cyklu 2023/24Z:

Agnieszka Zielińska

W cyklu 2022/23Z:

Agnieszka Zielińska

W cyklu 2024/25Z:

Agnieszka Zielińska

Kryteria oceniania

Statystyka:

Sprawdziany z teorii statystyki i praktyki (zadania statystyczne): W1, W2, W3, W4, W5, W7, U1, U2, U3, U4, U5, U6
Aktywny udział w zajęciach: K1, K2, K3, K4

Skala ocen:
91%–100% – bardzo dobry
81%–90% – dobry plus
71%–80% – dobry
61%–70% – dostateczny plus
51%–60 % – dostateczny
0%–50% – niedostateczny

Przy ocenie ostatecznej brane są pod uwagę:
- aktywny udział w zajęciach
- dwa powyższe sprawdziany

Praktyki zawodowe

brak

Literatura

-J. Michalewicz, Elementy demografii historycznej, Warszawa 1979

-Holzer J., Demografia, Warszawa 1994,

-Gieysztorowa I., Wstęp do demografii staropolskiej, Warszawa 1976

-Burzyński A., Elementy statystyki dla historyków, T. 1 i 2, Kraków 1980.

-Kopczyński M., Podstawy statystyki. Podręcznik dla humanistów, Warszawa
2005.

- M. Okólski, Demografia. Podstawowe pojęcia, procesy i teorie w encyklopedycznym zarysie, Warszawa 2005.

plus inna literatura ustalana indywidualnie ze studentem według potrzeb.

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu 1202-H-SiDH11-S2 w USOSweb